Къуръандин «ан-Нисаъ» («Дишегьлияр») сура
Къуръандин «ан-Нисаъ» («Дишегьлияр») сура
эвел алатай нумрайра
- (Чна абур лянетламишна) Абуру гайи гаф чIурунай, Аллагьди къалурзавай лишанрихъ инанмиш тахьунай, ихтияр авачиз пайгъамбарар яна кьинай ва икI лугьунай: «Чи рикIер пердеди кIевнава (ва насигьатрин ван къвезвач)» Ваъ! Ам Аллагьди абурун рикIериз муьгьуьр яна, абурун имансузвиляй. Абур инанмиш жедач, тIимилбурулай гъейри.
- 156. (Чна абур лянетламишна) Абур инанмиш тахьунай (Исадихъ) ва абуру Марьямал чIехи буьгьтен вегьинай.
- 157. (Чна абур лянетламишна) ИкI лугьунай: «Гьакъикъатда, чна Марьяман хва ва Аллагьдин пайгъамбар Иса кьена». Амма абуру ам кьенач ва хашунал гъилеризни кIвачериз михер яна кьенач, ам абуруз гьакI акуна. Гьакъикъатда, адан патахъай (Иса кьинин) гьуьжетзавайбур шаклувиле ава. Абуруз адакай (дуьз) са затIни чизвач, анжах фикирриз (ва гиманриз) табий жезва. Абуру (чпи кьена лугьузватIани, амма) гьакъикъатда ам кьенвач (Агакьарзава хьи, Аллагь Таалади Иса пайгъамбардин душманрикай садаз адан къамат гана. Чувудри ам кьуна ва, чпи пайгъамбар рекьизва лагьана фикирна, хашунал гъилеризни кIвачериз михер яна ам кьена (аль-Байдави)).
- 158. Гьакъикъатда Аллагьди ам (чан алаз) Вичи виниз акъуднавай чкадиз хкажна. Аллагь – Лайихлуди, Арифдарди я хьи. (Иса чан алаз цаварал хкажна. Хашпараяр ам хашунал кьенва лугьуз инанмиш я. Гьасаналай агакьарнава: «Иса кьенвач ва ам дуьньядин эхир жедалди вилик хкведа» (ТIабари). А чIавуз Ктабдин вири инсанар ам Аллагьдин лукI ва пайгъамбар тирдахъ инанмиш жеда. Ам Дажал яна кьин ва имам Магьдидиз куьмек гун патал хкведа. Исламдилай гъейри чилел са динни амукьдач. Амма Иса пайгъамбар хьиз ваъ, Мугьаммадан ﷺ терефдар хьиз къведа).
- 159. Ктабдин инсанрикай гьар сад (дуьньядин эхир жез тIимил вахт амаз) адахъ инанмиш жеда адан (халис дуьньядин) кьиникь къведалди. Дувандин юкъуз ада абуруз (вич пайгъамбар яз и дуьньядиз атайла кьабул тавурбуруз) акси яз шагьидвал ийида.
- 160. Чувудрин адалатсузвиляй виликдай абуруз ихтияр авай няметар Чна абуруз къадагъа авуна, гьакIни абуру (Аллагьдин диндивай яргъа авуна) Адан рекьелай гзаф (инсанар) алудунай.
- 161. Абуру файда (къадагъа тир процентар) къачунай, чпиз гьарам авунвай ва къанунсузвилелди (ришветралди ва икI мад) инсанрин мал-девлет тIуьнай. Абурукай кафирриз Чна тIарвал гудай жаза гьазурнава (гьамишалугъ дуьньяда).
- 162. Амма абурукай дерин чирвилер авай ва ваз (я Мугьаммад) ракъурайдахъ ва валай вилик ракъурайбурухъ (виликан пайгъамбарриз) инанмишбуруз, ни (тамамдиз) капI ийизватIа, ни закат гузватIа ва Аллагьдихъни Дувандин йикъахъ инанмишбуруз – абуруз Чна зурба суваб гуда.
