Мөхәммәд пәйғәмбәр ﷺ

Мөхәммәд пәйғәмбәр ﷺ

Мөхәммәд пәйғәмбәр ﷺ

Мөхәммәдтең ﷺ Хәҙисәгә (Хәдижә) өйләнеүе

 

Ул заманда Мәккә кешеләренең төп шөғөлө сауҙа булған. Быға ҡаланың Йемен менән Шәм араһындағы юл сатында урынлашыуы булышлыҡ иткән.

 

Хүәйлид ҡыҙы Хәҙисә бик абруйлы һәм хөрмәтле ҡатын була, ҡорайыштар араһында үҙенең күркәм холҡо һәм аҡылы менән таныла. Йәнә ул бик бай ҙа була. Шуға күрә күп кенә дәрәжәле ҡорайыштар уның ҡулын һорай, ләкин ҡатын бөтәһен дә кире ҡаға. Бер ваҡыт Хәҙисә төшөндә бөтә донъяны балҡытҡан яҡтылыҡты күкрәгенә ҡыҫҡанын күрә. Был төштө уға һуңғы пәйғәмбәрҙең ҡатыны буласағына юрайҙар. Күпмелер ваҡыттан һуң Хәҙисә ҡорайыштар араһында үҙенең ғәҙеллеге һәм намыҫлы булыуы менән билдәле булған Мөхәммәдтән ﷺ Шәмгә барасаҡ карауанға етәксе булыуын һорай.

Хәҙисә карауан менән Мәйсәрә исемле хеҙмәтсеһен (ир кеше − ред.) ебәрә һәм уға бөтә нәмәлә лә Мөхәммәдте ﷺ тыңларға ҡуша. Юлда барғанда Мәйсәрә Мөхәммәдтең ябай түгеллеген күрһәткән бер нисә ғәжәйеп хәлгә шаһит була. Шәмдә бер йәһүд, тауар һатып алғанда, Мөхәммәдтән ﷺ тауарҙың ысынлап та үҙ хаҡына торош булыуына боттар (мәжүсиҙәр табынған һындар) менән ант итеүен талап итә. Аллаһ Рәсүле ﷺ бер ҡасан да боттар менән ант итмәүен, хатта яндарынан үтеп киткәндә лә, улар яғына әйләнеп тә ҡарамауын әйтә. Бындай яуапҡа йәһүдтең иҫе китә һәм ул, кире ҡаҡҡыһыҙ итеп, уның алдында торған был кеше пәйғәмбәр булырға лайыҡ, ти.

Юлда барғанда, Мәйсәрә Мөхәммәдтең ﷺ баш өҫтөндә һәр саҡ болот булыуын һәм, күләгәһе менән уны эҫелектән һаҡлап, оҙатып йөрөүен күрә. Ошо сәйәхәттә Мәйсәрә бөтә йөрәге менән үҙенең юлдашына эҫенә, күңелендә уға ихтирам һәм һөйөү тыуа. Аллаһу Тәғәләнең рәхмәте менән сауҙа эше уңышлы тамамлана, һәм карауан имен-һау Мәккәгә ҡайтып етә.

Мәккәгә ҡайтҡас, хеҙмәтсеһе Хәҙисәгә барыһын да теҙеп һөйләп бирә. Ғаләмдәр Раббыһының һөйөклө пәйғәмбәренә ﷺ биргән бәрәкәтендә, Мөхәммәд ﷺ етәк-селегендәге сауҙа Хәҙисәгә бы-ғаса булмаған табыш килтерә. Мөхәммәдтең ﷺ гүзәл холҡо, һирәк осрай торған намыҫлылығы, шулай уҡ хеҙмәтсеһенең Мөхәммәдкә ﷺ бәйле мөғжизәләр тураһында һөйләгәндәре Хәҙисәнең йөрәгендә уянған мөхәббәт хисен дөрләтеп ебәрә. Аллаһ ихтыяры менән ул Мөхәммәдтең ﷺ үҙенә өйләнеүен теләй һәм уға һиҙҙереү өсөн Нәфисә исемле әхирәтен ебәрә. Өйләнергә уйың бармы, тигән һорауға Мөхәммәд ﷺ быға аҡсаһы юҡлығын әйтә. Шунда Нәфисә: «Юғары әхлаҡле, бик затлы бер ҡатын бар, уның өсөн аҡсаның әһәмиәте юҡ. Уның байлығы былай ҙа етерлек, өҫтәүенә, аҡыллы ла, һылыу ҙа», − ти. «Кем ул ҡатын?» − тип һорай Мөхәммәд ﷺ. Нәфисә йәшереп тормай: «Хәҙисә», − тип яуап бирә. Мөхәммәд ﷺ риза була, сөнки ҡатындың матур әҙәбе, холоҡ-тәртибе ҡалала билдәле була. Оҙаҡламай, ул атаһының туғандарын Хәҙисәне һоратырға ебәрә. Уның яғынан мәһәргә егерме дөйә бүләк ителә. Өйләнешкәндә, Мөхәммәдкә ﷺ − егерме биш, Хәҙисәгә ҡырҡ йәш була.

