«Һуңлап булһа ла, дөрөҫ юлды табыу – бәхет ул!..»

«Һуңлап булһа ла, дөрөҫ юлды табыу – бәхет ул!..»

«Һуңлап булһа ла, дөрөҫ юлды табыу – бәхет ул!..»

 

Хәҙисә Гөнәш Голландияның Амстердам ҡалаһында тыуған. Ижтимағи академия белгесе. 21 йәшендә бер төрөк егетенә тормошҡа сыҡҡан. 30 йәшендә Голландияла Ислам динен ҡабул итә. Хәҙер Истамбулда йәшәй. Өс бала әсәһе.

 

Һеҙҙең иғтибарға уның менән әңгәмәнән өҙөк тәҡдим итәбеҙ:

– Ислам ҡабул иткәнсе, һеҙ христиан булғанһығыҙ. Ул дин ҡайһы яҡтары менән ҡәнәғәтләндермәне һеҙҙе? Ул динде ҡасандыр тотҡан кеше булараҡ, христианлыҡ тураһында бөгөн нимәләр әйтә алаһығыҙ?

– Миһырбанлы һәм рәхимле Аллаһҡа шөкөр. Үҙе был юлды күрһәтеп, мине иман ниғмәте менән һыйланы. Эйе, быға ҡәҙәр мин христиан инем, әммә, беләһегеҙме, ул диндә Ғайса ғәләйһис-сәләм Аллаһтың улы сифатында ҡабул ителәгәнгә күнегә алманым. Дин дәрестәрен үткәргән бөтә поптар был фекерҙе раҫларға, быға ышандырырға теләне. Мин хәҙрәти Ғайса ғәләйһис-сәләмде бары тик пәйғәмбәр булараҡ ҡына ҡабул иттем. Шуға күрә был диндән сығырға уйланым.

− Исламды өйрәнә башлағас, был диндең ҡайһы яҡтары һеҙҙе бигерәк тә тәьҫирләндерҙе?

– Хәҙрәти Мөхәммәд ғәләйһис-сәләмдең башҡа тәбиғи бер кеше түгел, беҙҙең кеүек үк бер кеше икәнлеге, Исламда уның бары тик Аллаһтың илсеһе тип ҡабул ителеүе һәм быларҙың бөтәһе Ҡөрьәндә асыҡ бәйән ителгән булыуы миңә оҡшаны. Бынан тыш элек тотҡан динемдең ҡайһы бер нигеҙҙәре Ислам дине менән тура килеүенә шатландым. Иң мөһиме: ҡайһы бер диндәрҙәге кеүек Аллаһтың ниндәйҙер есеми шәкелдә тәҡдим ителмәүе миңә ҡаты тәьҫир итте.

– Һеҙҙеңсә, был быуатта Ислам ҡанундары буйынса йәшәү ҡыйын түгелме?

– Күпселек өсөн, бәлки, ҡыйындыр. Минеңсә, бының асыл сәбәбе был кешеләрҙең Исламды белмәүенән. Был – ҙур хата. Ысынлап та, Ислам ҡанундары бөтәбеҙҙең тормошон еңеләйтергә һәм кешеләрҙе һаҡлауға ҡоролған. Мәҫәлән, уҡырға, аҡыл менән эш йөрөтөргә кәңәш итә. Хатта белем һәм аҡылға ҡоролған дин дә кешене кәрәкмәгән ҡурҡыуҙарҙан ҡотҡара. Һуңлап булһа ла, дөрөҫ юлды табыу – бәхет ул. Сөнки кеше, инде йылдар уҙыу менән, тормош тәжрибәһе туплап, хәҡиҡәт һәм хаят, ғәҙеллек тураһында үҙ фекерен әйтә ала.

Быларҙан кинәт кенә ваз кисеү мөмкин түгел. Мәҫәлән, мин йәшлегемдә ғибәҙәт ҡылырға ярата инем. Тиҙ-тиҙ сиркәүгә барып, ғәҙәт буйынса, оҙаҡ хәрәкәтһеҙ тороп доға ҡыла инем. Ошо тәртиптә ғибәҙәт ҡылырға күнеккәнгә, намаҙ уҡыу миңә бер аҙ ҡыйынға тура килде...