- 163. Гьакъикъатда, Чна ви кьиле Вагьйу туна, гьикI (вал къведалди) Нугьан ва адалй кьулухъ атай пайгъамбаррин кьиле тунатIа. Чна Ибрагьиман, Исмаилан, Исгьакъан, Якъубан ва адан несилрин (цIикьвед хилен), Исадин, Аюбан, Юнусан, Гьарунан, Сулейманан кьиле вагьйу туна. Давудаз Чна Забур багъишна.
- 164. (Чна Вагьйуяр ракъурна маса) Пайгъамбарризни, чпикай Чна ваз виликдай (и сура ракъурдалди) ахъаяй ва Чна ваз ахъай тавур пайгъамбарризни. Аллагь (арачияр авачиз) Мусадихъ галаз рахана. (Гафба-гаф: «Аллагь Мусадихъ галаз ихтилатдалди рахана». Муса маса пайгъамбаррин жергедай а кардалди чара авунва хьи, Аллагь Таала адахъ галаз манийвал ва арачи авачиз рахана ва гьавиляй адаз «КалимуЛлагь» лугьузва, яни Аллагь Тааладин суьгьбетчи. Аллагь Тааладин рахун – им ван къвезвай рахун туш, амма эвел авачир лишан я, махлукьатрин рахуниз ухшар тушир. Аллагь Таалади Мусадиз хъсанвал авуна, адаз Аллагь Тааладин эвел авачир, яратмиш тавунвай рахунин ван къведай гьуьрмет багъишна. Ада инсанриз Аллагьдин рахунин ван къведай мумкинвал тагузвай манийвал къакъудна, ахпа ам элкъвена хкана, гьакI хьайила Муса мад гьа алакьуникай магьрум хьана).
- 165. Пайгъамбарриз, чпи (вагьйудин пай ганвай) хъсан хабар агакьарзавай (иман гъайибуруз Женнетдикай) ва хабардар ийизвай (жазадикай), инсанриз Аллагьдиз акси яз са делилни тежедайвал пайгъамбарар атайдалай кьулухъ. Аллагь – Лайихлуди, Арифдарди я.
- 166. Амма Аллагьди шагьидвал ийизва (вун, Мугьаммад, - Адан Пайгъамбар тирди) Вичи ваз ракъурай затIуналди (Къуръандалди). Ада ам Вичин чирвилелди ракъурна. Малаикрини (адан патахъай) шагьидвал ийизва. Аллагь шагьид хьиз бес я!
- Гьакъикъатда, имансузар (Мугьаммад кьабул тавуна), масабур Аллагьдин рекьелай алудзавай, рекьелай алатна, яргъаз элкъвена (дуьз рекьелай).
- 168. Гьакъикъатда, имансузрилай, писвал авур (Мугьаммадаз ﷺ, адан пайгъамбарвал кьабул тавуна ва амай вири инсанриз, абуруз адахъ инанмиш жез манийвал ийиз), Аллагьди гъил къачудач ва абур маса са рекьяйни тухудач,
- 169. Жегьеннемдиз физвай рекьелай гъейри, ва абур ана гьамишалугъ, даим амукьда. Им Аллагьдиз лап регьят кар я.
- 170. Эй инсанар! Шаксуз, куь патав Пайгъамбар атанва гьакъикъат гваз куь Раббидин патай. Инанмиш хьухь, квез менфят жедайвал. Нагагь куьне иман тагъайтIа (Аллагьдиз са зарарни гудач), цавара ва чилел алайбур вири Аллагьдинбур я хьи. Аллагь – Чидайди, Арифдарди я).
