Әҙәптәр

Әҙәптәр

Хеҙмәтселәргә ҡарата вазифалар

 

  • Көс етмәҫлек эш ҡушмаҫҡа
  • Бәләкәй проблемаларында ярҙам итеү
  • Бәләкәй хаталарына иғтибар итмәҫкә
  • Улар ғәфү үтенһә ҡабул итергә

 

Эшкә яллаусыға ҡарата хеҙмәтсенең вазифаһы

 

  • Эшкә яллаусының бойороу-ҙарын үтәргә
  • Хужаһы янында булмағанда, уға изгелек теләргә
  • Вазифаларыңды тоғролоҡ менән үтәү
  • Хужаның ҡатындарының намыҫын һәм дәрәжәһен һаҡларға
  • Балалары менән яҡшы мөғәмәлә булыу
  • Хужаның мал-мөлкәтенә зыян килтермәҫкә

Хөкүмәт вазифалары

  • Кешеләргә яҡшы мөғәмәлә булыу
  • Әрләмәҫкә һәм оялтмаҫҡа, ҡаты көс ҡулланмаҫҡа
  • Бойороҡ бирер алдынан яҡшы уйларға
  • Кешеләр менән үҙеңде эре тотмаҫҡа һәм дошмандарға ҡараған кеүек ҡарамаҫҡа
  • Кешеләр яратһындар һәм хөрмәт итһендәр тип ҡыланмаҫҡа
  • Кешеләрҙең ихтыяждарын белергә тырышырға
  • Ғалимдарға ихтирам менән ҡарау
  • Ғалимдарҙың туғандарына һәм дуҫтарына ярҙам итергә
  • Кешеләрҙе һәр ваҡыт ҡур-саларға

 

 

Хөкүмәткә ҡарата кешеләрҙең вазифалары

  • Уның ишектәре алдында тормаҫҡа
  • Ҡаты ихтыяжы булмаһа, ярҙам һорамаҫҡа
  • Хаким йомшаҡ күңелле булһа ла, унан ситләшергә тырышырға кәрәк
  • Хаким йомшаҡ күңелле булһа ла, әҙәпһеҙ ҡыланмаҫҡа
  • Хаким теләһә ниндәй һорауға яуап бирә алһа ла, күп һорауҙар бирмәҫкә
  • Хакимды күргәндә, уға доға ҡылыу
  • Хаким тураһында яман имеш-мимеш һүҙҙәр йөрөтмәҫкә, яман һөйләмәҫкә

 

Имам Әбү Хәмид әл-Ғазалиҙың «Әҙәптәр» китабынан

2026-02-01 (Шәғбән, 1447 йыл.) №2.


Ике бөйөк шәхес дуҫлығы

Аҡмулла, ҡайҙарҙа ғына йөрөһә лә, тыуған яҡтарын һағына.   1872 йылдың көҙөндә Мифтахетдиндың тыуған ауылына ҡайтыуын яҡташтары, быуындан-быуынға күсереп, әле лә һөйләйҙәр. Тыуған ауылы эргәһендәге шишмә янында йөрәген ярып сыҡҡан тәрән һүҙле шиғырҙарын ҡағыҙға төшөрә.   Аңлауыбыҙса,...


Мал тотоу – ҡот тотоу

(йәки әсәйемдең ауылдаш ҡатындың күҙһенгән һыйырын миңә нисек тәрбиәләргә өйрәтергә тырышыуы)   Электән һәр оҫта үҙ һөнәрен өйрәнсеккә ҡалдырған. Нәҫелдән килгән оҫталыҡмы, ҡайҙалыр, йә кемдәндер өйрәнгәнһеңме – мөһим түгел. Эшеңде дауам итеүсе үҙ һөйәгең булһа, тағы ла яҡшылыр...


Башҡорт халҡында бала тыуғас башҡарылған йолалар

«Башҡорттарҙа матур йолалар бар», – тигән башҡорт халҡының йолалары менән ҡыҙыҡһынған венгр ғалимы Йозеф Торма. Башҡа халыҡтарҙағы кеүек үк, башҡорттар араһында ла, ғаиләлә баланың донъяға килеүе ҙур шатлыҡ һаналған. Баланың донъяға килеүен ҡаршылауға әҙерләнеү, әсә ауырға ҡалғас...


Шәғбән айының биҙәге – Бәраәт кисәһе

Шәғбән – Пәйғәмбәребеҙ ﷺ айы, шуның өсөн күп тапҡырҙар салауат әйтеү, истиғфар ҡылыу, «Әл-Ихлас» сүрәһен уҡыу тәҡдим ителә. Шәғбән айының 14-се кисенән 15-се көнөнә ҡаршы кисе Бәраәт кисе тип атала.   Быйыл ул 2-3 февралгә тура килә. Был көндә ғәмәл дәфәтеребеҙ алмашына. Шуға ла Бәраәт кисәһендә...


Яҡты йондоҙ булып балҡыны ла...

«Райондашым, ауылдашым Балаҡатай егете Фәнил Байышевҡа 15 ғинуарҙа 70 йәш тулған булыр ине. Шул тиклем яҡшы кеше, зур өмөттәр бағлаған йәш ғалимдың ғүмере ҡыҫҡа булды, ижадының башында тиерлек өҙөлдө. Әммә ул, күптәр үҙ ғүмерендә тиҫтә йылдар буйы атҡарған эште бер нисә йылда эшләп, үҙенең...