Къуръандин «Алю Имран» сура
Къуръандин «Алю Имран» сура
эвел алатай нумарайра
169. Аллагьдин рекье яна кьейибур са чIавузни кьенвайбурай гьисабмир. Ваъ, абурал чан ала ва чпин Раббидин патай абуруз ризкьи къвезва.
- Аллагьди Вичин жумартвиляй гайи вири шейэрал абуру шадвал ийизва, ва чилел аламай ва гьеле чпихъ агалт тавунвайбуруз кичIевал жедач ва пашман жедач лугьудай хабарди абур бахтлу ийизва.
- Абур Аллагьдин патай тир няметрал ва (Адан) жумартвилел, ва, гьакъикъатда, Аллагьди иман гъанвайбурун пишкеш къиметсуз тийизвайдал шад я.
- (Иман гъанвайбур абур я хьи) Чпи Аллагьдин ва (Адан) Пайгъамбардин эвер гуниз жаваб гайи, чпел хер авурдалай кьулухъ. Хъсанвал авур ва Аллагьдихъай кичIе хьайибуруз чIехи пишкеш жеда.
- (Иман гъанвайбур абур я хьи) Чпиз инсанри лагьай: «Инсанар квез акси яз кIватI хьанва. Абурухъай кичIе хьухь». Амма ида анжах абурун иман мягькем авуна ва абуру лагьана: «Чаз Аллагь бес я! Ам виридалайни хъсан Арха я!» (Мусурманар Хамр аль-Асадда акъвазнавайла, абурун патав са инсан атана ва Меккадин бутпересри иман гъанвайбуруз акси яз зурба кьушун кIватнава лагьана, абуруз хабар гана. Амма мусурманриз кичIе хьанач. И хабарди абурун дурумлувал, имандин мягькемвал ва таваккуль (Аллагьдик умуд кутун) анжах гужлу авуна. Вирида са сивяй лагьана: «Чаз Аллагь бес я! Ам виридалайни хъсан Арха я!» Яни, чаз имансузрихъай кичIе туш ва анжах Аллагьдик умуд кутазва. Ада чун хуьзва ва чи къайгъу чIугвазва (аль-КъуртIуби)).
- Абур хтана (Мединадиз) Аллагьдин патай няметар ва (Адан) жумартвал гваз. Абуруз са пис карни хьанач ва Аллагьдин разивал къазанмишна. Аллагь – чIехи жумартвилин сагьиб я.
- Им гьакI шейтIанди вичин куьмекчийралди квез кичIе гузвайди я. Абурухъай кичIе жемир, Захъай кичIе хьухь, эгер куьн иман гъанвайбур ятIа.
- Вун (я Мугьаммад) имансузвилихъ тади ийизвайбуру пашман тавурай. Абурувай Аллагьдиз са затIуналдини зарар гуз жедач. Аллагьдиз абур гьамишалугъ уьмуьрда бахтлувиликай (ва пишкешдикай) магьрум ийиз кIанзава, ва абуруз – чIехи жаза жеда.
- Гьакъикъатда, имандихъ имансузвал маса къачурбурувай (муртадривайни мунафикьривай) Аллагьдиз са зарарни гуз жедач. (Абуру анжах чпи-чпиз зарар гузва, вучиз лагьайтIа) Абуруз – тIарвал гудай азаб жеда.
- Кафирри фикир тавурай хьи, яргъи уьмуьр – им абуруз хъсан я лагьана. Чна абуруз яргъи уьмуьр анжах чпин гунагьар артухаррай лагьана гузва. Абуруз – алчахардай жаза. (Эгер Аллагь Таалади абуруз имансузвиляй ва пис чIуру крар авунай гьасятда жаза гузвачтIа, и вахт артухаруна чпиз хъсанвал ава лагьана абуру фикир тавурай. Гьикьван гзаф абур яшамиш жезватIа, гьакьван дериндиз абур имансузвилиз физва ва эхиримжи уьмуьрда абуруз гьакьван гзаф жаза гуда).