- 171. Эй, Ктабдин инсанар (чувудар ва хашпараяр)! Куьн куь динда сергьятрилай элячIмир (Иса кьабул тавуна ва я, аксина, ам Аллагьдай кьаз) ва Аллагьдикай анжах дуьз гафар лагь. Гьакъикъатда, Иса, Марьяман хва (Аллагь Таалади Къуръанда са дишегьлидин тIварни кьунвач, Марьямалай гъейри – Имранан рушалай. Марьяман тIвар Къуръанда къанни цIуд сефердилай гзаф кьунва. Иса буба авачиз ханвайдахъ инанмиш хьун имандин шартIарикай сад хьуниз килигна, Къуръанда адан тIвар гьамиша адан дидедин тIвацIихъ галаз санал кьазва, гьа идалди ам буба галачиз ханвайди тестикьарун патал) – Аллагьдин пайгъамбар я (Адан хва ваъ), Адан гаф я (Марьямак кутунвай) ва Адан патай руьгь я. Аллагьдихъ ва Адан пайгъамбаррихъ инанмиш хьухь ва лугьумир: «Абур пуд ава!» (Хашпарайри лугьузвайвал лугьумир, Рабби – пуд аллагь я, яни Аллагь – им Аллагь Буба, Аллагь Хва ва Аллагь Михьи Руьгь я, ида Аллагь паярикай хьанвайди къалурзава, ида лагьайтIа, Аллагь Сад тирвилиз аксивалзава). Ам тур (пуд аллагьдикай илим), куьн патал ам хъсан я хьи. Гьакъикъатда, Аллагь – Тек Сад Тир Рабби я. Адаз хва хьуникай Ам михьи я. Вири цавара авайбур ва вири чилел алайбур Аданбур я (вири махлукьатар, Исани кваз – Аллагьдин лукIар я). Аллагь куьмекдайди хьиз бес я! (Аллагьди ﷻ Иса итим галачиз халкьна. Жибрил малаикди Аллагь Тааладин эмирдалди Марьяман руфуна Аллагьдин патай руьгь туна. Исадиз «Адан патай Руьгь» лугьузва, Аллагь Таалади адаз авунвай кьетIен гьуьрмет къалурун патал),
- 172. Я Исади, я (Раббидиз) мукьва тир малаикри Аллагьдин лукIар хьун чеб патал алчахвал яз гьисабдач. Ни Адаз ибадат авун вич патал алчахвал яз гьисабайтIа ва такабурвал къалурайтIа, (адаз а кардай жаза гуда) Ада гьикI хьайитIани вири Вичин патав кIватIда.
- 173. Хъсан крар авун иман гъанвайбуруз лагьайтIа, Ада тамамвилелди абурун суваб гуда ва гьатта (гзаф кьадар) ам артухарда Вичин жумартвилелди. Ни Адаз (Аллагьдиз) ибадат авун вич патал алчахвал яз гьисабнатIа ва такабурвал къалурнатIа, абуруз Ада тIарвал гудай жаза гуда, ва абуруз, Аллагьдилай гъейри я арха, я куьмекчи жагъидач.
- 174. Эй инсанар! Квез куь Раббидин патай делил атана хьи (Пайгъамбар, квез тикрар тежер аламатар къалурай), ва Чна квез ракъурна (Къуръан) ачух экв (хьиз, диндин дуьз эмирар ачухзавай).
- 175. Аллагьдихъ инанмиш хьайи ва (кIевиз) ам (Къуръан) кьурбур Ада Вичин регьимдик ва жумартвилик кутада ва дуьз рекьяй тIуз Вичин патав ракъурда.
- 176. Абуру вавай хабар кьазва (я Мугьаммад, вичелай гуьгъуьниз диде-буба ва я аялар тун тавуна кьейи касдин ирсиникай). Лагь: «Аллагьди квез жаваб гуда я ата-бубаяр, я несилар амачирбурун ирсинин патахъай». Эгер аял авачир, амма вах авай (хайи ва я тахай) итим кьейитIа, адаз (вахаз) ада тунвай (ирсиникай) са пай къвезва. (Нагагь идаз акси кар хьайитIа ва вах кьена стхадал чан аламукьайтIа), Адазни вахалай кьулухъ ирс къвезва, эгер адаз (вахаз) аял (ва я диде-буба) авачиз хьайитIа. Нагагь абур (вахар) кьвед аватIа (ва я гзаф), абуруз – ада (абурун стхади) турдан пудакай кьве пай (абурун яшдилай аслу тушиз). Эгер абур стхаярни вахар ятIа, итимриз – пай, кьве дишегьлидин паюниз барабар тир. Аллагьди куьн идан (гьакъикъи чирвилерин) гъавурда твазва, куьн (и месэлайра дуьз рекьелай) алат тийидайвал. Аллагьдиз вири чизва.
КьатI ама.
«Калям шариф» (Къуръандин манайрин таржума) ктабдай