Пәйғәмбәребеҙҙең ﷺ ғәҙәттәре тураһында

Пәйғәмбәребеҙҙең ﷺ ғәҙәттәре тураһында

Аллаһ Рәсүле ﷺ һыбай йөрөй торған ниндәй хайуан тура килә, шунда һыбай йөрөгән. Ҡайһы саҡта – атта, ҡайһы саҡта – дөйәлә, ҡасырҙа, ҡайһы ваҡытта – ишәк өҫтөндә. Ваҡыты менән йәйәү ҙә юлға сыҡҡан. Ул ﷺ ялан аяҡ йөрөгән, өҫкө кейемһеҙ, сәлләһеҙ һәм баш кейемһеҙ булған. Шулай уҡ ул һыбайлының (ҡолоноң йәки башҡа кешенең) артына ла ултырып йөрөр булған. Ул ﷺ ауырыуҙарҙың хәлен белер өсөн ҡала ситенә тиклем барып еткән.

 

Пәйғәмбәребеҙҙең ﷺ әйберҙәренә һәм ҡоралдарына исем биреү ғәҙәте булған. Мәҫәлән, уның һыбай йөрөгән хайуанының исеме «Ғүҡәб» булған. Дөйәһенең исеме «Әл-Ҡасуа», уның тағы ла бер исеме – «Әл-Ғаҙба». Ҡасырының ҡушаматы «Дүлдүл», ишәге – «Йәғфур», һауып йөрөгән һарыҡты «Ғәйбәт» тип йөрөткәндәр.

Һуғышта алыша торған ҡылысының исеме «Ҙүлфуҡар», тағы бер ҡылысы – «Михҙәм», икенсеһе – «Русуб» һәм тағы берәүһе «Ҡаҙиб» тип аталған. Йәйәһенең исеме «Әл-Кәтүм», ҡорманы – «Әл-Кәфүр». Уның ҡылысының һабы көмөштән булған. Ул күндән эшләнгән билбау таҡҡан, унда көмөштән эшләнгән өс сыңға (металл дүңгәләк) булған.

 

Пәйғәмбәребеҙҙең ﷺ йөҙөнөң төҫө тураһында

Рәсүлебеҙ ﷺ буйға ныҡ оҙон да һәм ҡыҫҡа ла булмаған, ул урта буйлы булған. Хәсән исемле шағир үҙенең шиғырында Пәйғәмбәребеҙҙе ﷺ ошолай тип күҙ алдына баҫтыра: «Уның буй-һыны матур, оҙон түгел, әммә һәр сәхәбәнең буйынан оҙонораҡ. Ул күҙгә бәрелеп торорлоҡ ҡыҫҡа буйлы булмаған, әммә ул тулы ай кеүек һылыу булған».

Бөтөн кешелек араһында Пәйғәмбәребеҙ ﷺ йөҙө менән иң сибәре булған һәм аҡ төҫлө булған.

Хәсән үҙенең шиғырҙарында: «Уның йөҙөнөң нуры һәм матурлығы тулы ай кеүек һәм яҡтылығы менән бар донъяны балҡытҡан ҡояшҡа тиң», – тип тасуирлай.

Һаҡалы ҡара һәм ҡуйы. Уның араһында тик ун ете генә сал сәс бөртөгө булған. Уның муйыны көмөш ҡомған кеүек ялтырап торған.

Күкрәге киң һәм көҙгө кеүек шыма, һәм ай кеүек аҡ төҫтә булған. Киң яурынлы, терһәктәре һәм янбаштары ҙур. Арҡаһы ла киң булған.

Ҡалаҡ һөйәктәре араһында пәйғәмбәрлек мөһөрө торған. Ул өсмөйөш һәм рельеф формаһында. Шулай уҡ уның беләктәре һәм терһәктәре ғәйәт ҙур, терһәк һөйәктәре оҙон, устары киң булған.

 

(Дауамы бар. Башы гәзиттең үткән һандарында)

 

Әбү -Бәкр Әл-Аймаҡиҙың «Фазаилүл Хәбиб» китабынан

 

 

 

Ләйсән Бәхтиева тәржемә итте

2026-07-01 (Мөхәррәм, 1448 йыл) №7.


Иғтибарымды туплай алмайым

Эштәремде даими рәүештә кисектерәм. Гел көндәлек ваҡ-төйәк мәшәҡәттәр менән мәшғүлмен. Мөһим эштәрҙе гел һуңғы мәлгә ҡалдырам. Йыш ҡына эштәр йыйылып китә, уларҙы хәл иткән саҡта, ныҡ арыйым. Иғтибарымды төп эшкә йүнәлтә алмайым. Был хәлде нисек төҙәтергә? А., Наро-Фоминск ҡалаһы   Дин...


Шайтан яҙмалары

Аллаһ исеме менән... Һеҙҙең арала Әтиә менән дуҫ булғандар бармы ул? Булһа, әйтегеҙ уға, шул тиклем итеп теңкәмде ҡоротмаһын әле. Бөгөн миңә уның тәртибе һис кенә лә оҡшаманы. Ниндәй генә эшкә тотонмаһын: «Мәрхәмәтле һәм Рәхимле Аллаһ исеме менән башлайым», – ти ҙә торасы. Ул...


Уйлыға – уй, аҡыллыға – ишара...

355-се күҙәтеү: «Раббым һынауы» Бер саҡ кешенең күреү, ишетеү, еҫ һиҙеү, уйлау, туҡланыу, һулыш алыу ағзалары араһында бәхәс ҡупҡан. Улар, һәр ҡайһыһы, кеше өсөн үҙенең мөһим орган булыуын иҫбатларға теләп, тауыш күтәргән. Бәхәсте хәл итеү юлын да тапҡандар. Был шарт буйынса һәр орган...


Әжәл менән яғалашҡанда

Совет дәүере, фәнгә нигеҙләнеп, илдә техник прогресс яҡтан үҫеш барлыҡҡа килтерә алһа ла, изге Ҡөрьән тәғлимәтен инҡар итеүе арҡаһында тәрбиә өлкәһендә хәл иткес һынылыш яһай алманы. Сөнки, изге Ҡөрьән тәғлимәте нигеҙендә тәрбиәләнмәгәндәрҙең ҡан тамырҙарына шайтан урынлашып, төрлө насар ғәҙәттәр...


Бәйт әл-Мөҡәддәстең яҙмышы

Бәйт әл-Мөҡәддәсте төҙөп бөткәс, донъяла тиңе булмаған байрам ойошторола. Бик күп ҡорбан салына. Сөләймән, Аллаһу Тәғәләнән бөтә кешеләр өсөн бәрәкәт һорай: «Кем, ошо мәсеткә инеп, Һинең ризалығың өсөн ике рәҡәғәт намаҙ уҡый, ул, яңы тыуған сабыйҙай, гонаһтарҙан пак булып ҡалһын». Ул...