Күршенең хоҡуғы

Күршенең хоҡуғы

Күршенең хоҡуғы

Куфа ҡалаһында имам Әбү Хәнифә йәш итексе менән күршеләш була. Йәш кеше хәләл көсө менән тапҡан аҡсаһына гел, кис етеү менән, шарап алып эскән икән. Иҫереп алһа, йоҡоға талғансы, һәр ваҡыт бер йырын һуҙа икән был: « Әле үҙем нужа күргәндә, ҡайҙа ярҙамыма мохтаж булып, мине элек ҡосағында ғына йөрөткән кешеләр?»

 

Төнгө ғибәҙәт менән мәшғүл Әбү Хәнифә быларҙың барыһын да ишетеп йөрөгән, әлбиттә. Бер ваҡыт кис күршеһе яғынан бер тауыш та сыҡмаған, был тынлыҡҡа аптырап, уның өсөн ныҡ борсолған Әбү Хәнифә итексенең ҡайҙа юғалыуын һорашҡан. Имамға егеттең ҡулға алыныуын һәм уны төрмәгә ябып ҡуйыуҙарын һөйләгәндәр. Икенсе көндө иртәнге намаҙҙан һуң Әбү Хәнифә, мулға атланып, батшаға юлланған.

Хаким уны күреү менән үҙен уратып алған ярҙамсыларына: «Мулдан төшөрмәйенсә үк уға ярҙам-хөрмәтегеҙҙе күрһәтегеҙ. Төшәм, тиһә, аяҡ аҫтына келәм түшәмәйенсә төшөрмәгеҙ», – тип бойорған. Тейешле ҡәҙер-хөрмәт күрһәтелгәс кенә, батша Әбү Хәнифәнең йомошон һораған. Ул, күршеһен төрмәгә ултыртҡандарын ишетеү менән, уны иреккә сығарыуҙарын һорап килеп етеүен һөйләп бирә. Имамға ҡарата хөрмәт йөҙөнән батша Әбү Хәнифәнең күршеһе менән бергә шул уҡ көндө зинданға эләккән барыһын да азат итә.

Әбү Хәнифә күршеһе менән малҡайына атланып ҡайтып китә. Өйҙәренә барып еткәс, Әбү Хәнифә итексе егеттән: «Эй, йәш кеше, беҙ һине ташлап киттекме ни?» – тип һораған. Күршеһе: «Үәллаһи, билләһи, Аллаһ менән ант итәм, һин мине ташламаның. Күрше хоҡуғын һаҡланың, Раббым ҡурсыһын һине!» – тип яуап ҡайтарған. Шул ваҡыттан алып итексе ихлас итеп тәүбә ҡылған, шараптан баш тартҡан һәм яҡшы яҡҡа үҙгәргән.

 

(Дини календарҙан)

2026-06-01 (Зөлхизә, 1447 йыл.) №6.


Яулыҡ ябыныу − күркәм ғәҙәт

Беҙ бәләкәйҙән ишетеп үҫкән «Ағас күрке – япраҡ, кеше күрке − сепрәк» тигән мәҡәл кейемде нисек һайларға кәрәк икәнлеген өйрәтә. Кейем-һалым ҡиәфәтеңә килешле лә, уңайлы ла, өҫ-башыңды ҡапларға ла тейеш. Ә инде мосолман ҡатын-ҡыҙы матур кейенеп кенә ҡалмай, башын да ҡапларға тейеш икәнлеген һәр кем...


Шәм тотҡан һуҡыр

Ҡараңғы төндә ҡулына шәм, яурыны аша көршәк аҫҡан тома һуҡыр кеше юлдан килә. Уны бер кеше ҡыуып етә лә: – Һин һуҡырға көн ни, төн ни – барыбер бит, һинең күҙҙәреңдә бары тик ҡараңғылыҡ. Һинең шәм тотоп йөрөүеңдән ни фәтүә? – тип һораған. Һуҡыр кеше йылмайған да сабыр ғына...


Бай васыяты

Байлыҡта, етеш тормошта йәшәгән ҡарт кеше үлем түшәгендә ята. Уңышлы үткән ғүмеренең серен сисер өсөн улын саҡырған: «Минең үлемем яҡын. Тормошомда һәр саҡ, ниндәй генә ваҡиға булмаһын, миңә ярҙам икән серемде әйтеп ҡалдыраһым килә: -        беренсенән,...


Аллаһ йорто иғтибар үҙәгендә

Ҡалабыҙҙағы Ишембай йәмиғ мәсете һуңғы йылдарҙа бар халыҡтың иғтибар үҙәгенә әйләнде тиһәк, хата булмаҫ. Үткәндәренә лә күҙ һалһаҡ, йөрәктә – йылы хәтирәләр генә. Оҙаҡ йылдар мәсетте имам-хатип Рәфҡәт хәҙрәт етәкләне, уның тырышлығы менән ҡалабыҙҙа иман йорто ҡалҡып сыҡты. Дини ғилем алып...


Мөхәррәм айының фазиләттәре

Мөхәррәм һижри йыл иҫәбенең беренсе айы булып тора. Аллаһу Тәғәләнең хәрәм айҙарының береһе булған мөхәррәм изге һәм бәрәкәтле айҙарҙан һанала.   Ҡөрьән Кәримдә былай тиелгән (мәғәнәһе): «Аллаһ хозурындағы китапта айҙар һаны ун ике, ерҙе һәм күктәрҙе яратҡан көндән бирле, ул ун ике...