Главная

Хийирлу меслятар

Хийирлу меслятар

– Эгер яргъалди яшамиш жез кIанзаватIа, тIимил тIуьн лазим я. Алимри субутзавайвал, незвай шейэрин калорияр 30-40 процентдин тIимил хьайитIа, ратари хъсан кIвалахда ва уьмуьрни яргъи жеда.

 

– Гьар экуьнахъ фу недалди вилик са стаканда авай кузвай яд куьлуь-куьлуь хупIар ийиз хъвайитIа, хук хъсандиз михьи жеда, бедендин сагъламвилизни екез хийир гуда.

– Беденда дакIун (опухоль) авайла, келемдин дувулрикай менфят къачуда. Хуьрекдин са тIуруна авай (таза ва я кьурай) келемдин дувулрал 0,5 литр ргазвай яд илична, 8-10 сятда кIевирна тада. Ахпа ам куьзна, йикъа пуд-кьуд сеферда фу недалди вилик 1/4 стаканда авайди ишлемишда. Азаррин вилик пад кьун патал келемдин дувулрин настойка цIуд юкъуз ишлемишун бес жеда.

– Зулуз ва хъуьтIуьз бязи инсанрик мекьивилелай яргъал чIугур уьгьуьяр акатда. Сагъарун патал ихьтин дармандикай менфят къачуз жеда. Ксудалди вилик са стакан чими некIедиз вад стIал скипидар яна хъвада. Экуьнахъ уьгьуьдин гелни амукьдач.

– Хуьрек тIуьрдалай гуьгъуьниз хуквада са гьихьтин ятIани къулайсузвал гьисс ийидайла, йикъа пуд сеферда 1/4 чайдин тIуруна авай регъвенвай дарчинар (корица) чими цихъ галаз ишлемишун меслят къалурзава.

– Дамарра ивидин гьерекат гагь виниз, гагь агъуз жедайла, 40 твар михекрал 4 стаканда авай яд илична, зайиф цIал эцигна, яд кьве сеферда тIимил жедалди ргада. Ахпа ам къайила, шуьшедин бутылкадиз цана, холодильникда хуьда. Йикъа пуд сеферда хуьрекдин са тIуруна авайди ишлемишда.

–Пуд гьафтедин вахтунда гьар юкъуз хуьрекдин са тIуруна авай балугъдин чIем ишлемишайтIа, жалгъайра авай кпулар гьамишалугъ квахьда.

– Верчериз гузвай тварцик са тIимил балугъдин чIем кутуртIа, абуру хазвай какайрихъ дава жедай дармандин эсер жеда. Ихьтин какайри ивидин гьерекат агъуз авудда, мекьивилелай арадал къвезвай азаррикай хуьда ва гьакIни рак ва инфаркт азаррин вилик пад кьада.

– Юкьва, далуда, юрфара тIал авайла, анрал верхи тарцин (береза) пешер эцигна кутIунайтIа, тIал фад секин жеда.

– Атеросклероздик азарлу хьанвай яшлу инсанриз серкин къаришма хийирлу я. Ам икI гьазурда: михьи авунвай са кьил серг ва са лимон ракьай яна, кIвалин температурадин са литр яд илична, кьве суткада агалнавай къапуна тада. Ахпа йикъа пуд сеферда фу недалди вилик хуьрекдин са тIуруна авайди ишлемишда. Са вацралай куьне регьят хьанвайди гьиссда.

– Кьулан тарцин грыжа авайла, ксудалди вилик кьулан тарцин кIарабривай пихтадин ягълу гуьцIда. Ахпа а чкайрал виртIедик какадарнавай мелгьем (мумиё) эцигда.

– Кьилин мефтIедин дамарра ивидин гьерекат гзаф (давление хкаж) хьанвайла, йикъа пуд сеферда хуьрекдин са тIуруна авай чIухлумпIрин чайдик чайдин са тIуруна авай вирт хуькуьрна хъвада.

– Бедендал хьанвай жуьреба-жуьре хирериз регъвенвай къагьве (кофе) кIвахайтIа, хирер фад сагъ жеда.

– Вилер яру хьана квал акатнавайла, хуьрекдин 2-3 тIуруна авай инжийрал (мокрица набатат) са стакан ргазвай яд илична, са сятда тада, ахпа адал вилер чуьхуьда.

– Чинал ва я кIвачел мубарак (рожистое волнение) акьалтнавайла, хирез зеленка яда ва къерехривай йод гуьцIда.

 

«Айболит» журналдай гьазурайди Надият Велиева я.

2026-06-01 (Зуль Гьижжа 1447 г.) №6.


Дармандин набататар

Успагьан Урусатдин агьалийри чичIек-дикай, шивитдикай менфят къачузвай хьиз, европавийри успагьан (шпинат) ишлемишзава. И набатат абуруз гзаф менфят квайди тирвиляй кIанзава. Успагьан Россиядани эхиримжи вахтара гегьеншдиз ишлемишзавай набататрикай сад я. Гьакъикъатдани, пешекарри ам витаминралди...


Гъуьл кечмиш хьана…

Зи уьмуьрда бедбахтвал хьана: бейхабардиз зи кIани гъуьл кечмиш хьана. Чун кефи хан тийиз санал 30 йисалай гзаф яшамиш хьана, планар туькIуьрзавай, мурадар авай. Вири са легьзеда атIана. Инлай кьулухъ гьикI яшамиш жедатIа, чидач.   Алимдин жаваб: И дуьньядиз атай гьар са инсан Аллагь...


Халис инсан ятIа эгер…

ИкI лугьудай Хъсанвал ая эбеди, Амукьдайди са гьам я. Тикрардай заз дидеди, Писвал авун гьарам я.   “Батмиш жедач вацIа ам, ВегьейтIани кудач цIуз”. Жедачир кагьул бубадиз, Заз акьулдин тарсар гуз.   — Хъсанвал я ядигар, РикIелай гьич тефидай. Чун я, бала, инсанар, Дуьнья туна...


Ашервиле тахсирлу авунин гунагь

Исламда цlемуьжуьд лагьай чlехи гунагь – михьи дишегьлияр, гьакlни итимар ашервиле (зина) тахсирлу авун я. Эгер ам авай кlвалах ятlа, ада Шариатдин къазидин кьилив а кар (зина) чпин вилералди акунвай кьуд шагьид-итим гъун лазим я. Тахьайтlа, маса кас ашервиле тахсирлу авурдаз жаза къвезва....


Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

За вун гьабурукай жедайдак умуд кутазва   Абу Гьурайради агакьарайвал, Аллагьдин Расулди ﷺ лагьана: «Ни вичин эменнидикай Аллагьдин ﷻ рекье кьве паб таъмин ийиз хьайитIа, адаз Женнетдин варарай эверда. Женнетдиз муьжуьд варар ава. Ни кпIуна чалишмишвал авуртIа, адаз КпIунин варарай...