Ғәрәптәргә ҡарата һөйөү тураһында

Ғәрәптәргә ҡарата һөйөү тураһында

Ғәрәптәргә ҡарата һөйөү тураһында

Беҙгә быны Әл-Һәйҫәм бин Химаз ﷻ , Ҫәбиттән ﷻ ишетеп, ул Әнәстән ишетеп һөйләне, Рәсүлебеҙe ﷻ : «Ҡорайыштарға ҡарата мөхәббәт – ул иман, уларға ҡарата нәфрәт – көфөрлөк, кем ғәрәптәрҙе ярата – улар мине лә ярата, кем ғәрәптәргә асыулана – ул миңә лә асыулана». Был хәҙисте Әл-Хәким үҙенең хәҙистәр йыйынтығы «ӘлМүстәдрак» та килтерә һәм «Был яҡшы, ышаныслы хәҙис» − тип әйтә. Быға дәлил итеп Ибне Ғүмәрҙән етекерелгән хәҙистәр бар. Улар Әт-Табәраниҙың «Әл-Мүғджәмүл Кәбир» йыйынтығында килтерелә

Джәрир ибне Ғәббәстән ﷻ Аллаһ Рәсүленең ﷻһүҙҙәре еткерелә. Пәйғәмбәребеҙ ﷻ әйткән:

«Ғәрәптәрҙе өс нәмә өсөн яратығыҙ: мин ғәрәп булған өсөн, Ҡөрьән ғәрәп телендә ебәрелгән өсөн, һәм Ожмах теле ғәрәп теле булған өсөн».

Был хәҙисте ӘтТабәрани «Әл-Мүғджәмүл Кәбир» йыйынтығында һәм Әл-Хәким «ӘлМүстәдрак»та килтерәләр.

Пәйғәмбәрлектең тәүге билдәләре тураһында

Ул рахмәни төштәр күрә башлай. Ҡояш нурына оҡшаған яҡтылыҡ күренә. Пәйғәмбәребеҙe Хира мәмерйәһендә йыш ҡына яңғыҙ ҡалып, төндәрен ғибәҙәттә үткәрә. Шунан Хәдижәгә ҡайтып, шул ваҡытҡа етерлек аҙыҡ алып, тағы мәмерйәгә киткән. Ошо хәл уға Хәҡиҡәт, йәғни, Ябраил u фәрештә, килгәнсе дауам итә.

Рәсүлебеҙ Хира мәмерйәһендә булғанда, Ябраил u уға: «Уҡы!», - тип әмер бирә. «Мин уҡый белмәйем», − тип яуап бирә Мөхәммәд. Сөнки ул үмми, йәғни, уҡый һәм яҙа белмәгән кеше булған,. Шунан фәрештә уны ныҡ итеп һыға һәм, ебәргәс, тағы: «Уҡы!», − ти. «Мин уҡый белмәйем», − тигән яуап була. Фәрештә уны тағы һыға ла ебәрә. Шунан йәнә: «Уҡы!»,− ти. Яуап шул уҡ була: «Мин уҡый белмәйем». Ябраил u Мөхәммәдте тағы ла ҡыҫа һәм, ебәргәс:

«Уҡы! Бөтә нәмәне яратыусы Раббың исеме менән уҡы. Ул кешене ойошҡан ҡандан барлыҡҡа килтерҙе. Уҡы. Һинең Раббың Аллаһ − сикһеҙ йомарт. Ул бер нәмә лә һорамайынса бирә. Ул ҡәләм менән яҙырға Өйрәтеүсе. Кешегә ишетеү, күреү һәм аңлау һымаҡ һәләттәр биреп, һәм аяттар индереү менән дәлилдәр биреп, белмәгән нәмәләрен Өйрәтеүсе»,

− тигән аяттарҙы әйтә.

