Главная

Меслятдалди яшамиш хьухь, мусурманар!

Меслятдалди яшамиш хьухь, мусурманар!

Са къаридинни къужадин дяве

Са къаридвай, авур чIиргъин

Кас галачиз тIуьн хьана кьван.

Адан вичин ният, якъин,

Садазни тагун хьана кьван.

 

Адаз мадни хизан авай:

А йифиз гьарма санавай.

Гъуьл бейхабар ксанавай,

Ахварай аватун хьана кьван.

 

Хъел кваз къарагъай и къужа

Адан крар гьатна гужа:

Къарид гъиле гьатна маша,

Яшлу тим гатун хьана кьван.

 

Яшлу итим акьул кими,

Якни гъуьргъуь, хьана жими,

Къарид ният вичив ими

Якъин агатун хьана кьван.

 

«Заз куьз тунач, лугьуз, хапIа?»

Шехьиз кесиб кьуьзуь буба,

Гъуд вегьейла кьамуз папа,

Къецихъди катун хьана кьван.

 

ЧIарар расу, сарар кьери,

Жеда тек-тек гьахьтин къари.

Гьарай-эвер ийиз вири

Магьлеяр кIватIун хьана кьван.

 

Кесиб къужа – куьгьне фяле

Гьатна залум къарид гъиле.

Эхир абур турди кьиле

Гьунар илимдин хьана хьи.

 

Сулейман, акъуд ви дафтар,

Гьана кхьихь на гьа кафтIар.

Заз кичIе я, а папан тIвар

Лугьуз, лап четин хьана хьи.

 

Вири и Ахцегьар сагърай

Кесиб тир и юлдашарин

Виридан гьа чанар сагърай!

Йикъалай-къуз мецер ширин,

Акъатдай куь ванар сагърай.

 

Хаинарал илигна лаш,

Гьар са залум авур яваш,

Вич амачтIан Ленин юлдаш —

Гьелбетда, хизанар сагърай.

 

Сад хьана чун диши-эркек,

Сад-садаз я къе чун куьмек.

Москов шегьердай гудай экв,

А зурба газ фанар сагърай.

 

Урусатдин гьар са уьлкве,

Яшамиш хьуй Максим Горки.

Чи нарком юлдашар еке,

И властдин пунар сагърай.

 

Акуна заз крар бязи

Лап и гевил шад хьана зи.

Гьукуматдал пара рази

Кесиб тир инсанар сагърай.

 

Нихъ аматIа куьгьне фурма,

Юлдашвилиз дуьз туш ама.

Йикъалай-къуз социализма

Акьахзавай гурар сагърай.

 

Чи винел пехил а писдан

Эхир пуч хьуй ахьтин масдан,

Яшамиш хьуй чи Дагъустан,

ЦIивин авай дагълар сагърай.

 

Кесиб фиркъа чи миллетдин,

Гьич са карни амач четин,

Юлдашар, чи гьукуматдин

Азадвилин гьунар сагърай.

 

СтIал Сулейман я зи тIвар,

Авай туш захъ кхьиз хатIар.

Эй юлдашар, куь жемятар,

Вири и Ахцегьар сагърай.

 

1936

 

 

 

РикIин ишигъ Гьажибег

Эвела ваз салам-дуьа,

Зи рикIин ишигъ, Гьажибег.

Къенин къалди зунни сагъ я,

Кефияр — ачух, Гьажибег.

 

Гьайиф жез чун чавай яргъа,

Вучзава зи гъвечIи ваха?

Минет хьуй, чан руш Зулейха,

Вуна хъсан хуьх Гьажибег.

 

ГьикI ава бубад бицIи руш?

Таза билбил, а къизил къуш?

Яшамишрай зи рикIиз хуш,

Ам чандиз сагълугъ, Гьажибег.

 

Хъсан чида заз ви гьалар,

Твадай туш за чанда ялар.