- Аллагьди куьн (эй инсанар) ахьтин гьалда тадач, та писди хъсандавай чара ийидалди. (Аллагьдин Расул ﷺ Мединадиз куьч хьайидалай кьулухъ иман гъанвайбурни мунафикьар акахьна. Аллагьди ﷻ Вичин Пайгъамбардиз ﷺ ва иман гъанвайбуруз гаф гана, иман гъанвайбурни мунафикьар акахьай ва вуж вуж ятIа ачух тушир гьал тадач лагьана. Ада садбур муькуьбурувай гьикI хьайитIани жуьреба-жуьре ахтармишунралди чара ийида лагьана, гаф гузва. Адалай кьулухъ вуж иман гъанвайди, вуж мунафикь ятIа, ашкара жеда). Аллагьди квез кIевирнавай чирвал гузвач, амма Вичин пайгъамбарар Вичиз кIандайбур хкязава (ва абуруз вагьйу ракъуриз бязи сирер ачухзава). Аллагьдихъ ва Адан пайгъамбаррихъ инанмиш хьухь! Эгер куьн инанмиш хьайитIа ва Аллагьдихъай кичIе хьайитIа, квез чIехи пишкеш жеда.
- Аллагьди Вичин жумартвилелди ганвай шейэр харж ийиз гьайиф къвезвайбуру фикир тавурай хьи, ам (мискьивал) чпиз хъсан я лагьана. Ваъ, ам абуруз пис я! Дувандин юкъуз абуруз гьайиф атай вири шейэр абурал аруш жеда. Цавун ва чилин ирс Аллагьдинди я. (Инсанри сада-садаз ирс яз тазвай лап тамам вири шейэр гьакъикъатда абурунбур туш, абур Аллагьдинбур я) Аллагьдиз куьне ийизвай вири крар чизва.
- Дугъриданни Аллагьдиз икI лугьузвайбурун (чувудрин) гафар ван хьана: «Гьакъикъатда, Аллагь кесиб я, чун девлетлу я». Абуру лагьай гафар ва абуру ихтияр авачиз (акI ийидай) пайгъамбарар кьенвайди Чна кхьида. Чна лугьуда: «ЦIун жаза дадмиша!»
- Им (жаза я) – куь гъилери авурдай! Гьакъикъатда, Аллагьди Вичин лукIариз адалатсузвал ийизвач.
- (Абур) ИкI лагьайбур я: «Гьакъикъатда, Аллагьди чавай гаф къачуна са пайгъамбардихъни инанмиш жедач лагьана, та ада цIу недай садакьа акъуддалди». (Чувудри чпин имансузвал гьахълу ийидай тапан делилар гъизвай, абуру лугьузвай хьи, абур анажах а пайгъамбардихъ инанмиш жеда, нин садакьаяр цавай атай цIу кьабулайтIа. Маса гафаралди, абуру тайин аламат (мужизат) истемишзавай, тахьайтIа чпи Ислам кьабулдач лугьузвай). Жаваб це (абуруз, я Мугьаммад): «Зал къведалди куь патав пайгъамбарар атанай (аламатдин) делилар ва куьне лугьузвай затIар гваз. Вучиз куьне (куь бубайри) абур кьена, эгер куьне дуьз лугьузватIа?»
- Нагагь абур (чувударни бутпересар) вахъ агъун тавуртIа (я Мугьаммад), (пашман жемир) абур делилар, луьлеяр (свитки) ва нурлу Ктаб гъайи вал къведалди авай пайгъамбаррихъни агъайди туш.