Хәҙисә яратҡан ире менән егерме биш йыл йәшәй. Пәйғәмбәргә ﷺ алты бала табып бирә: Ҡасим, Зәйнәп, Руҡия, Өммөгөлсөм (Уммукульсум), Фатима һәм Абдулла. Мөхәммәд ﷺ өйләнгәндән һуң да сауҙа эштәре менән шөғөлләнеүен дауам итә. Килеменең бер өлөшөн һәр ваҡыт етем һәм фәҡирҙәргә өләшә, шулай уҡ ҡунаҡтар ҡабул итә. Хәҙисә иҫән саҡта ул башҡа ҡатын алмай.

 

Магомед Гамзаевтың «Мөхәммәд Пәйғәмбәр» китабынан

 

2026-04-01 (Шәүүәл, 1447 йыл.) №4.


Хакимдарҙың золомлоғонан ҡурҡҡан кеше әйтә торған доға

«Аллааһүммә раббәс-сәмәәүәәтис-сәбғи үә раббәл-ғәршил-ғәҙыиим, күн лии жәәран мин (ошо ерҙә кемдән ҡурҡһа, шуның исемен атау кәрәк) үә әхзәәбиһии мин халәәьиҡик, ән йәфрута ғәләййә әхәдүн минһүм әү йәтғаа, ғәззә жәәрукә үә жәллә ҫәнәәьүк, үә ләә иләәһә илләә әнт». Мәғәнәһе: «Эй Аллаһ, ете күктең...


Балаларға ҡағылышлы им-том йолалары

Әйтеп киткәнебеҙсә, хәҙерге ваҡытта бүҫер (өс йән), күкрәк шешен (мастопатия), тимерәү, күҙгә сыҡҡан арпаны һәм сөйәлде имләү, ҡот ҡойоу, мейе үлсәү кеүек йолаларҙы белгән кешеләр юҡ кимәлендә. Яңы тыуған сабый балалар өсөн бик кәрәкле был йолаларҙы белгән, балаларға шуның менән ярҙам күрһәткән...


Ҡыҙыл ойоҡ

Бер заман бер урманда арыҫлан ауырыған. Был хәбәрҙе ишеткәс, барса януарҙар арыҫландың хәлен белергә ашыҡҡан.   «Бөтәһе лә миңә тоғро!» – тип уйлаған ғорур арыҫлан. Тик төлкө генә бер ҡайҙа ла күренмәгәс, бер аҙ кәйефе төшкән. «Төлкө ҡайҙа?» – тип...


Ауылым муллаһы – ҡыҙылдар ҡорбаны

Әбелғата Ишемов (1865 - 13 ғинуар 1917)     Ауылыбыҙҙың инҡилабҡа тиклемге муллаларының береһе, ата- бабаһының төп сығышы ҡотанлы. Указлы мулла исеме Назараттың 2492-се Указы менән 1893 йылдың 12 майында раҫланған.   Төпкөлдә лә әленән-әле аҡтар, ҡыҙылдар, ҡоролтай, иҫкелек...


Айҙы уртаға ярыу

Бер үк ваҡытта мөшриктәр һаман да Пәйғәмбәрҙән ﷺ мөғжизә (пәйғәмбәрлек билдәһе) күрһәтеүен талап итә: «Һин беҙгә, Аллаһтың бөтә илселәре лә халыҡҡа үҙҙәренең пәйғәмбәрлек билдәһен (мөғжизә) күрһәткән, тип һөйләнең. Муса пәйғәмбәрҙең таяғы булған, Сәлих пәйғәмбәрҙең − дөйәһе, Ғайса...