Мәрт мөғжизәләре

Мәрт мөғжизәләре

Мәрт мөғжизәләре

Тыуыу

...Йәйге айлы төн. Июнь баштарында ғына була тоған сафлыҡ бөркөлә тирә-йүндән. Тауҙар, ағастар, үләндәр, бөтә донъя яп-яҡты – ай нурына солғанып, ниндәйҙер мөғжизә көткәндәй сихри тынғылыҡҡа сумған. Серҙәре мәңге асылып бөтмәҫ икһеҙ-сикһеҙ йыһанда – меңәрләгән йондоҙҙар араһында – саң бөртөгөндәй генә ер шары юлдашы ай менән, үҙҙәрен барлыҡҡа килтереүсене данлағандай, Ул күрһәткән юлдан һис тайпылмай, тик үҙҙәре генә аңлаған телдә һөйләшәләр кеүек...

Өйҙән ир кеше килеп сыҡты, борсолоуы йөҙөнә сыҡҡан. Ниҙелер көткәндәй, ишек алдында йөрөп алды, ауыл өҫтөндә ишетелгән тауыштарға ҡолаҡ һалды, ҡаршылағы тауға күҙ ташланы. Тәбиғәттең тыныслығы ирҙең күңеленә күсте, күтәрелеп айға ҡараны, уныһы, бының хәлен аңлағандай, көмөштәй нурҙары менән ҡосоп алды. Айҙың матурлығына һоҡланып, нурҙарына ҡойоноп, рәхәтлек кисереп ултырғанда, өйҙән яңы тыуған сабый тауышы ишетелде. Ир ҡыуанысынан тороп баҫты, башынан, ҡыҙым тыуһа, Айһылыу тип исем ҡушам, тигән уй үтте.

Өс ҡыҙҙан һуң тыуған Айһылыу татыу ғаиләлә атай иркәләүен, әсәй хәстәрен, ҡартәсәй яратыуын, апай-һеңлеләр иғтибарын татып, иркәләнеп үҫте. Өфөлә урта мәктәпте тамамлаған үҙе сибәр, шаян, тиктормаҫ һәм шул уҡ ваҡытта аҡыллы ҡыҙ, яҙмыш ҡушыуы буйынса ата йортона ҡайтты һәм эшкә төштө.

Йәшлек

Әхирәте менән ауылдан ауылға йөрөп, магазиндарҙа ҡуйылған электр ҡоролмаларын тикшерҙеләр, боҙолған-дарын йүнәттеләр. Кис клубтарға йөрөп, йәштәр менән бейеп, күңел астылар. Ут кеүек дәртле, эштә лә, уйында ла янып торған ҡыҙҙарға күҙ атыусылар күп булды. Айһылыу, аҡыллы, баҫалҡы Фәнилдең һөрмәле күҙҙәренә ғашиҡ булып, уны һайланы. Матур ғына итеп йәшәп киттеләр, тик бер нисә айҙан Фәнилде ике йылға армияға алдылар. Бала тыуырын көтөп, иркәләнеп кенә йәшәгән Айһылыуға был мәңгелеккә айырылышыу кеүек тойолдо, тормошонда бер йәм дә ҡалмағандай булды. Ул ҡайғыға батты. Бала тыуыр мәл етте. Бик ҡаты ауырыны Айһылыу, хатта ауыртыныуға сыҙай алмай, тәҙрә аҫтындағы батареяны урынынан ҡуҙғатты.

Үткән быуаттың 80-се йылдарында ауылдарҙа мәсеттәр юҡ тиерлек, булғандарының да ишектәре бикле. Ҡөрьән тотоп ултырған имамдар ҙа юҡ, халыҡ һуҡыр һәм һаңғырау ине. Айһылыу ҙа бисмилләһте белмәне: “Йә Аллам, балаҡайымды иҫән-һау табырға насип ит!” – тип доға ҡылып, Аллаһтан ярҙам һорарға кәрәклеге башына ла инеп сыҡманы.

Бала менән әсә өйгә ҡайттылар, ошндай ҡыуаныслы мәлдә эргәһендә иң яҡын кешеһенең булмауы Айһылыуҙың күңелен һағышландырҙы, балаға ҡарап Фәнилен иҫенә төшөрҙө. Әсәһе ҡыҙының хәлен аңлап, үҙҙәренә алып ҡайтты. Бер нисә көн әсәй эргәһендә йәшәп, күңеле тынысланып ҡалды Айһылыуҙың. Тик бер көн иртәнсәк бала илағанға ла уянманы йәш әсә.

