Главная

Йикъа шумуд кам къачун герек я?

Йикъа шумуд кам къачун герек я?

И суьгьуьрдин число – 10 000 – рикIел аламани? Ам чи кьилера сагъламвилин тек са рехъ хьиз мягькемдиз ацукьнава. Чун телефондин счётчикдиз килигзава ва, эгер ада 8500 къалуриз хьайитIа, чи кефи чIур хьун мумкин я: «Агакьнач! Алакьнач!» Амма гьа и 10 000 гьинай атайди я ва абур чакай гьар садаз герек яни?

 

А числодин тарих медицинадихъ галаз алакъалу туш. Ам яргъал тир 1960-йисара Японияда маркетингдин рехъ хьиз арадал атана. Са компанияди камар алцумдай «Манпо-кэй» тIвар алай алат акъудна, ам гафба-гаф таржума авурла «цIуд агъзур кам алцумдайди» лагьай чIал жезва. Иер число хъсандиз рикIел аламукьна ва ада инсанар къекъведайвал гьевеслу ийизвай. ГьакI и мах вири дуьньяда чкIана.

Амма идан гьакъиндай алай девирдин ахтармишунри вуч лугьузва? Алимри гзаф ахтармишунар кьиле тухвана, гьакъикъатда шумуд камуни чи бедендиз хийир гузватIа чирун патал. Абурун нетижайри умудлу ийизва.

КилигайтIа, гзаф азарар арадал атунин хатавал хейлин тIимиларун патал ва жув хъсандиз гьиссун патал, йикъа 7-8 агъзур кам къачун бес жезва. Бязи вахтара адалайни тIимил. Кьилинди – числодин гуьгъуьна гьат тавун ва жуван бедендиз яб гун я.

Са низ ятIани пуд агъзур камни игитвал я, иллаки кIвалах ацукьайди ятIа ва яшди, я тахьайтIа сагъламвили гзаф къекъведай мумкинвал гузвачиз хьайитIа. ТIимилдалай башламишун лазим я. Гьатта 4-5 агъзур камни – лап хъсан кьил кутун я. Им дивандал ярх хьунилай хъсан я. Фенвай гьар са кIар – куь кефияр хъсан хьун патал ийизвай са кар я.

Неинки кьадар важиблу я, гьакI къекъуьнин ерини. Галтад жез-галтад жез туьквенриз фин – им сад я. Амма тадиз къекъуьн ва къекъведай вахтунда са тIимил каш-кашухъ текъвез хьайила ва пульс фад-фад хьайила, - им лап маса кар я. Гьахьтин къекъуьни рикI, жигерар ва жакIумар хейлин нетижа гудай жуьреда вердишарзава.

 

Мира Кадиева

2026-04-01 (Шаввал 1447 г.) №4.


Къуни-къуншивал

Са юкъуз дахдиз аялрин кIвале Айшани диде къуншийрикай ихтилатар ийиз ацукьнаваз акуна. Руша чпин къуншияр гьихьтин мегьрибан, чин ачух, хъсан инсанар ятIа, ихтилатзавай.   Гьа и арада дахди, абур авай кIвализ гьахьна, икI лагьана: «Ваз чидани, чан руш, кIвал къачудалди, къуншидал вужар яшамиш...


СУАЛ-ЖАВАБ

Мусурманриз килисадиз фидай ихтияр авани? Имам ар-Рамлиди вичин «Нигьаят аль-Мугьтаж» ктабда кхьизва: «Мусурманриз килисадиз, синагогадиз ва икI мад фидай ихтияр ава, эгер: - абурун (гьа ибадатханадин векилрин) ихтияр аваз хьайитIа; - ана кьадардилай артух вине кьазвай шикилар,...


Шейх Желил бубадикай кьисаяр

Аян хьана   Пlир Желилан са миресдиз – Шейхалидиз пуд рушни са гада хьана. Папан тlвар Халмездег тир. Гада агакьнавай, свас це лугьуз кlвачин хьанвай жегьил тир. Тlварни вичин Идрис тир. Идрис дидени галаз Желил имидин кьилив фена. Абуруз Желил имиди гададиз свас гъидай ихтияр гана...


Машгьур макандикай зи фикирар

Виликан Куьре вилаят тарихда вири дуьньядиз машгьур эфендияр, шаирар, алимар, инкъилабчияр акъатнавай макан я.   Девирар дегиш хьуникди, цIийи гьукуматар арадал атуникди, виринра адет тирвал, эвела Куьре вилаят, ахпа Куьре ханлух, Куьре округ, Кьасумхуьруьн район, эхирдай СтIал Сулейманан...


Кьиникьин къеце патан себебар

Къе чун виридаз талукь тир темадай рахада – къеце пата себебралди жезвай кьиникьрин вилик пад атIуникай.   Къецепатан себебар вучар я? Абур азарар ва яш туш. Абур чанар тухузвай – гзаф вахтара жегьил, къуватлу инсанрин – бейхабардиз жезвай, мусибатлу вакъиаяр я. Абур...