Хъсан инсанрин жергеда аваз…
Чан жуванбур
Чан жуванбур, рикIиз ала масанбур!
Ни къакъудна чи сифтегьан мукьвавал?
И дуьньяда чун вири я мугьманбур,
Ийин чна руьгьдин хирез дававал.
Амачни чахъ чун ахгуддай шад рекьер,
Гьарда вичихъ яргъан чIугваз, ял ийиз?
Фер атанвай цлар хьиз я чи жигер,
Лам шивдай кьаз, чIавун файтун гьал ийиз.
Чан жуванбур, - чIарахвар дегь дувулрин,
Ийин гадар кIватIай къванер гиневай.
Гъил къачуз хьун пай я дерин акьулдин,
ТIурар алаз аквамир лаш гъилевай!
РикIера хиб дуьзмиш мийир хъуьтIерин,
Къакъатунри серинзава уьмуьрар.
Тек хьайида чка кьадач гъетерин,
Куьмек хьайла жеда рекьихъ гиширар.
Къул сад хьайла бул жеда тIем, девлетар,
Цуьк акъудда хъуьтIуьн цикIиз алванри.
Чаравиле ава мекь, къай, хифетар,
Ша санал жен, тIем акакьдач душманрин.
А дуьньяда чун гьакIани къакъатда,
Чан аламаз кьабул тийин чаравал.
Уьмуьрдин рагъ гьуьмедив фад ахгатда,
ШейтIанри къуй тавурай чал агъавал.
Веледриз чи чизмач уймах, багърибур,
Пакадикай фикир тийиз физвай чун.
Хъендик кума ажузбурни дугърибур,
Шегьре рехъни жигъир течиз физвай чун.
Куьчеяр дар, дарискъал тир утагъра,
Кьарувална Ватандал шад бубайри.
Уьтквемдаказ экъечIнай фад синагърай,
КанатIани туьд гумади купIарин.
Пара хьанва дустар ягълу тавадин,
ТIуьна, хъвана лакIаб ягъиз хъфидай.
Амма кьери я садикьбур, дава тир,
Гьам гафунал, гьам сиринал кIевидай.
ЯкIунбурукай вучиз хьанва цацунбур?
Бес арха чаз герек тушни яман къуз?
Жуванбурукай мийир, инсан, калунбур,
Тахьун патал хайи чилел чун ажуз.
Дегиш жедач…
ЛагьайтIа заз: — Гадара чIал пехир тир,
Бубайрин тарс, дегь адетар гишир тир.
Гуда ваз тахт лап пачагьдин везирдин,
Жаваб гуда: “Лап фахъ маса гудач чIал,
ГъайитIани кьилел къаза, заз ажал”.
ТуртIани ал ракъиник квай жив хьиз зун,
Яд пайзавай бандунин кьил, сив хьиз зун.
Гьахъ рахайдаз нагьакь гайи къив хьиз зун,
Дегиш жедач, амукьда яз Мукаил,
АтайтIани, чан къачуз зи, Азраил.
АвуртIани акIажар къвез яшари,
АлтIушна кIуф ягъайтIани къушари,
Кьил элкъуьриз хьайитIани рушари,
Кар пузмишдач, тахьайтIани магьирди,
Руьгьдин эквер гуда халкьдиз шаирди.
Зун гьавади дегишардай живе туш,
КIус кесек я, тухуз тежер гарарвай.
Хайи чилел алкIурнавай пине туш,
Цуьк, михек я, миже кIани гатфарвай.
Зун Дербентдин рамиз тахьай къеле я!
Ипекдин рехъ тухванва зи хурудай!
Ам есирда душман хуьдай желе я,
Сачуналлай калар хьиз, чеб кьурурдай.
Зи кукIушар мескен хьанва лекьериз,
Азадвилин тIеам акур кьакьанра.
Садра килиг куьн вилериз цуькверин,
Акьван хци яз таквадай аранра.
Зи лезги цав
Гьардахъ вичин чил хьиз, цав ава,
Куьлге, даях, кьилел къав ала.
Захъни ава лезги цав жуван,
Чил мес я заз, цав хъуьтуьл яргъан.
Цавун перде къазун авуртIан,
Рангар ягъиз, асун авуртIан,
Адан кIаник бахтлу я махлукь,
ТуштIа эгер, илифиз амукь.
Адан кIаник «Женнетдин багъ» ква,
ХъуьтIуьн цикIиз суст ийир рагъ ква.
Къаравул яз са шумуд дагъ ква,
Лежберривни куьтенрин магъ гва.
Яраб зи цав, чил хьиз, пайда жал?
ТIвар амачир халкьдин тайда жал?
Ваъ, рази жеч ахьтин кьисметдал,
Хъурт вегьинал лезги миллетдал.
Зун вахъ гала азгар, чIимел къуз,
Циф атайтIа, ахлудда ялгъуз.
Зун бахтлу я вун секин хьайила,
Карханайра кар къизгъин хьайила.
Хкведа зун…
Чанда къуват, гьал амай кьван,
РикIихъ везин, къал амай кьван.
Хкведа зун вал кьил чIугваз,
Ашкъидин гьисс, тIал амай кьван.
ХьайитIани зун лап агьил,
АтIуз жеда ви рехъ, мензил.
Хкведа зун вавди рахаз,
КIанивал кIус тежез тIимил.
Вун диде я нефес гайи,
Къени карда гьевес гайи.
Хкведа зун вавди къугъваз,
Гьахъ рахадай заз мез гайи.
РикIел хкиз мезреяр ви,
Циф суст жедай дереяр ви.
Хкведа зун жигъир гатаз,
ТIуьн патал кьел, шуьреяр ви.
ЧIугвада за дидедал кьил,
Герекзавай куьмекдин гъил.
Хкведа зун хуру дакIваз,
Пагь, камбаррихъ муьгьтеж я вил!
Валай ала мескен гьатнач,
Чими ака, чемен гьатнач.
Хкведа зун кIвачер къудгъваз,
Заз ял ядай герен гьатна.
Суст хьуй зи рикI, алаз вал гъил,
Тада ахъа яз за кьве вил.
Лекьер атуй ягъиз аваз,
Зун тир лугьуз халкьдин билбил.
Мукаил Агьмедов
ТӀимил я
Хъсан ксар каинатда тӀимил я,
Алчахарни пара хьанва дуьньяда.
Лайихлу, викӀегь ксар тӀимил я,
Дугъри ксарни дуьньяда лап тӀимил я.
Гьуьрмет амач гъвечӀидазни чӀехидаз,
Гьуьрмет амач акьуллудаз, дугъридаз.
Гьуьрмет амач зегьметчидиз, лайихдаз,
Я инсанар, Аллагьдихъай кичӀе хьухь.
Пул паталди диде-буба маса гуз,
Пул паталди мукьва-кьили маса гуз.
Пул паталди дин-адетар маса гуз,
Я инсанар, Аллагьдикай кичӀе хьухь.
Къиямат(дин) югъ мукьвал жезва, инсанар,
Аллагьдихъай кичӀе тушни, инсанар.
Къияматд (ю)къуз четин жеда, инсанар,
Гъавурда гьахь гьар са кардин, инсанар.
Дуьньядани хьанва гзаф хаинар,
Хаиндикай са чӀавузни дуст кьамир.
Алчахдикай хъсан кӀили жедайд туш,
Гьамишанда фагьум ая, инсанар.
Мурадан гафар гъахълубур я гьамиша,
Лайих касдиз гьахъвал кӀан я гьамиша.
Мурад вични дугъри кас я гьамиша,
Гьуьрмет-хатур ийиз кӀандай кас я зун.