Осоу

Айһылыу йоҡоға талды. Матур аҡ йөҙө, алһыуланып торған бит остары, үксәһендәге тамырҙың саҡ-саҡ ҡына булһа ла һуғып тороуы уның тере икәнлеген белдерә. Әммә Айһылыуҙың йәне, баланың ышаныслы ҡулдарҙа икәнен тойғандай, Мәңгелектең үҙенә табан юл алды.

Бына ул, йәш сибәр ҡыҙ, оҙон сәстәре түбәһенә өйөп ҡуйылған, ҡара ерлектә ҡып-ҡыҙыл розалар төшөрөлгән күлдәктә, бейек үксәле ҡыҙыл туфлиҙарҙа йәм-йәшел ағастар араһында баҫып тора. Шулай торған ерҙән ҡапыл ниндәйҙер көс тарафынан еңел генә күккә күтәрелә башланы. Бер ере лә һелкенмәй, төп-төҙ генә оса. Бына ағастар аҫта ҡалды, өйҙәр, тауҙар, ер ҙә артта ҡалды, хатта ҡояш та артта тороп ҡалды, ә Айһылыу һаман күтәрелә лә, күтәрелә...

(Дауамы бар)

Айһылыу Сәләхова, Сибай ҡалаһы

2026-09-01 (Рабиғел әүүәл, 1448 йыл.) №9.


Даниялдың үлеме тураһында

Ғүмәр ибне Хаттаб хәлифлек иткән осорҙа Әбү Муса әл-Әшғәриҙең ғәскәре Сус ҡалаһын ала. Батша һарайының бикле торған бер бүлмәһен асҡас, улар унда таш саркофагты (табутты) һәм уның эсендә алтын еп менән нағышланған кәфенгә төрөлгән ғәләмәт оҙон кәүҙәле мәйет ятҡанын күрәләр....


Бер йәй – мең хәтирә

Быйылғы йәй «Бәхет» Ҡөрьән уҡырға өйрәнеү мәктәбе өсөн айырыуса иҫтәлекле булды, сөнки июль айында 12-15 йәшлек ҡыҙҙар өсөн беренсе тапҡыр йәйге клуб ойошторолдо. Көндөҙгө ял форматы буйынса үткән был клубта үҫмерҙәр өсөн файҙалы һәм ҡыҙыҡлы программа әҙерләнде. Ул дини белем алыуға,...


Ябай ғына сәйәхәт түгел...

Бөтә нәмәнең аҙағы булған кеүек, һәр беребеҙҙең тыны менән һурып алырҙай булып көтөп алған сәфәре тамамланып килә, һөҙөмтәһе күркәм: ике көн эсендә ун ике изгегә зыярат ҡылдыҡ, әлхәмдүлилләһ! Төркөмөбөҙ татыу, үҙ-ара ихтирамлы, иғтибарлы булды, сауап алырға теләп, әле береһе, әле икенсеһе, төрлө...


Күгәрсен төбәгендәге Әүлиә тауы

Халҡым борондан тәбиғәтте һаҡлаған. Тау, һыу, ағас, йәнлек, ҡош-ҡортһоҙ тормошто күҙ алдына ла килтерә алмаған. Изгеләштергән дә. Ислам дине инә башлағас та, был ғәҙәт дауам итеп, ата-бабаларыбыҙҙың ҡайһы бер йолалары әле лә йәшәп килә. Мәҫәлән, тау культы. Ҙурмы, бәләкәйме, иң мөһиме, ғәҙәттә,...


«Донъя йорто – бер көнлөк йорт…»

Фазылйән хәҙрәт Һөйөндөковтың васыятнамәһе   Һәр ҡайһығыҙға ғилем өйрәтә алмаһам да, ошо мин әйткәндәрҙе ғәмәлдә ҡулланһағыҙ, ин шәә Аллаһ, Аллаһу Тәғәлә ярлыҡар, тип өмөт итеп булыр. Туғандарым, мин һеҙгә донъя көтөү тәртибен өйрәтмәйем, сөнки уны үҙегеҙ миңә ҡарағанда ла яҡшы белергә...