Инсанвилиз къимет це, лезги халкь!

Пехилвал

ЧIуф аладриз парада,

Гьар са хуьре, убада:

Чаз, инсанрин арада,

ТакIан шей я пехилвал.

Жував гвайди таквадай,

Чарад пара аквадай,

Жув-жувакай дакIвадай,

Яман шей я пехилвал.

Ранг алачир лак хьтин,

КIвенкI алачир хак хьтин.

Къеняй недай квак хьтин,

Душман шей я пехилвал.

Бубаяр

Чими юкъуз лугьуда:

- Са пел кIанда гар алай.

Ава бязи бубаяр,

Анжах буба тIвар алай.

Агь, бубаяр, бубаяр…

Бармак тахьай кьилелни.

Жуван хайи хтулар,

Кьан тийидай метIелни.

Къимиш тийиз хтулриз

Нагагь къенфетни булка,

Куьн ава пивнойра хъваз,

Кьуна гъиле птулка…

Балайрин гъил кьан тийиз,

АцIанач хьи гьич куь нефс.

И дуьньяда вуч патал,

Куьн яшамиш жезва бес?!

Са бисмиллагь лагьана,

Фу кьан тийиз гъилени,

КIусни гьуьрмет авачир

ИкI кIвалени, хуьрени.

Куьмек тушир сад-садаз

Гъил-гъиливай къакъатрай!

Гьа куьн хьтин бубаяр,

Авач патаз акъатрай!

ТIиб я вун

Акъатзавач вай гьич зи кьил,

Алкъвар ятIа, хиб ятIа вун?

Акьур чIавуз куцIур гудай,

Пас кьунавай риб ятIа вун?

Са куьнкайни авачир пай,

Эверайла тагудай гьай.

Рекьидалди харадик квай,

Къураматдин къиб ятIа вун?

Къушарикай ава са къуш,

Гьич садазни текъведай хуш,

Вич байкъуш я, тIварни байкъуш

Гьадан шараг тIиб ятIа вун?!

Кьведар

(Мецикай, чIалакай, гафуникай)

Ширин тир мез, гьар са касдин яракь я,

Вичин мез хуьз тежедай кас ахмакь я.

Ширин мецив ахъайда на виш ракIар,

Туькьуьл ятIа, а мециз на ягъ тIапIар.

Мецик са кIус кьванни квачтIани кIараб,

Гьикьван кIараб ада ханатIа яраб?!

Ширин шараб хьтин, ширин жеда гаф,

КвачтIа а гафуник са кIусни хилаф.

Михьи гаф, ширин гаф я земземдин яд,

Ам тикрар хъувуртIа, квахьда адан дад.

Межлисдал чарадан гаф атIудай кас,

Чир хьухь квез, къанмаздиз тирди и кар хас.

Чира алакьдатIа, на пара чIалар,

Абур ваз, ви халкьдиз, жеда дуст бакар.

Фикир тагуз, кIелзавайди ктабар-

Жакьван тийиз, недай касдиз я ухшар.

Вун вуж ятIа за лугьун

Дуьзвиликай, гьахъуникай рахаз вун,

Ви нугъатда хьайиди туш абур, "дуст".

Яб акала, вун вуж ятIа, за лугьун:

Къе закай ви амукьайтIан хатур, "дуст".

Хкаж хьана вун агъуз жез, агъуз жез,

Килиг хъия туштIа садра кьулухъ на.

Хьайиди туш гьа чIавузни вахъ са мез,

Виш амалдив кьил хвейид я, язух на.

Ви рикI канач са чIавузни, санани,

Им зи халкь я, им зи хуьр я, лагьана.

ТиртIа эгер са суфатдин сагьиб вун,

Гьа суфатдиз къуллугъдай на датIана.

Накь коммунист, къе демократ, пака на

Гьи мазгьабдиз къуллугъдатIа, чидач заз.

Гьа суфатдиз йикъа са ранг ягъана,

Гьим лам хьайтIа, палан хьана вун гьадаз.

Коммунистриз къе вуна икI лянетиз,

Бес партбилет туширни ви дамах, "дуст"?

Йикъа садан "луварик" квай ченги хьиз,

Жедайд яни итим икьван алчах, "дуст"?!

Ви гьунар туш

Вуч я гьуьрмет, са жув патал кайидан?

Шумудан рикI туна, дуст, на сиркеда?!

ГъвечIи-чIехи къуллугърални хьайитIан,

Акунач заз вун инсанрин жергеда.

Вун рахазва "гьуьрметдивни-гъейратдив",

Дардавайдав гуз хьайи туш гъил вавай.

Заз чизва хьи, жуван гьалал зегьметдив,

Хуьз жедай туш са юкъузни кьил вавай.

Вун дарвиле хвейиди я бубади,

"Мерд хьухь лугьуз"- кап алтадиз кьилелай.

Фу гайи тир ваз чи хуьруь, убади

Гъейратлуда тIуьр фу ракъуч рикIелай.

