Мөхәммәд пәйғәмбәр ﷺ

Мөхәммәд пәйғәмбәр ﷺ

Мөхәммәд пәйғәмбәр ﷺ

Мөхәммәдтең ﷺ Хәҙисәгә (Хәдижә) өйләнеүе

 

Ул заманда Мәккә кешеләренең төп шөғөлө сауҙа булған. Быға ҡаланың Йемен менән Шәм араһындағы юл сатында урынлашыуы булышлыҡ иткән.

 

Хүәйлид ҡыҙы Хәҙисә бик абруйлы һәм хөрмәтле ҡатын була, ҡорайыштар араһында үҙенең күркәм холҡо һәм аҡылы менән таныла. Йәнә ул бик бай ҙа була. Шуға күрә күп кенә дәрәжәле ҡорайыштар уның ҡулын һорай, ләкин ҡатын бөтәһен дә кире ҡаға. Бер ваҡыт Хәҙисә төшөндә бөтә донъяны балҡытҡан яҡтылыҡты күкрәгенә ҡыҫҡанын күрә. Был төштө уға һуңғы пәйғәмбәрҙең ҡатыны буласағына юрайҙар. Күпмелер ваҡыттан һуң Хәҙисә ҡорайыштар араһында үҙенең ғәҙеллеге һәм намыҫлы булыуы менән билдәле булған Мөхәммәдтән ﷺ Шәмгә барасаҡ карауанға етәксе булыуын һорай.

Хәҙисә карауан менән Мәйсәрә исемле хеҙмәтсеһен (ир кеше − ред.) ебәрә һәм уға бөтә нәмәлә лә Мөхәммәдте ﷺ тыңларға ҡуша. Юлда барғанда Мәйсәрә Мөхәммәдтең ябай түгеллеген күрһәткән бер нисә ғәжәйеп хәлгә шаһит була. Шәмдә бер йәһүд, тауар һатып алғанда, Мөхәммәдтән ﷺ тауарҙың ысынлап та үҙ хаҡына торош булыуына боттар (мәжүсиҙәр табынған һындар) менән ант итеүен талап итә. Аллаһ Рәсүле ﷺ бер ҡасан да боттар менән ант итмәүен, хатта яндарынан үтеп киткәндә лә, улар яғына әйләнеп тә ҡарамауын әйтә. Бындай яуапҡа йәһүдтең иҫе китә һәм ул, кире ҡаҡҡыһыҙ итеп, уның алдында торған был кеше пәйғәмбәр булырға лайыҡ, ти.

Юлда барғанда, Мәйсәрә Мөхәммәдтең ﷺ баш өҫтөндә һәр саҡ болот булыуын һәм, күләгәһе менән уны эҫелектән һаҡлап, оҙатып йөрөүен күрә. Ошо сәйәхәттә Мәйсәрә бөтә йөрәге менән үҙенең юлдашына эҫенә, күңелендә уға ихтирам һәм һөйөү тыуа. Аллаһу Тәғәләнең рәхмәте менән сауҙа эше уңышлы тамамлана, һәм карауан имен-һау Мәккәгә ҡайтып етә.

Мәккәгә ҡайтҡас, хеҙмәтсеһе Хәҙисәгә барыһын да теҙеп һөйләп бирә. Ғаләмдәр Раббыһының һөйөклө пәйғәмбәренә ﷺ биргән бәрәкәтендә, Мөхәммәд ﷺ етәк-селегендәге сауҙа Хәҙисәгә бы-ғаса булмаған табыш килтерә. Мөхәммәдтең ﷺ гүзәл холҡо, һирәк осрай торған намыҫлылығы, шулай уҡ хеҙмәтсеһенең Мөхәммәдкә ﷺ бәйле мөғжизәләр тураһында һөйләгәндәре Хәҙисәнең йөрәгендә уянған мөхәббәт хисен дөрләтеп ебәрә. Аллаһ ихтыяры менән ул Мөхәммәдтең ﷺ үҙенә өйләнеүен теләй һәм уға һиҙҙереү өсөн Нәфисә исемле әхирәтен ебәрә. Өйләнергә уйың бармы, тигән һорауға Мөхәммәд ﷺ быға аҡсаһы юҡлығын әйтә. Шунда Нәфисә: «Юғары әхлаҡле, бик затлы бер ҡатын бар, уның өсөн аҡсаның әһәмиәте юҡ. Уның байлығы былай ҙа етерлек, өҫтәүенә, аҡыллы ла, һылыу ҙа», − ти. «Кем ул ҡатын?» − тип һорай Мөхәммәд ﷺ. Нәфисә йәшереп тормай: «Хәҙисә», − тип яуап бирә. Мөхәммәд ﷺ риза була, сөнки ҡатындың матур әҙәбе, холоҡ-тәртибе ҡалала билдәле була. Оҙаҡламай, ул атаһының туғандарын Хәҙисәне һоратырға ебәрә. Уның яғынан мәһәргә егерме дөйә бүләк ителә. Өйләнешкәндә, Мөхәммәдкә ﷺ − егерме биш, Хәҙисәгә ҡырҡ йәш була.

