ҠОРАЙШИТТАРҘЫҢ МӘККӘГӘ КИЛЕҮЕ

ҠОРАЙШИТТАРҘЫҢ МӘККӘГӘ КИЛЕҮЕ

ҠОРАЙШИТТАРҘЫҢ МӘККӘГӘ КИЛЕҮЕ

Ул заманда Мөхәммәд Пәйғәмбәрҙең ﷺ ҡәбиләһе Мәккәнең ситендә йәшәгән. Йәш ҡорайыш егете Ҡусай Киләб улы Мәккәнең башлығы Хузаа ҡәбиләһенән, Хүләйлә ибне Хабшиҙың ҡыҙы Хүббәгә өйләнә. Хүләйлә вафат булғас, хуза һәм ҡорайыш ҡәүемдәре араһында бәхәс сыға: кем артабан Мәккә менән идара итә?

 

Һөҙөмтәлә, Ҡусай Мәккәнең башлығы һәм Ҡәғбәнең һаҡсыһы була. Был ваҡиға 440 йылда була. Ҡусай үҙенең барлыҡ ҡорайыш ҡәбиләһен йыйып алып, Мәккәгә йәшәргә күсерә. Ул урындағы халыҡтан ярлы хажиҙарҙы ашатыр өсөн аҡса йыйыу йолаһын уйлап сығара. Шул замандан алып, һәр ҡорайыш ғаиләһе үҙенең мөлкәтенән ниндәйҙер өлөшөн Мәккә башлығына тапшырыр булған. Ул аҡса хажиҙарҙы ҡабул итеү һәм ашатыуға сарыф ителгән.

Ҡусай Ҡәғбәнән алыҫ түгел «Дар ан-Надүәт», йәғни «Йыйылыу өйө» тигән ҙур өй төҙөй. Ҡорайыш халҡы мөһим һорауҙар буйынса гел шунда йыйылған. Бигерәк тә никах һәм йәмәғәт эштәре буйынса.

Ҡусай мәрхүм булғас, артабан хажиҙарҙы хеҙмәтләндереү, ашатыу бурысы уның улына Ғабдуманафҡа күсә. Ул артабан Һашим тигән улына йөкмәтә. Уның ысын исеме Амр була. Һашим ҡушаматын ул хажиҙарға ваҡ итеп икмәк менән итте ҡушып әҙерләгәне өсөн ала. (ғәрәп теленән «һашим» – нимәнелер ваҡлау тигәнде аңлата). Һашимдан Аллаһ Рәсүленең ﷺ тоҡомо барлыҡҡа килә. Һашим үҙенең ҡәүеме араһында ныҡ абруйлы була.

Бер мәл Һашим сауҙа ҡаруаны менән Шәм яҡтарына ҡуҙғала. Юл буйында Йәсриб ҡалаһында туҡтай. Шунда ул Бану Нәджәр ҡәбиләһенән Амрҙың ҡыҙы Сәлмәгә өйләнә. Һашим артабан сәфәргә сыға, Сәлмә ауырлы булып ҡала. 497 йылда Фәләстанда Һашим вафат була. Шунан һуң Сәлмәнең улы тыуа, уға Шәйбә тип исем ҡушалар. Ул һигеҙ йәшенә тиклем әсәһе менән Йәсрибтә йәшәй.

 

(Дауамы бар. Башы гәзиттең үткән һандарында)

 

Магомед Гамзаевтың «Мөхәммәд Пәйғәмбәр» китабынан

 

2026-04-01 (Шәүүәл, 1447 йыл.) №4.


Дауыт пәйғәмбәр

Нисек кенә булмаһын, Сәбиғ Дауыттың йөҙөнсө ҡатыны була, ә бер генә ҡатынлы Аурия яңғыҙ ҡала. Һөйгәненән айырылыуҙы Аурия бик ауыр кисерә. Башта әйтелгәнсә, шәриғәттә бындай хәлгә тыйыу булмаһа ла, Аллаһтың яҡын ҡолдары өсөн был ҙур хата була. Дауыттың тәҡүәлек дәрәжәһен күтәрер өсөн, Аллаһу Тәғәлә...


Һөйәк һурпаһы

Һурпаны әҙерләү өсөн һөйәктәр, алма һеркәһе, ҡара борос, зәғферән (куркума) тамыры кәрәк. Дөрөҫ итеп әҙерләнгән һурпала коллаген, аминокислоталар, гликозаминогликандар, микроэлементтар (магний, фосфор, баҡыр, цинк, калий, тимер) күп була. Көтөүҙә йөрөгән, үлән ашаған малдың һөйәктәрен ҡулланырға...


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Әгәр миңә эт ҡағылһа, намаҙ алдынан кейемемде алмаштырырға кәрәкме? Эт үҙе нәжес (бысраҡ) хайуан түгел. Әммә уның шайығы нәжес. Шуға күрә: 1) әгәр һеҙ эткә ҡағылып та, уның шайығы кейемегеҙгә теймәһә, һеҙгә йыуынырға ла, кейем алыштырырға ла кәрәкмәй; шул килеш намаҙ уҡый алаһығыҙ (әгәр ҙә...


Ҡыҙыл ойоҡ

Бер заман бер урманда арыҫлан ауырыған. Был хәбәрҙе ишеткәс, барса януарҙар арыҫландың хәлен белергә ашыҡҡан.   «Бөтәһе лә миңә тоғро!» – тип уйлаған ғорур арыҫлан. Тик төлкө генә бер ҡайҙа ла күренмәгәс, бер аҙ кәйефе төшкән. «Төлкө ҡайҙа?» – тип...


Халыҡ әйтһә – хаҡ әйтә

Намыҫлы кеше – ырыҫлы кеше. Яҡшы менән юлдаш булһаң – эшең бөтөр, Яман менән юлдаш булһаң – башың бөтөр. Нәфсе шайтан – аҡыл иман Иҫән саҡта йөрөп ҡал, был донъяны күреп ҡал. Аҡсаң булмаһа ла, выжданың булһын. Сәләм бирмәгән бер оятлы, яуап бирмәгән мең оятлы. Күлдең...