Я хуьр амач, я кIвал амач гила вахъ,

Паб-аялни ваз печатдай аквазва,

Зун-зун лугьуз межлисарни лап нагагь,

Вун хьтинбур гъейратдикай рахазва.

Авайди я захъ зи, вахъни ви кьатIун

Хуьх на рикIел и за лагьай гафар, дуст.

Къе межлисда вини кьиле чка кьун,

Ви гьунар туш, печатдин я гьунар, дуст.

Зи душманриз

Сандухар ацIайтIан, ацIун тейиз вил,

Сарарив кьаз кIан я квез и цавни чил.

Гаф квадриз яргъалай акурла зи кьил,

Кьулухъай гьакI гьим-гьам жакьваз хьурай куьн,

Гьич рекьин тавурай, аваз хьурай куьн.

Писни-хъсан чирун заз жедай четин

Зи акун, зи кьатIун жедачир дерин.

Закай зун жедачир, тахьанайтIа куьн

Зи рекьел тек-тек икI алаз хьурай куьн,

Гьич рекьин тавурай, аваз хьурай куьн.

КIандатIа яшлу хьуй, кIандатIа жаван,

Алчахдаз артухди хьайиди туш кIан.

Аллагьди авурай пис касдин дуван,

Гьамиша гьакI мет-кьил гатаз хьурай куьн,

Гьич рекьин тавурай, аваз хьурай куьн.

Зун я и девирдин, зи халкьдин билбил.

Куьн хьтин алчахриз агъуз тийир кьил.

Сада зуьрне ягъиз, муькуьда кьаз зил,

Гьа икI - элекьиз, дакIваз хьурай куьн,

Гьич рекьин тавурай, аваз хьурай куьн.

Зун тажуб я

Зун тажуб я, гьамиша и са кардал,

Малум ятIан и кар вири магьалдиз:

ЗатI гьалтзавач нагагь зегьмет къачурдал

ЛагьайтIа, куьн фимир дерин хиялриз.

Йифиз-юкъуз зунжурдава кицI гъенел,

Каци анжах, къулан патав кеферда.

Гагь-гагь кицIиз фуни гуз къведач рикIел,

Каци неда чахъ галаз гьар сеферда.

КицIи хуьзва жуван кIвал-югъ датIана,

Тийижирди гьаятдивни тагудиз.

Каци анжах жирин туп хьиз ацIана,

Иесидин вилик квайди къакъудиз.

Чи арада инсанарни авазва,

Кацер хьтин, чи зегьметдиз уртахбур.

ГьакI конторда столд кьулухъ ацукьна,

“Це”лугьузвай къекъверагар, алчахбур.

Зун тажуб я, и кардал заз аквазвай,

Кацин, кицIин дуван чпи авурай.

Чара касдин зегьметдал вил алайбур,

Дустар, анжах чи арада тахьурай!

Магьсим Магьсимов

Алакьнач

Мурадривди агакьайла жаванар

Югъ куьруь йиз кIан хьана заз, алакьнач.

Жанавурни хеб сад-садав туькIуьрна,

Кьвед санал хуьз кIан хьана заз, алакьнач.

Дуьньяд нямет виридаз пай авуна,

Ажуз, къудуз сад-садаз тай авуна.

Етим авай кумада цIай авуна,

Рагъ мукьув гъиз кIан хьана заз, алакьнач.

Вучиз хьана и гишинбур, яванар?

Сад Аллагьдив авуна за жузунарﷻ.

Дуьнья туна суруз физвай жаванар,

Кьиникьикай хуьз кIан хьана заз, алакьнач.

Вучиз дуьнья икI сад-садак какахьна,

Етимрин дердер-гъамар алахьна.

Агакьнавай къуьлуьн никIер акахьна,

Вахтунда гуьз кIан хьана заз, алакьнач.

Кьакьан дагъдиз тамашзавай тепедиз,

Куьлгедик квай гардан шуькIуь цуькведиз,

Вичелай фад бала кьейи дидедиз,

Шиир кхьиз кIан хьана заз, алакьнач.

Заз це, Руслан

Къарибда ви сурун патав

Заз са чка таз це, Руслан.

Ви пекер заз дуьз къведай тир,

Куьгьне кафан заз це, Руслан.

Чуьллер буш я, гуьл тахьайтIа,

Цуькведал билбил тахьайтIа,

МичIи сура гъил тахьайтIа,

Бубадив пел кьаз це, Руслан.

Къелем хьайтIан рукар, тамар,

Кхьиз жеч зи дердер-гъамар,

Ваз авай тир цуьквед тумар,

Сура цуьквер цаз це, Руслан.

Ви дидардихъ гала зи вил,

Сур яргъава, агакьдач гъил,

Зун кьуьзуь я, диде зелил,

Куьгьне кафан чаз це, Руслан.

Ватанди ваз ша лагьайтIан,

Шиирар къуша лагьайтIан,

Дидеди ваз хъша лагьайтIан,

Рази жемир, наз це, Руслан.

Инсанвилиз къимет це, лезги халкь!