Главная

Гунагьрикай гьикI михьи жеда?

Гунагьрикай гьикI михьи жеда?

Гьар йикъан уьмуьрда чна муьквал-мукьвал гьар жуьредин межлисра иштиракзава, кIантIа абур кIвалахал жезвай рахунар хьурай, санал кIвалахзавайбур кIватI хьана ацукьунар ва я дустарихъ галаз гуьруьшмиш хьунар.

 

Ахьтин вахтара гьакIан буш рахунрал, фитнейрал, ягьанатар авунал ва я гьатта я и дуьньяда, я эхиратда хийир авачир затIар веревирд авунал машгъул хьун регьят кар я. Исламди чаз жуван мез ва вахт хуьз чирзава, гьар са гаф малаикри кхьизва хьи ва Дувандин юкъуз абур инсандиз къалурда.

Амма Аллагьдин ﷻ регьимдиз и кьил а кьил авач. Абу Гьурайради агакьарай якъин гьадисда лугьузвайвал, Аллагьдин Расулди ﷺ лагьана: «Эгер инсан гзаф менфятсуз ихтилатар авур межлисда авайтIа, амма анай хъфидалди лагьанатIа: «Субгьанака, Аллагьумма ва бигьамдика, ашгьаду алля илягьа илля анта, астагъфирука ва атубу иляйка» (мана: «Баркалла Ваз, я Аллагь ﷻ, ва шукур хьуй Ваз! За шагьидвал ийизва, Валай гъейри маса худа авач. За Вавай тIалабзава залай гъил къачун ва Ваз туба ийизва»), а межлисда вуч хьанатIани, адалай гьикI хьайитIани гъил къачуда» (ат-Тирмизи).

И куьруь, амма дерин дуьа гьар са межлисдилай кьулухъ кIелун – руьгь «михьи авун» я, иллаки ана гьакIан буш рахунар ва гунагьдин ихтилатар хьанатIа. Ада чи рикIел Аллагьдин ﷻ гьайбатлувал хкизва, чи иман тестикьарзава ва чна рикIин сидкьидай туба ийизвайди къалурзава.

Гъавурда акьун важиблу я хьи, ихьтин дуьади межлисдал хьайи гъвечIи гунагьрикай михьи ийизва. ЧIехи гунагьриз талукь яз лагьайтIа, месела, буьгьтен авун, таб авун, намусдик хкIурун ва я маса инсанрин ихтиярар чIурун хьтин, абурулай гъил къачун патал гзаф дериндай туба авун, абурун вилик жуван тахсир кьезил жедайвал багъишламишун тIалабун ва я эвез хъувун герек къвезва.

Гьавиляй чун чи ихтилатар менфятлубур ва межлисар хийирлубур хьун патал алахъун лазим я. Эгер масакIа хьанватIа, рикIин сидкьидай тубадин и михьи гафар лугьун бес жеда.

Къуй Аллагьди ﷻ чун гьакIан буш ихтилатрикай хуьрай ва гафарани крара диндарвал гурай!

2026-06-01 (Зуль Гьижжа 1447 г.) №6.


КьетIенвилер гьисаба яхъ

Акьалтзавай несилдиз тербия гун алай аямдин жемятдин важиблу везифа ва чи уьлкведин сиясатдин пай я. Ам менфятлудаказ кьилиз акъудунилай уьлкведин гележег аслу я. Демократвилин бинеяр авай правовой уьлкве туькIуьрун руьгьдин жигьетдай девлетлу, хиве жавабдарвал авай ва сагълам несил тербияламиш...


СУАЛ-ЖАВАБ

Теспягьрал вуч кIелайтIа хъсан я? Теспягьрал «СубгьанаЛлагь» (Аллагь ﷻ нукьсанрикай михьи я), «АльгьамдулиЛлягь» (шукур хьуй Аллагьдиз ﷻ), «Аллагьу акбар» (Аллагь ﷻ виридалай чIехи я), «астагъфируЛлагь» (за Аллагьдивай ﷻ гунагьрилай гъил къачун...


Ашервиле тахсирлу авунин гунагь

Исламда цlемуьжуьд лагьай чlехи гунагь – михьи дишегьлияр, гьакlни итимар ашервиле (зина) тахсирлу авун я. Эгер ам авай кlвалах ятlа, ада Шариатдин къазидин кьилив а кар (зина) чпин вилералди акунвай кьуд шагьид-итим гъун лазим я. Тахьайтlа, маса кас ашервиле тахсирлу авурдаз жаза къвезва....


Мусурман ва чарадан мал-мулк

Угъривал ва къанунсуз саягъда чарадан мал-девлет вичиз къачун – им вири мусурманрин вилерай чIехи гунагь яз гьисабзавай еке чIуру кар я. Ам Аллагьди ﷻ къадагъа авунвайдан патахъай абурукай садни шаклу жезвач.   Гьакъикъи мусурман гьамиша дугъри ва намуслу я ва чарадан эменнидикай са...


Папа гъуьлуьз гьуьрмет авунин эдебар

Ислам – им инсаният патал виридалайни хъсан рехъ ва вини дережадин чешне я.   Гьавиляй ада хизандин рафтарвилерин виридалайни метлеблу, гуьзел ва хийирлу рехъ тайин ийизва, вичиз ухшар авайди мад авачир. Инсанрин тIебиатдихъ галаз кьан тийизвай, кьиле тефир къанунрал бинеламиш хьанвай...