- Гьар сада кьиникь дадмишда. (Чан алай виридаз ажал кьисмет авунва. Раббиди ﷻ тайин авунвай къайда гьахьтинди я. Анжах Аллагь Таала гьамиша Чан Алайди, са чIавузни рекьин тийидайди я. Инсанар, чинерар ва гьакI малаикарни рекьида, анжах Къудратлуди ва Тек тирди гьамишалугъ я ва дегиш жезвач, ва Ам гьамиша гьихьтинди тиртIа, гьамиша гьахьтинди жеда (Ибн Касир). Анжах Дувандин юкъуз квел куь эвез тамамдиз агакьда. Вуж Жегьеннемдивай яргъа авуна Женнетдиз ракъурайтIа, ада агалкьун къазанмишда. Чилел жезвай уьмуьр – анжах ягъалмишардай (ва куьруь) лезет я.
- Куьн гьикI хьайитIани куь эменнидалди (девлетдалди, кесибвилелди, пул харж ийиз мажбурзавай диндин эмирралди) ва квелди (яни, азарралди, жуьреба-жуьре четинвилералди, темягь фидай затIаралди ва ферз тир ибадатдалди) ахтармишда. (Имтигьанар иман гъанвайдан дережадиз килигна гузва. Инсандин иман гьикьван кIеви ятIа, имтигьанар гьакьван четинбур жеда (Ибн Касир). Ктаб ганвайбурун ва мушрикрин патай квез гьикI хьайитIани гзаф пис гафар ван къведа. Эгер куьн сабурлу хьайитIа ва квез Аллагьдихъай кичIе хьайитIа (квез чир хьухь хьи, сабур ва Аллагьдихъай кичIе хьун), им, гьакъикъатда, жуьрэтлувал къалурна кIанзавай кар я (вучиз лагьайтIа а ерияр хьун Аллагь Таалади куь хиве тунва).
- Аллагьди Ктаб ганвайбурувай (чувудрикай ва хашпересрикай тир) гаф къачуна: «Са затIни чуьнуьх тавуна инсанар адан гъавурда тун куь буржи я». Амма абуру ам далудихъ гадарна (гайи гаф, ам чIурна) ва усал къиметдихъ ам маса гана. Абуру пис затI къазанмишна! (Дуьньядин няметрихъ калтугна абуру чпиз гьамишалугъ жаза таъмин авуна). (И аятдай чун гъавурда акьазва хьи, диндин чирвилер агакьарун чарасуз я, амма дуьньядин фад алатна физвай хийир патал гьакъикъат чуьнуьхун къадагъа я. Абу Гьурайради лагьана: «Нагагь Аллагьди ﷻ Ктабдин инсанривай къачунвай гаф гун авачиртIа, за квел акьван гьадисар агакьардачир». Гьасана лагьана: «Эгер Аллагьди ﷻ чирвал авайбурувай къачунвай гаф гун авачиртIа, за куь гзаф суалриз жаваб гудачир». И гафарай чавай нетижа хкудиз жезва хьи, Аллагьди ﷻ а гаф гун неинки са чувудринни хашпересрин алимривай къачуна, гьакI чи умматдин алимривайни. Эгер абурувай сиясатдин басмишуникди ва я чпин къуллугъар патал кичIевиляй гьакъикъат лугьуз тежез хьайитIа, абур кисна акъвазун ва Исламдин фикирар чIурувилихъди дегишар тавун кьванни лазим я. Нагагь абуру акI ийиз хьайитIа, яни чIурувилихъ дегишариз хьайитIа, са кьадар вахтунилай, чIуру дегишвилер бес кьадарда кIватI хьайила, вири Ислам мусурманриз чпиз чара ва гъавурда акьан тийидайди жеда. Къуй Аллагьди ﷻ адакай хуьрай!).
- Вуна гьисабмир хьи (я Мугьаммад), чпи авур крарал разибур ва чпи тавур крарай чпелай тариф авуна кIанзавайбур жазадикай къутармиш жеда лагьана. Абуруз – тIарвал гудай азаб жеда.
- Цавални чилел авай (вири) гьукум Аллагьдинди я. Аллагьдилай вири алакьзава.
КьатI ама.