Кьабул ая на зи чIалар,

ГьикI ятIа лайих, Гьажибег.

 

И гафарив мийир дяве,

Зи фикир лап гьатна кIеве.

Зурба табдир ава хиве,

Къанни цIуд тарих, Гьажибег.

 

Гьерекатун я зид пара,

Тавуникай авач чара.

СтIал Сулейман — фукъара,

Хушди я къилих, Гьажибег.

 

СтIал Сулейман

 

 

 

Сад Аллагьдивай тӀалаб ая,

Чи дин-иман кӀеви жедайвал.

Йикъа вад сефер, кпӀар ая,

Хъсан жедайвал, чи агьвал.

 

Сад Аллагьдивай тӀалаб ая,

Куьмек жеда Халикьдикай.

Сад Аллагьдивай тӀалаб ая,

Мусурманриз куьмек хьурай.

 

Кьве гъил хкажна ая дуьа,

Аллагь рикӀел гъваш ая.

ИншаАллагь хъсан жеда вири,

Аллагьдиз ибадат ийиз хьайила.

 

Чирвал къачуз алахъа,

Дин-ислам чириз алахъа.

Къуръан кӀелиз алахъа,

Аллагьди дин кӀеви авурай.

Мурад Тагирбеков

 

Махсус операциядиз

 

Хвейибурукай на ви къулав

Ваз душманар хкатнава.

ЧIулав цифер — къайи къирав

Кьуд патахъай агатнава.

 

Бес азадвал гайи уьлкве

Чапхунчидай гьисаб кьаз жен?

Гьалкъада тваз, турла кIеве,

Чна вахкур жаваб кьаз жен?

 

Гъил вугайдав тапац вахкун

Бес кар тушни хиянатдин?

Хкажай фес виле гьатун

Бес пар тушни хажалатдин?

 

И синагърай къагьриманрихъ

Фад экъечIдай жуьрэт хьурай.

Ингилисрин гъилибанриз

Чи руьгьдин къай, лянет хьурай!..

 

ТавуртIа…

Халкьдин рикIе авай тIал-квал

Жуванди хьиз кьун тавуртIа,

Пехиррин хъурт гъана фад цIал,

Ялавра тваз, кун тавуртIа,

Гъетягъ къванциз хьурай элкъвез.

 

Чинал алай ягьдин перде

Гьамиша на тун тавуртIа,

Мугьман патал рикIел чефте

ХьайитIа, яна хун тавуртIа,

Рекьидалди чан хьуй мерез.

 

Руьгьдин хуьрек тир хайи чIал

Мецел даим хьун тавуртIа,

Жуван кIамун везиндин къал

Самур вацIуз гун тавуртIа,

РикI хуруда хьурай ишез.

 

Тапан гамар, храз тарал,

Халкьдин кимел гъун хьайитIа,

Хиве кьунар, къугъваз гарал,

Кьадар течиз, хъун хьайитIа,

Пелтекни ваъ, лал хьурай мез!..

 

Мукаил Агьмедов

 

 

 

Лезги чӀал

Лезги чилин къадир хьухь квез, лезгияр,

Чи накьвадин дад чир хьухь квез, лезгияр.

«Лезги» лагьай пак тир тӀвар ала чал,

Виридалай багьа я чаз хайи чӀал.

 

Дидед чӀалал рахуха куьн гьамиша!

Хайи чӀалаз вахтар куьне багъиша!

Чара халкьар лезги чӀалахъ таниша!

Дидедин чӀал, чан балаяр, саймиша!

 

Сулейманан хтулар я чун вири,

Ша, хуьн чна чӀални ватан, чил багъри.

Къекъвезва зун лезги чилел гьамиша,

Чи балаяр чӀалал рахаз вердиша!

 

Муслим Идрисов

 

 

 

 

 

Ватанни, дидени чIал

Ватан! Руьгьдин гьарай я вун дидедин,

Гьай тагана гьикI акъвазрай рухваяр?

