Сауҙа әҙәбе

Сауҙа әҙәбе

Сауҙа әҙәбе
  • Сауҙагәр, юлды ябып, кеше йөрөй торған яҡҡа тауарҙарын ҡуйырға тейеш түгел
  • Үлсәүҙә алдашмаған, аҡыллы йәш кешене эшкә алғанда, үлсәгән ваҡытта ашыҡма, тип иҫкәртеү яһау лазым
  • Үлсәүҙәр дөрөҫ үлсәргә тейеш. Үлсәгән ваҡытта бер ҡасан да алдашмау
  • Һәр көндөң башында сауҙагәр үлсәүен һөртөп алырға, герҙәрҙең һәм тигеҙләгестәрҙең дөрөҫ булыуын тикшерергә тейеш
  • Кибеткә хөрмәтле кеше керә икән, уны һыйлау. Күрше килгәндә, уға күберәк биреү. Ярлы кеше килһә, ярҙам итеү. Ҡалған кешеләргә бер тигеҙ ғәҙеллек менән ҡарау.
  • Сауҙагәр билдәләнгән хаҡҡа һатырға тейеш. Әгәр хаҡын кәметһә, алыусылар күбәйә. Хаҡын арттырһа, алыусыларҙың һаны кәмей.
  • Ултырған ваҡытта Ҡөрьән уҡыу. Харамға ҡарамау.
  • Хәйер һорағандарҙы буш ҡул менән оҙатмау
  • Кибеттә эшләгән хеҙмәтселәренә сәйлек биргәндәренә ҡаршы килмәү
  • Хеҙмәтселәр булмаһа, сауҙагәр хеҙмәтсенең эшен үҙе эшләргә тейеш
  • Герҙәрҙе һәм тигеҙләгестәрҙе ышаныслы кешенән алыу
  • Һатҡан ваҡытта тауарыңды артыҡ маҡтамау. Һатып алған ваҡытта тәнҡитләмәү
  • Тауарҙы тәҡдим иткәндә алдашмау
  • Һатҡан ваҡытта һүгенмәү
  • Ялғандан һаҡланыу
  • Башҡа сауҙәгәрҙәр һәм баҙар хеҙмәтселәре менән йыш һөйләшмәү
  • Йәш кешеләр менән шаярмау
  • Бәхәс тыуһа, үҙеңде тыйнаҡ тотоу

 

Алтын әйберҙәрҙе үлсәүсенең әҙәбе

  • Тауарҙарыңдың ысын һәм ышаныслы булыуына ышаныу
  • Аманатҡа бирелгән әйберҙәрҙе кире биреү
  • Процент менән бәйле булған килешеүҙәрҙән һаҡланыу
  • Етешһеҙлеге булған тауарҙы яҡшы тип күрһәтмәү
  • Ғәҙел үлсәү
  • Кешеләр һинең хаҡта: «Был кеше бер ҡасан да алыш-бирештә алдашмаҫ», – тип уйларлыҡ итеп үҙеңде тотоу
  • Үлсәүҙең боҙолоп ҡуйыуынан ҡурҡып, келәймәне йыш тикшереп тороу

 

Зәргәр (ювилер) әҙәбе

  • Кешеләргә яҡшылыҡ ҡына теләү
  • Затлы тауарҙар эшләргә тырышыу
  • Бурыстарҙы түләүҙә һуңға ҡалмау
  • Вәғәҙәләреңде үтәү
  • Хаҡтарҙы күтәрмәү

 

Имам Әбү Хәмид әл- Ғазалиҙың «Әҙәптәр» китабынан

2026-06-01 (Зөлхизә, 1447 йыл.) №6.


Шайтан яҙмалары

Сөһәйел, ҡысҡыр!   Хафиз урамындағы матч, эй, көсөргәнешле булды ла инде бөгөн. Мин малайҙар араһында ыҙғыш тыуҙырҙым! Күҙ алдына килтерәһегеҙме: тик торғанда! Һа-һа-һа! Барыһы ла уйын уртаһында Сәджәдтең тупты көслө итеп тибеп ебәреүенән башланды. Ул туп Сөһәйелдең битенә килеп бәрелде....


Мөхәррәм айының фазиләттәре

Мөхәррәм һижри йыл иҫәбенең беренсе айы булып тора. Аллаһу Тәғәләнең хәрәм айҙарының береһе булған мөхәррәм изге һәм бәрәкәтле айҙарҙан һанала.   Ҡөрьән Кәримдә былай тиелгән (мәғәнәһе): «Аллаһ хозурындағы китапта айҙар һаны ун ике, ерҙе һәм күктәрҙе яратҡан көндән бирле, ул ун ике...


Аллаһу Тәғәләнең Сөләймәнде һынауы

Ниндәй сәбәптән Аллаһ Сөләймәнгә һынау ебәргән? Фараздар күп һәм төрлө. Шуларҙың бер нисәһе менән танышайыҡ.   Бөтә кешеләргә лә инеү рөхсәт ителмәгән бер утрауҙа бер мөшрик батша йәшәгән. Уның байлығы һәм көсө тураһында ишетеп, Сөләймән һуғышҡа әҙерләнә. Ул ел ҡанатында кешеләр һәм ендәрҙән...


Тәһәжжүд намаҙы доғаһы

Ибне Ғәббәстең әйтеүенсә (шаһитлығынса), төндә тәһәжжүд намаҙына торғанда, Пәйғәмбәребеҙ Мөхәммәд ﷺ ошо доғаны уҡыған: «Аллааһүммә ләкәл-хәмдү әнтә ҡаййимүс-сәмәәүәәти үәл-арды үә мән фииһиннә үә ләкәл-хәмдү әнтә нуурус сәмәәүәәти үәл-арды үә мән фииһиннә үә ләкәл-хәмдү әнтә...


Яулыҡ ябыныу − күркәм ғәҙәт

Беҙ бәләкәйҙән ишетеп үҫкән «Ағас күрке – япраҡ, кеше күрке − сепрәк» тигән мәҡәл кейемде нисек һайларға кәрәк икәнлеген өйрәтә. Кейем-һалым ҡиәфәтеңә килешле лә, уңайлы ла, өҫ-башыңды ҡапларға ла тейеш. Ә инде мосолман ҡатын-ҡыҙы матур кейенеп кенә ҡалмай, башын да ҡапларға тейеш икәнлеген һәр кем...