«Батырҙар эҙһеҙ юғалмай!»

«Батырҙар эҙһеҙ юғалмай!»

«Батырҙар эҙһеҙ юғалмай!»

«Ватандаш» ижтимағи-сәйәси, фәнни-популяр һәм нәфис айлыҡ журналының Бөйөк Еңеүҙең 80 йыллығына арнап үткәрелгән акцияһы ошолай аталды. Сара хәбәрһеҙ юғалған яугирҙәрҙең эҙҙәрен юллауҙы үҙмаҡсат итеп ҡуйғайны, шуға ла был эшкә «Рәсәй эҙәрмәндәр хәрәкәте»нең региональ бүлексәһе ағзалары йәлеп ителде.

 

Туғандарының яу эҙҙәрен юллап килеүселәр яҡындарының ниндәй фронтта, ниндәй частә һуғышҡаны тураһында белеште. Ҡайһы берәүҙәр хатта яугирҙең ҡайҙа ерләнеүе тураһында мәғлүмәт ала алды. Эҙәрмәндәр алты тиҫтәгә яҡын кешене ҡабул итеп, 100-ҙән ашыу анкетаны эшкәртте.

Өфө ҡалаһында йәшәүсе Надежда Сәфәрғәлиева тормош иптәшенең олатаһы, Саҡмағош районынан һуғышҡа оҙатылған Сәфәрғәлиев Әғлетдин Ғиндулла улы тураһында белешергә килгәйне. Ул 1941 йылдың декабрендә, яраланғандан һуң, Иҫке Биккенә ауылына ҡайтып төшә. Һаулығын нығытҡас, кире фронтҡа йүнәлергә тейеш була.

Ҡайтҡас, яралы һалдат хәленән килгәнсә, ҡатынына хужалыҡ эштәрендә ярҙам итергә тырыша. Быны күргән ауылдаштары: «Ул бит һап-һау, һуғыштан ҡасып ята», – тип военкоматҡа хәбәр итә. 1942 йылдың ғинуар айында, яралары уңалып та бөтмәҫтән, Әғлетдин Сәфәрғәлиев яуға оҙатыла һәм шул китеүенән кире ҡайтмай.

1943 йылдың 1 авгусында ҡатынына Ғәли Хәмзин исемле һалдаттан ғәрәп хәрефтәре менән яҙылған хат килеп төшә. Унда Әғлетдин Сәфәрғәлиевтың яуҙа нисек һәләк булыуы, нисек ерләнеүе тураһында хәбәр ителә: «Өс татар, ике ҡырғыҙ булып, бишәүләп күмдек», – тиелә. Хатта яҙылғанса, был хәл 8 июлдә була: « Булған эш бына ошолай. Хоҙай яҙған, ни яҙһа. Шуға, күрәһең, бер сара ла юҡ. Тағын шуны әйтәмен: үҙебеҙ ҙә ҡыл өҫтөндә йөрөйбөҙ, көтөп торғандай йөрөйбөҙ, бер эш тә эшләп булмай. Беҙҙең балаларыбыҙҙың ахыры хәйерле булһын! Башҡа һүҙ юҡ. Хуш булығыҙ».

Һалдат өсмөйөшө рәүешендә килгән был хат бөгөн ҡәҙерле ҡомартҡы булып Сәфәрғәлиевтар ғаиләһендә һаҡлана.

«Рәсәй эҙәрмәндәр хәрәкәте» ирекмәндәре Саҡмағош егете Әғлет-дин Ғиндулла улы Сәфәрғәлиевтың Ленинград өсөн барған ҡаты яуҙарҙа һәләк булыуын асыҡланы.

Ошо күркәм сараның инициаторы, «Ватандаш» журналының баш мөхәррире Рәшиҙә Рәфҡәт ҡыҙы Мәһәҙиева әйтеүенсә, бындай акциялар йыл һайын ойоштороласаҡ.

Шәһит үлеме менән киткән яугирҙәребеҙҙең йәндәре Йәннәт түрҙәрендә булһын!

 

Зөлфиә Ханнанова

әңгәмә ҡорҙо

2026-08-01 (Сәфәр, 1448 йыл.) №8.


Оҙаҡ йәшәү серҙәре

Окинава Япон утрауында йәшәүселәрҙең уртаса ғүмер оҙонлоғо ҡатын-ҡыҙҙар араһында 92, ир-егеттәр араһында 88 йәш. Бының сере куркума (һинд зәғферәне) нигеҙендә әҙерләнгән эсемлектәр ҡулланыуҙа, тигән фекерҙә ғалимдар. Эсемлекте даими ҡулланыу онкология сирҙәрен кәметә, инсульт, инфаркт осраҡтарын...


Ғималетдин мулла

«Беҙҙең Сәйетбаба ауылы тарихы яҙылһа, ул бер китап түгел, томдар булыр ине, – ти ауылыбыҙҙың ихтирамлы ағинәйе 93 йәшлек Фәриҙә апай Ғилманова. –Һуғыштан һуңғы йылдарҙа Өйәнең биръяғында ғына ирҙәре һуғышта үлеп тол ҡалған ҡатындарҙың һаны ҡырҡҡа яҡын ине. Кешеләр яҙмышы ил...


Шайтан яҙмалары

Йоҡлай бир   Роя иртәгә математиканан им-тихан бирергә бара. Шуға ла ул бөгөн баш күтәрмәй әҙерләнергә тейеш ине, ә мин уға ҡамасауланым. Һа-һа-һа! Бөгөн иртән әсәһе телефондан шылтыратҡанда ла, уға торорға ирек бирмәнем. Ҡолағына: «Роя! Әле үк уҡып ыҙаланма! Кискә тиклем ваҡыт күп бит...


Башлаған проектым уңышһыҙлыҡҡа осраны

Эшҡыуарлыҡ буйынса бер лекторҙың сығыштарын оҙаҡ ваҡыт тыңланым, уның бер нисә түләүле курстарын үттем. Әйткәндәренән илһамланып, ниһайәт, үҙ эшемде башлап ебәрҙем. Әммә, уның бөтә кәңәштәренә таянып эш итеүемә ҡарамаҫтан, башлаған эшем уңыш килтермәне, ҙур бурысҡа баттым. Был хәлдән һуң күңел...


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Пәйғәмбәребеҙҙең ﷺ вафатынан һуң унан ниҙер һорарға яраймы? Әгәр юҡ икән, мәүлит ваҡытында нәзмдә: «Йә Рәсүлүллаһ, ишфәнә йәүмә ннүшүр (Эй Аллаһ Илсеһе ﷺ! Ҡиәмәт көнөндә беҙҙең өсөн шәфәғәтсе бул)», – тип уҡыла торған һүҙҙәр нимә аңлата? Пәйғәмбәребеҙҙән ﷺ фанилыҡта ла һорарға...