Әбүталиптың Пәйғәмбәрҙе ﷺ яҡларға кешеләр йыйыуы
Мөхәммәд бабаһы (атаһының ағаһы) Әбүталиптың яҡлауы аҫтында булыуға ҡарамаҫтан, ҡорайыштар уға туҡтауһыҙ янай. Был Әбүталипты бик ныҡ борсой.
Ҡорайыштарҙың Пәйғәмбәрҙе ﷺ үлтерергә йыйыныуын белгәс, ул бөтә Һәшим ҡәбиләһе халҡын һәм Бану Ғәбделмотталип тоҡомона ҡараған кешеләрҙе йыйып ала һәм, бөтәһенә лә бер булып, Мөхәммәдте яҡларға тәҡдим итә. Ул заманда ғәрәптәрҙә шундай йола йәшәгән: кәрәк булһа, үҙенең ҡәрҙәш туғанын яҡларға бөтә ырыу берләшергә тейеш була. Ошо йоланы тотоп, Һәшим ҡәбиләһе кешеләре, хатта ислам ҡабул итмәгәндәре лә, бер нигә ҡарамай, Пәйғәмбәрҙе ﷺ яҡлап сығырға ризалыҡ бирә. Әбүләһәб иһә, Пәйғәмбәрҙең ﷺ атаһы Ғабдуллаһтың бер туған ағаһы булыуға ҡарамаҫтан, был юлы ла, ҡорайыштарҙы яҡлап, Мөхәммәдкә ҡаршы сығыш яһай.
Һәшимдәрҙең, Мөхәммәдте ﷺ яҡлап, һуғышырға әҙер тороуҙарын ишетеп, ҡорайыштар хафаға ҡала. Уларҙың хафаһы нигеҙһеҙ булмай. Сөнки һәшимдәр яғында Хәмзә ибне Ғәбделмотталип һәм Ғүмәр ибне Хаттаб кеүек ҡурҡыу белмәҫ батыр һәм оҫта һуғышсылар була. Ҡорайыштар, әгәр Мөхәммәдте ﷺ үлтерһәк, үҙебеҙҙе лә юҡ итәсәктәр, тип ҡурҡалар. Шунда улар бик мәкерле план ҡорорға хәл итә.
Ҡорайыштарҙың килешеүе.
Был юлы ҡорайыштар, эш планы менән таныштырып, бөтәһе менән килешер өсөн, Бану Кинәнә ҡәбиләһе биләмәһендә йыйыла. Улар һәшимдәр һәм Бану Ғәбделмотталип ырыуы кешеләре менән бөтә төр бәйләнештәрҙе өҙөргә ҡарар итә: улар менән никахҡа инмәҫкә, тауар менән алыш-биреш итмәҫкә, бер ниндәй сауҙа килешеүҙәре төҙөмәҫкә, уларҙы йәлләмәҫкә, улар менән ни генә булмаһын, өйҙәренә инмәҫкә һәм улар менән һөйләшмәҫкә. Бойкот, Пәйғәмбәрҙе ﷺ (язаға тарттырыр өсөн) ҡорайыштарға тапшырғанға тиклем дауам итәсәк. Ҡорайыштар килешеүҙә ҡаралған бөтә нәмәне үтәргә ант итәләр, ә килешеүҙең тексы яҙылған ҡағыҙҙы Ҡәғбә стенаһына элеп ҡуялар.
Килешеү тексын Мансур ибне Икрам яҙа. Һуңғараҡ Аллаһу Тәғәлә Пәйғәмбәрҙең ﷺ доғаһын ҡабул итә − Мансурҙың ҡулын филаж һуға.
Бойкот иғлан ителгәс, мосолмандар һәм Пәйғәмбәрҙең ﷺ уны яҡларға сыҡҡан мәжүси туғандары, өйҙәрен ҡалдырып, Әбүталиптың Мәккә ҡалаһының көнсығыш ситендәге биләмәһенә күсенергә мәжбүр булалар.
Өс йыл ошондай ҡамалышта йәшәй Аллаһ Рәсүле ﷺ һәм уның туғандары. Уларҙың хәле үтә лә ауыр була. Халыҡ аслыҡтан ағас япраҡтарын һәм йәнлек тиреләрен ашарға мәжбүр була. Хәдижәнең туғанының улы Хәким ибне Хизам мөшриктәрҙән йәшереп ашарға ташыған. Ҡамауҙағыларға һуғышырға ярамаған (хәрәм) айҙарҙа ғына үҙҙәре йәшәгән ерҙән сығырға рөхсәт ителгән. Әммә ул ваҡытта ла кәрәк әйберҙәрҙе алыуы ҡыйын була, сөнки мөшриктәр, мосолмандар аҙыҡ-түлек ала алмаһын өсөн, шунда уҡ хаҡты күтәреп ебәргәндәр.
Хатта ошондай шарттарҙа ла Аллаһ Илсеһе ﷺ халыҡты Исламға саҡырыуын дауам иткән.