Һуңғараҡ, Бөйөк Аллаһ ярҙамы менән был ғибәҙәттең етдилегенә төшөнөп, һәр көн башта бер ваҡыт, бер аҙҙан ике, өс, дүрт һәм, ниһәйәт, биш ваҡыт намаҙ уҡый башланым. Биш ваҡыт намаҙ уҡый башлағас, был ғибәҙәттең ни ҡәҙәр бөйөк һәм камиллыҡҡа илтеүсе ғибәҙәт икәнен белдем. Үткән көндәремә ҡараш ташлап, христиан динендәге ғибәҙәттең ни ҡәҙәр мәғәнәһеҙ һәм мәнтыҡһыҙ икәнен күрҙем.

– Намаҙ уҡығанда тыуған ҡыйынлыҡтар ураҙа тотҡанда ла урын алдымы?

– Рәхимле һәм миһырбанлы Аллаһҡа хисапһыҙ шөкөрҙәр. Ул бөтә нәмәне тормошобоҙға яраҡлаштырып, кешегә еңеллек биреү ниәте менән булдырған.

Намаҙ уҡыу баштараҡ миңә ҡыйын булһа, беренсе Рамаҙан ураҙаһын һис ҡыйынлыҡһыҙ тоттом. Ураҙаны беренсе тапҡыр Европала башланым. Ул ерҙә көндәр Төркиәгә ҡарағанда оҙонораҡ. Ифтар киске сәғәт 10-да була ине. Шуға ҡарамаҫтан, ураҙа тоттом. Был беренсе Рамаҙандағы ҡыуанысымды һис онота алмайым. Инде Аллаһ беҙҙе үҙ хәлебеҙҙә яңғыҙ ҡалдырмаһын, аҙаштырмаһын.

 

 

Г. Ичаловтың “Илаһи мөғжизәләр” китабынан

2026-02-01 (Шәғбән, 1447 йыл.) №2.


ДОҒАЛЫ ЙОРТ

Ауыҙ асҡанда уҡыла торған доға «Аллаһүммә ләкә сумтү үә бикә әмәнтү үә ғәләйкә тәүәккәлтү үә ғәлә ризҡиҡә әфтартү фәғ-фирли – Йә Ғаффәру, мә ҡаддәмтү үә мә әххартү». Мәғәнәһе: «Эй, Раббым! Һинең Ризалығың өсөн генә ураҙа тоттом. Һиңә генә иман килтерҙем. Эштәремде тик...


Картуф һуты

Ашҡаҙан, эсәк ауырыуҙары осраҡтарында картуф һуты алыштырғыһыҙ дауа. Ул яҡшы антисептик. Шулай уҡ, быуындар һыҙлап, хәрәкәт итеү ҡыйынлашҡанда, тире ауырыуҙары йонсотҡанда, ауыртыуҙы баҫа, күҙәнәктәрҙең яңырыуына булышлыҡ итә.   Табип менән кәңәшләшкәндән һуң, балаларға ла, ауырлы, бала имеҙгән...


«Аллаһ Рәхмәтенә өмөтөбөҙҙө өҙмәйек!..»

Ғилем һәм тәрбиә, сабырлыҡ, изгелектәрҙе күп ҡыла торған Рамаҙан айы яҡынлаша. 19 февраль – нурлы айҙың тәүге көнө. Йәғни, 18 февралдә, ҡояш байыу менән, ураҙаға инәбеҙ. Бөгөнгө һөйләшеүебеҙ − шул уңайҙан, ураҙа хаҡында. Һорауҙарыбыҙға Көйөргәҙе районы Ермолаево ауылының «Рамаҙан» мәсете мөғәллиме...


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Намаҙҙа «әмин» һүҙен әйтергә яраймы? Намаҙҙа «Әл-Фәтиха» сүрәһенән һуң «әмин» һүҙенең әйтелеше сөннәт. Пәйғәмбәребеҙ ﷺ һәм уның сәхәбәләре шулай эшләгән. Аллаһ Илсеһе ﷺ әйткән: ««Әл-Фәтиха» сүрәһенән һуң имам «әмин» тигәндә, һеҙ ҙә...


Башҡорт халҡында бала тыуғас башҡарылған йолалар

«Башҡорттарҙа матур йолалар бар», – тигән башҡорт халҡының йолалары менән ҡыҙыҡһынған венгр ғалимы Йозеф Торма. Башҡа халыҡтарҙағы кеүек үк, башҡорттар араһында ла, ғаиләлә баланың донъяға килеүе ҙур шатлыҡ һаналған. Баланың донъяға килеүен ҡаршылауға әҙерләнеү, әсә ауырға ҡалғас...