Главная

Мусурманриз садаз-сад кIан хьун лазим я

Мусурманриз садаз-сад кIан хьун лазим я

А юкъуз Айша кIвализ пашмандаказ хтана. И кар кьетIай дидеди адаз гьасятда суалар гуз башламишнач. Эхирни, югъ няни хьайила, тарсар авурдалай кьулухъ, ада мектебда вуч хьанатIа жузуна. Айшади са гужуналди накъвар хвена, суьгьбетиз эгечIна: «Вуна заз къачур карандашар рикIел аламани? Къе зун классдай экъечIай легьзеда, абур сада чантадай акъудна, чуьнуьхна».

 

Рушахъ яб акалайдалай кьулухъ, дидеди лагьана: «Чан Айша, Аллагьди ﷻ ваз адалайни еке савкьватар багъишда, муькуь дуьньяда чIехи паяр гуда, фикирдик кьамир. Вири Аллагьдиз ﷻ кIан хьайила жезвайди я.

 Виликдай и мектебда Расулани Агьмеда кIелзавай. Агьмед чи къунши тир, гуьгъуьнлай абур маса шегьердиз хъфенай. Са сеферда Агьмедан кьилел ихьтин агьвалат атанай.

Мектебда Расул пис хесетрин аялрикай сад тир. Ам гьина аваз хьайитIани, гьамиша къал-къиж жедай: гъвечIибурун хатур хадай, абурун тIуьн къакъуддай, гатадай, вири мектебдиз ам такIандай, виридаз адакай къурху авай. ГьакIни ада писдиз кIелзавай, анжах кьведар къазанмишзавай, мектебдиз гьамиша геж ийидай, муаллимрин чина акъваздай. Гьа и классда Агьмедани кIелзавай. Ам отличник, вич-вичел алахънавай гада тир.

КIелунин йисан эхирда муаллимди вири классдин вилик Агьмедаз медаль гана. Гададиз лап хвеши хьана ва вичин муаллимдиз чухсагъул лагьана, гьа и вахтунда Расулан рикIе ажугъ гьатна ва Агьмедавай медаль къакъудун кьетIна.

Агьмед кIвализ хъфидайла, Расула ам рекьел гуьзетна. Хура акъвазна, Расула адаз лагьана: «Медаль вахце!» Агьмеда медаль вичи хъсан къиметрай гьакъисагъвилелди къазанмишнавайди ва адав вахкуниз акси тирди лагьана. И арада Расул адал тепилмиш хьана, гатана, медаль къакъудна. И дуьшуьшдилай кьулухъ са шумуд югъ алатна, амма Расул мектебдиз къвезвачир. И кардал вирида шадвалзавай, ам мектебдиз гьич хкведач лагьана умудар кутазвай. Анжах Агьмед и карди фикиррик кутунвай. Ада классда авай са гададиз вичихъ галаз санал Расулан патав фин теклифна, белки ам азарлу хьанватIа лагьана. Юлдашди адаз икI жаваб гана: «Расула чи патай фикир къазанмишзавач, ам мектебдай акъуддайдак чна умуд кутазва». Агьмеда, ятIа вич текдиз фида лагьайла, дустунизни физ кIан хьана.

Абур кьведни Расулан кIвал галай патахъ фена, ракIар гатана. Рак ачухай дидедиз, гадаяр акурла, хвеши хьана. Агьмедани адан дустуни Расул мектебдиз татунин себеб хабар кьурла, адан дидеди, хва пис азарлу тирди, меселай къарагъ тежезвайди лагьана. Дидеди абур хва авай кIвализ тухвана ва атайбур акур Расул шехьна, багъишламишун тIалабиз эгечIна. Агьмеда лагьана: «Къуй Аллагьди ﷻ ваз чандин сагъвал гурай, мусурманри сада-садалай гъил къачузвайди я, икI авун Пайгъамбарди ﷺ меслят къалурнава кьван!» Гадаяр сад-садан гарданра гьатна.

Расулаз гьасятда медаль вахкуз кIан хьана, амма Агьмеда лагьана: «Жуваз тур, къуй ада чи дуствал мадни мягькем авурай».

- Аквазвани, чан Айша, - лагьана дидеди, - лап пис кардикайни аламат хьун мумкин я: анжах сада вичин гьахъсузвал рикIин сидкьидай аннамишун, муькуьда мергьяматлувал къалурун лазим я. Гьавиляй вунни пашман жемир. Ви кьилел атай агьвалатни гьеле квелди куьтягь жедатIа чизвач.

 

2026-06-01 (Зуль Гьижжа 1447 г.) №6.


КьетIенвилер гьисаба яхъ

Акьалтзавай несилдиз тербия гун алай аямдин жемятдин важиблу везифа ва чи уьлкведин сиясатдин пай я. Ам менфятлудаказ кьилиз акъудунилай уьлкведин гележег аслу я. Демократвилин бинеяр авай правовой уьлкве туькIуьрун руьгьдин жигьетдай девлетлу, хиве жавабдарвал авай ва сагълам несил тербияламиш...


ФатIима ва мультфильм

ФатIима вичин гъвечIи стха Рамазанахъ галаз санал Винни Пухакай мультфильмдиз килигзавай. Йифен геж вахт тир, амма аялар садни ксуз хъфизвачир. Дах кIвале авачир, ам командировкадиз фенвай. Диде лагьайтIа, кIвалин кIвалахрал машгъул тир.   Ада пакадин йикъан экуьнахъ мугьманар гуьзетзавай ва...


Шейх Желилакай гьикая

Гьуьрметлу Желил халу заз аял чlавалай жуван буба хьиз чида, ада захъ галаз назик, ширин суьгьбетар ийидай.   Желил халуни зи буба Жамалдин рикl алай дустар яз, стхайрилайни багъри тир. Сифтегьан Цlелегуьнар – Касал булахдин кьилел, Магьмутрин, Брекрин хуьрер аквадай кьакьан тепедал,...


Мусурман ва чарадан мал-мулк

Угъривал ва къанунсуз саягъда чарадан мал-девлет вичиз къачун – им вири мусурманрин вилерай чIехи гунагь яз гьисабзавай еке чIуру кар я. Ам Аллагьди ﷻ къадагъа авунвайдан патахъай абурукай садни шаклу жезвач.   Гьакъикъи мусурман гьамиша дугъри ва намуслу я ва чарадан эменнидикай са...


Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

За вун гьабурукай жедайдак умуд кутазва   Абу Гьурайради агакьарайвал, Аллагьдин Расулди ﷺ лагьана: «Ни вичин эменнидикай Аллагьдин ﷻ рекье кьве паб таъмин ийиз хьайитIа, адаз Женнетдин варарай эверда. Женнетдиз муьжуьд варар ава. Ни кпIуна чалишмишвал авуртIа, адаз КпIунин варарай...