Мөхәммәд был аяттар менән Хәдижәгә ҡайта ла:

«Мине урандыр, мине урандыр», − тип өндәшә. Уның ҡурҡыуы бөткәнгә тиклем ул уны урандыра. Ул:

«Йә Хәдижә, минең менән нимә булды?»

− тип үҙе менән булған хәлде һөйләй.

Шунан һуң:

«Мин, пәйғәмбәрлектең ауырлығын күтәрә алмаҫмын һәм халҡым мине үлтерер, тип ҡурҡам» − ти.

Шул саҡта Хәдижә :

«Юҡ! Ҡыуан! Аллаһ менән ант итәм, һине Аллаһ бер ҡасан да кәмһетмәҫ, сөнки һин туғанлыҡ ептәрен ныҡ һаҡлайһың, гел хаҡ һүҙ һөйләйһең, бәлә килгәндә, көсһөҙҙәргә ярҙам итәһең», − ти.

(Дауамы бар. Башы гәзиттең үткән һандарында)

Әбү-Бәкр әл-Аймаҡиҙың “Фазаилүл Хәбиб” китабынан

Ләйсән Бәхтиева тәржемәһе

2026-05-01 (Зөлҡағиҙә, 1447 йыл.) №5.


«Тура юлға күндер, эй Раббым!..»

Яҙҙың иң матур бер ҡояшлы көнөндә Башҡортостаныбыҙҙың үҙәгендә урынлашҡан Сәйетбаба ауылына юлға сыҡтыҡ. Юлдаштарым менән һүҙебеҙ берегеп, көндөң, тәбиғәттең матурлығына һоҡланып, ауылға барып еткәнде һиҙмәй ҙә ҡалғанбыҙ.   Ауылға кергәс тә һул яҡта урынлашҡан Әбйәлил ишан Ҡанһөйәр улының...


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Мине тренажер залы тураһында ике һорау борсой: 1. Күп кенә егеттәр тренажер залына йөрөй, ә унда динебеҙ ҡушҡанса кейенеп килгәндәр һирәк, шулай уҡ шундай урындарҙа ҡыҙҙар күп. Шул залға йөрөүҙән туҡтағыҙ, тип, ата-әсәләр үҙҙәренең балаларын тыя аламы? Үҙенең иренең шундай залға йөрөп...


Стәрлебаш мәҙрәсәһе

Стәрлебаш – элек-электән үҙенең мәҙрәсәләре менән дан тотҡан. Архив материалдары буйынса, Стәрлебашта тәүге мәҙрәсә 1720 йылда асыла. Уға Дәүләт Думаһы ағзаһы Мөхәмәтшакир Туҡаев нигеҙ һала.   Мәҙрәсәлә көслө дин әһелдәре белем бирә. Әммә мәҙрәсә Ниғмәтулла Биктимер улы Туҡаев (1772-1844 й.) һәм...


ДОҒАЛЫ ЙОРТ

Ғәрәфәт көнөндә әйтелә торған доға Аллаһ Илсеһенең ﷺ былай тип әйткәне риүәйәт ителә: «Доғаларҙың иң яҡшыһы – Ғәрәфәт көнөндәгеһе. Мин, йәнә минән алда үткән пәйғәмбәрҙәр әйткән һүҙҙәрҙең иң яҡшыһы: «Ләә иләәһә илләл-лааһу үәхдәһүү ләә шәриикә ләһ, ләһүл-мүлкү үә ләһүл-хәмдү үә...


Әбүзәр Ғифари ислам ҡабул итә

Әбүзәр Янбу ерҙәрендә йәшәүсе Ғифар ҡәбиләһенән була. Ғифарҙар тирә-яҡҡа даны таралған кеше талаусылар була. Улар хатта хәрәм айҙарында ла юлсыларҙы баҫып алып талар булған. Ырыуҙаштарының ошондай ҡырағай ғәҙәтен Әбүзәр ҡабул итә алмай һәм ул ғаиләһе менән сит яҡтарға күсеп китергә мәжбүр...