Рекьидалди буржлу я ваз — Меккадиз,

Са ви накьвар хуьда кIеме — багьаяр.

 

Вун диде я ва ачухай кьисмет я,

Кьисметдикай кьил къакъуд жен бес мегер?

Са ви чилел кIвал хьана захъ — Женнетда

Бес кIваликай катиз женни, таз рекьер?

 

Зун кесек яз амукьиз хьуй чилел ви,

Гъурбатда сур цуьквер алаз жедалди.

Гар яз хьурай цавуз мукьва синел ви,

Къариблухда уьмуьрлух рикI шедалди.

 

Кьакьан тир руьгь, дидеди заз багъишай,

Бес шабагьдиз “ваъ” — лугьудай бала жен?

Зун ви лекь я, къузгъунрин муг пузмишай

Дагъларин шагь леш недайдаз ала жен?

 

Терг хьана зи лайлайдин чIал кьепIинин,

Пак Ватанда маса халкьдин чIал тахьуй.

Ша, балайриз руьгьдин хуьрек ширинрин,

Дуьньяда чахъ миллет квахьай гьал тахьуй.

 

Ватандин сес дидед чIал я инсандиз,

Ягь, намус хьиз агакьарин несилрив.

Лекь яз хана, лекь яз хъфин яргъандик,

КIула авай гунагьрин пар кьезилрин.

 

Мукаил Агьмедов

2026-02-01 (Шаабан 1447 г) №2.


Вучиз чна герексуз шейэр маса къачузва?

Чаз икI хьайиди яни? Фу ва нек къачуз туьквендиз фена, амма анай гель, «хъсандиз кьадай» нур гудай кофта ва вад декьикьадин вилик квез гьеле хабарни авачир эхиримжи гаджет гваз экъечIна. Гана кIанзавай пулунин кьадар акурла, са легьзеда нефес кьуразва, амма къене пата шадвал ава:...


Мусурманриз садаз-сад кIан хьун лазим я

А юкъуз Айша кIвализ пашмандаказ хтана. И кар кьетIай дидеди адаз гьасятда суалар гуз башламишнач. Эхирни, югъ няни хьайила, тарсар авурдалай кьулухъ, ада мектебда вуч хьанатIа жузуна. Айшади са гужуналди накъвар хвена, суьгьбетиз эгечIна: «Вуна заз къачур карандашар рикIел аламани? Къе зун...


Шейх Желил бубадикай кьисаяр

Вучиз чай хъваначир?   Шейх Желилаз, мугьмандиз ша лугьуз, гзаф теклифдай тир. Тlвар за кьадач, амма са касди Желилаз мугьмандиз ша лагьанай. Мугьмандиз фидайла, шейх Желилан суьрсет вичин гьебеда (чанта) жедай тир. Кlвализ фенмазди вичив гвай паярни фад-фад акъуддай. Ша лагьай чкадиз ам фидай...


ТIуьн тIуьрдалай кьулухъ зарарлу хесетар

Чна гьар юкъуз са гьихьтин ятIани крар ийизва ва абур чи хесетриз ва я адетриз элкъвезва. Амма абурукай гзафбуру чи сагъламвилиз пис эсер авун мумкин я, иллаки тIуьнилай кьулухъ чна чун тухунихъ галаз алакъалубур. Чна куь фикирдиз, тIуьн тIуьрдалай кьулухъ гьасятда вуч авун виже къвезвачтIа,...


Асиррай фенвай муьгъ

Дагъустан Республикадин меркезда, Исламдин юкьван асиррин алемдин образовательный центрайрин виридалайни метлеблубурукай сад тир, ан-Низамия медресадин бине эцигайдалай инихъ 950 йис тамам хьуниз бахшнавай чIехи форум кьиле фена.   2025-йисан декабрдиз Махачкъала вири Россиядай алимар,...