Пәйғәмбәребеҙҙең ﷺ телмәре һәм уның йылмайыуы тураһында

Пәйғәмбәребеҙҙең ﷺ телмәре һәм уның йылмайыуы тураһында

Аллаһ Рәсүле ﷺ − кешеләрҙең иң яҡшыһы һәм иң аҡыллы телмәрлеһе. Уның телмәре муйынсаҡтың ҡиммәтле таштары кеүек, йәғни, ул һөйләмдәрҙе бер-береһенә өйөп һөйләмәгән, ә ике һөйләм араһында туҡтар булған. Ул көслө тауышлы һәм оҙаҡ ваҡыт өндәшмәҫ булған. Кәрәкмәгән әйберҙәр тураһында һөйләшмәгән. Хәҡиҡәттән башҡа бер нәмә лә әйтмәгән. Дәртләнеп һәм тырышып кешеләргә нәсихәт яһаған.

Ул кешеләр араһында иң йылмайыусаны булған. Тик уға Ҡөрьән аяттары еткерелә башлаһа йәки Ҡиәмәт көнө тураһында иҫләһә, ул йылмайыуҙан туҡтаған. Рәсүлебеҙ ﷺ ҡысҡырып көлмәгән. Ҡайһы ваҡытта ғына, көлгәндә, уның аҙау тештәре күренгән. Сәхәбәләр Пәйғәмбәребеҙҙең ﷺ йылмайыуын күреп, уға хөрмәт йөҙөнән һәм уға эйәреп, йылмайғандар. Сәхәбәләр көлгәндә, әгәр улар ярамаған нәмәгә ҡөлмәһә, Рәсүлебеҙ ﷺ уларҙы тыймаған.

Пәйғәмбәребеҙҙең ﷺ кейеме тураһында

йәки ҡамис (оҙон ирҙәр күлдәге), жүббә (киң еңле өҫ кейеме).

Уның кейемдәре күбеһенсә аҡ төҫтә булған. Бөтә кейемен дә шайтан ашығынан (шиколотка) өҫтәрәк итеп кейгән. Изар уларҙан да ҡыҫҡа булған. Рәсүлебеҙҙең ﷺ йома көнө өсөн айырым махсус кейеме булған. Баш кейемен ул сәллә аҫтынан йәки сәлләһеҙ кейгән.

Пәйғәмбәребеҙ ﷺ гел уң яҡтан кейенә башлаған һәм ошо доғаны уҡыған: «Әлхәмдүлилләһилләҙии кәсәнии мә увари биһи ғәүратии үә әтәджәммәлә биһи финнәс» (Мәғәнәһе: «Мине кейендергән һәм шул кейем менән ғәүрәтемде ҡапларға һәм кеше араһында күркәмләнергә мөмкинлек биргән Аллаһыма бар маҡтауҙар»).

Рәсүлебеҙ ﷺ сисенгәндә кейемен һул яҡтан сисә башлаған. Яңы кейем кейһә, иҫкеһен фәҡирҙәргә бирер булған.

Ул пальма сүстәре тултырылған ҡаты күн септәлә йоҡлаған. Септә ике терһәк оҙонлоғонда, бер терһәк һәм бер ҡарыш киңлегендә була.

Пәйғәмбәребеҙҙең ﷺ шулай уҡ абаяһы (плащ) булған. Быны уға нәфел намаҙҙарын үтәгән саҡта түшәгәндәр.

(Дауамы бар. Башы гәзиттең үткән һандарында)

Әбү –Бәкр әл-Аймаҡиҙың «Фазаилүл Хәбиб» китабынан

Ләйсән Бәхтиева

2026-06-01 (Зөлхизә, 1447 йыл.) №6.


Мөхәррәм айының фазиләттәре

Мөхәррәм һижри йыл иҫәбенең беренсе айы булып тора. Аллаһу Тәғәләнең хәрәм айҙарының береһе булған мөхәррәм изге һәм бәрәкәтле айҙарҙан һанала.   Ҡөрьән Кәримдә былай тиелгән (мәғәнәһе): «Аллаһ хозурындағы китапта айҙар һаны ун ике, ерҙе һәм күктәрҙе яратҡан көндән бирле, ул ун ике...


Тәһәжжүд намаҙы доғаһы

Ибне Ғәббәстең әйтеүенсә (шаһитлығынса), төндә тәһәжжүд намаҙына торғанда, Пәйғәмбәребеҙ Мөхәммәд ﷺ ошо доғаны уҡыған: «Аллааһүммә ләкәл-хәмдү әнтә ҡаййимүс-сәмәәүәәти үәл-арды үә мән фииһиннә үә ләкәл-хәмдү әнтә нуурус сәмәәүәәти үәл-арды үә мән фииһиннә үә ләкәл-хәмдү әнтә...


Хәсән Басри тураһында ҡиссалар

Шәкерткә ярҙам итеүҙең файҙаһы Көндәрҙән бер көндә Хәсән Басри болонға сыҡты. Бер оло һыу ситендә туҡталып ҡарап тора ине, күрҙе: бер баҡа, бер күгәүенде арҡаһына мендереп, ҡайҙалыр китеп бара. Хәсән Басри ҡарап торҙо ла: «Был күгәүен ҡайҙа барыр икән?» – тип, артынан китте. Күгәүен бер ағас...


Яулыҡ ябыныу − күркәм ғәҙәт

Беҙ бәләкәйҙән ишетеп үҫкән «Ағас күрке – япраҡ, кеше күрке − сепрәк» тигән мәҡәл кейемде нисек һайларға кәрәк икәнлеген өйрәтә. Кейем-һалым ҡиәфәтеңә килешле лә, уңайлы ла, өҫ-башыңды ҡапларға ла тейеш. Ә инде мосолман ҡатын-ҡыҙы матур кейенеп кенә ҡалмай, башын да ҡапларға тейеш икәнлеген һәр кем...


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Әйтегеҙ әле, зинһар: ҡатынына «атайың менән әсәйеңдән алып китәм дә, улар менән аралашмаясаҡһың» тигән шарт ҡуйған ир кешегә уның хаҡ түгеллеген һәм был осраҡта ундай шарттың ҡуйылмаҫҡа тейешлеген нисек аңлатырға? Ирегеҙҙең һеҙгә, атай-әсәйең менән аралашма, тип шарт ҡуйыуы дөрөҫ...