Хәҙисә яратҡан ире менән егерме биш йыл йәшәй. Пәйғәмбәргә ﷺ алты бала табып бирә: Ҡасим, Зәйнәп, Руҡия, Өммөгөлсөм (Уммукульсум), Фатима һәм Абдулла. Мөхәммәд ﷺ өйләнгәндән һуң да сауҙа эштәре менән шөғөлләнеүен дауам итә. Килеменең бер өлөшөн һәр ваҡыт етем һәм фәҡирҙәргә өләшә, шулай уҡ ҡунаҡтар ҡабул итә. Хәҙисә иҫән саҡта ул башҡа ҡатын алмай.

 

Магомед Гамзаевтың «Мөхәммәд Пәйғәмбәр» китабынан

 

2026-03-01 (Рамаҙан, 1447 йыл.) №3.


Ғәйет намаҙын үткәреү тәртибе

Рамаҙан-шәриф айы тамамланғас, шәүүәл айының беренсе көнөндә (ул быйыл 20 мартҡа тура килә) Ураҙа байрамын, ғәрәпсә әйткәндә, Ғийдүл-Фитрҙы, билдәләйәсәкбеҙ, ин шәә Аллаһ Рахмән! Был көндө матур итеп үткәрергә тырышырға кәрәк. Шуға күрә беҙгә байрам көнөндә ниҙәр эшләргә икәнен, ғәйет намаҙының...


Ғаилә һәм йолалар − халыҡ мәҡәл-әйтемдәрендә

Мәҡәл-әйтем – афористик, йәғни, тәьҫирле, тасуирлы, мәғәнәле телмәр ижад төрө. Мәҡәл-әйтемдәр халыҡтың борон-борондан килгән тормош тәжрибәһен, әхлаҡи ҡараштарын хикмәтле һүҙ ярҙамында күрһәтә, шулай уҡ өгөт-нәсихәт, кәңәш биреү, аҡыл өйрәтеү вазифаһын башҡара. Шуға күрә лә мәҡәл-әйтемдәр...


Нимә ул оялсанлыҡ?

Исламдағы «хая» (оялсанлыҡ) тигән төшөнсә бер ҡасан да кешене насарлыҡҡа этәрмәҫ. Дин ғалимдары әйтеүенсә, хая – ул Аллаһу Тәғәлә алдында йәки кешеләр алдында ғәйеп эш ҡылып ҡуйыуҙан ҡурҡыу сәбәпле, күңелдә тыуған баҫалҡылыҡ, тыйнаҡлыҡ. Был күркәм, юғары әхлаҡи сифат кешенең күңел...


Файҙалы эликсир

Бары тик өс компоненттан торған был эсемлек бик күп ауырыуҙарға ҡаршы көслө ҡорал. Һарымһаҡ, бал һәм алма һеркәһенән торған ҡушымта – дауалау эликсиры. Ул иммунитетты нығыта һәм ҡанды насар холестериндан таҙарта. Күп ауырыуҙар аша һынау үткән. Ике аҙна өҙлөкһөҙ ҡулланғандан һуң, төрлө...


Талут батша һәм Дауыт

Бер ваҡыт Талут ҡунаҡ йыя һәм кейәүе Дауытты ла саҡыра. Ҡунаҡтар таралышҡас, Дауытҡа йоҡлар урынын күрһәтә. Дауыт Талутҡа ышанмай һәм йәйелгән урынға буҙалы ҙур турһыҡты һала ла өҫтөнә юрған ҡаплай, ә үҙе ситкәрәк китеп күҙәтеп тора.   Төн уртаһында Талут килә, Дауытты үлтерергә теләп,...