Изге Китап күсермәһе

Изге Китап күсермәһе

 

“Китап байрамы” халыҡ-ара йәрминкәһе сиктәрендә Республика Башлығы Радий Хәбиров инициативаһы менән Өфөгә Үзбәкстандан өсөнсө хәлиф Ғосман сәхәбәнең ҡулдан яҙылған Ҡөрьәненең берҙән-бер алтын күсермәһе ҡайтарылыуы айырыуса тулҡынландырғыс мәл булды. Был тарихи ҡомартҡының төп нөсхәһе йөҙ йыл элек Башҡортостанда һаҡланған булған.

 

Риүәйәт буйынса Изге Китап XIV быуатта Аҡһаҡ Тимер тарафынан Бассы ҡалаһынан Сәмәрҡәндкә килтерелә. Ул дүрт йөҙ йыл дауамында Хужа Әхрар музейында һаҡлана. 1868 йылда урыҫ ғәскәрҙәре Сәмәрҡәндкә баҫып ингәс, Изге ҡомартҡы революцияға тиклем Санкт-Петербургтағы императорҙың публичный китапханаһында, артабан Өфөлә һаҡланған була. Әммә 1924 йылда Совет Хөкүмәте ҡарары менән Ҡөрьән кире Ташкентҡа ҡайтарыла.

Бөгөнгө көндә изге ҡомартҡының төп нөсхәһе Үзбәкстандың Хәҙрәти Имам комплексы территория-һындағы Мүйи-Мөбәрәк мәҙрәсә-һендә һаҡлана. Был боронғо ҡулъяҙманың 286 бите Ғосман раҙыйаллаһу ғәнһүҙең ҡан эҙҙәренә мансылған.

 Алтын күсермә әлеге мәлдә Башҡортостан Республикаһының Милли музейына урынлаштырылды. Теләгән бер кеше уны түбәндәге адрес буйынса килеп күрергә мөмкин: Өфө ҡалаһы, Совет урамы, 14-се йорт.

Артабан Ғосман сәхәбәнең бар донъяға билдәле Ҡөрьәненең күсермәһе Шишмә районынында төҙөләсәк Күсмә цивилизацияларҙың Евразия музейында урын аласаҡ.

 

Зөлфиә Ханнанова

2026-08-01 (Сәфәр, 1448 йыл.) №8.


Пәйғәмбәрҙең ﷺ күккә ашыуы

Аллаһу Тәғәлә һөйөклө Пәйғәмбәренә ﷺ: «Был төндә һин Минең ҡунағым, шуға күрә нимә теләйһең, бөтәһен дә һора», – тигән. Пәйғәмбәребеҙ ﷺ үҙе өсөн бер нимә лә һорамай. Фәҡәт Аллаһтан үҙенең өммәтенә рәхимлек күрһәтеүен үтенә.   Ул төндә Аллаһу Тәғәлә мосолмандарға көн һайын...


Сәфәргә сыҡҡанда

«Аллааһу әкбәр» (3 ҡабат). Мәғәнәһе: «Аллаһ Бөйөк!» «Сүбхәәнәл-ләҙии сәххара ләнәә һәәҙәә үә мәә күˊннәә ләһүү мүҡриниин. Үә иннәә иләә ра́ббинәә ләмүнҡалибүүн». Мәғәнәһе: «Беҙгә быны буйһондорған Аллаһ кәмселектәрҙән Пак, сөнки беҙҙең быға көсөбөҙ...


Башлаған проектым уңышһыҙлыҡҡа осраны

Эшҡыуарлыҡ буйынса бер лекторҙың сығыштарын оҙаҡ ваҡыт тыңланым, уның бер нисә түләүле курстарын үттем. Әйткәндәренән илһамланып, ниһайәт, үҙ эшемде башлап ебәрҙем. Әммә, уның бөтә кәңәштәренә таянып эш итеүемә ҡарамаҫтан, башлаған эшем уңыш килтермәне, ҙур бурысҡа баттым. Был хәлдән һуң күңел...


Ни өсөн Мөхәммәд Пәйғәмбәрҙе ﷺ яратырға кәрәк?

14 августа Рәбиғел айы башлана. Уны Мәүлит айы тип тә йөрөтәләр, йәғни, Пәйғәмбәребеҙ Мөхәммәд ﷺ ошо айҙың 12-се көнөндә, дүшәмбелә, сәхәр ваҡытында донъяға килә. Күркәм ай алдынан һәр беребеҙҙең йөрәгендә йәшәгән оло мөхәббәт тураһында һөйләшеп алайыҡ.   Пәйғәмбәребеҙҙе ﷺ яратыуы-быҙҙың...


Сәфәр айы уңышһыҙ аймы?

Сәфәр айы хәүеф-хәтәрле аймы? Ул бары тик бәхетһеҙлектәр һәм бала-ҡазалар килтерәме? Сәфәр айы башланыу менән барлыҡ мөһим сараларҙан һәм сәфәрҙәрҙән баш тартырға кәрәкме? Сәфәр айында ғаилә ҡорһаң, никах бәхетһеҙ буламы? Әйҙәгеҙ әле ошо һорауҙарға һәм ышаныуҙарға дөрөҫ сығанаҡтарҙан яуап...