Главная

Михьивал: эвленмиш жедалди ва хьайила

Михьивал: эвленмиш жедалди ва хьайила

Вири ихтиярар хьун ва явавал халкьдин арада чукIурун, вири ачухдиз къалурзавай сегьнеяр, эдебсуз игитар, къазанмишунихъ ялун – ибурай виридай, са шумуд несилди еке гьуьрмет ийизвай фильмар ва сериалар ацIанва.

 

Мектебда кIелзавай гадайрин арада виридаз чизвай ява руш авачир, я тахьайтIа, вичел вучиз ятIани са классда кIелзавай рушар куьрс жезвай гьакьван ява угъраш авачир жегьилрин кинодин сценаяр фикирдиз гъиз четин я. Нагагь вун тухузвай къайда акьван «викIегьди» тушиз хьайитIа, вун лузер ва я лохушка я.

И сериалра чаз аквазва гьикI рушари чпиз шумуд гада авайтIа веревирд ийизватIа, ва гадайри чпин ихтиярда хьайи рушарин кьадардал тариф ийизватIа.

Голливудди вичин кIвалах ийизва, амма гьатта США-да, вири ихтиярар гунин гар артух хьунин маканда, явавилиз аксивалзавай гьерекат ава.

Адан эвел Америкадин Теннесси штатда хьайи вакъиайри эцигна. 1993-йисуз мектебдин чIехи классра кIелзавай кьве руша мукъаятсузвал авуна чпиз месин алакъайрин тежриба авач лагьана хиве кьурла, абур вири мектебди хъуьруьнриз вегьена.

Абурун пад чкадин пастор Ричард Росса кьуна. Адан гафаралди, абурун чIехи пай таяриз ахьтин тежриба авач, амма хиве кьаз регъуьзва. И вакъиадилай True Love Waits («Халисан муьгьуьббатди гуьзлемишзава») гьерекатдин тарих башламишна. И гьерекатди эвленмиш жедалди михьивал хуьниз эвер гузва. Гьаниз килигна ахьтин тIварни ганва, регьят ва са куьнихъни мажбур тийизвай алакъайри эвленмиш жедалди месин алакъайрал, явавилел, азаррал, фад руфунал залан хьунал, чIур хьайи алакъайрал гъизва. Амма гьа са вахтунда халисан кIанивили – некягь ийидалди гуьзлемишзава.

Жегьилрин явавилин месэла аннамишун са кьадарда аваз США-дин ихтиярар гъиле авай ксарални агакьна. Гьа икI, 1996-йисуз, Америкадин президент Билл Клинтона «Нефс хуьз чирун» программа кардик кутунин къанундал къул чIугуна. «Халисан муьгьуьббатди гуьзлемишзава» гьерекатди США-да вичин кIвалах гегьеншарун давамарна ва 1999-йисуз Лацу кIвалин вилик 200 агъзурдилай гзаф жегьилри декларациядал къул чIугуна ва некягь ийидалди михьивал хуьн хиве кьуна. Некягь ийидалди михьи я – некягьдани михьи я. Вири лап регьят я.

Халисан кIанивили гуьзлемишзавайди чи уьлкведин жегьилризни чир хьун лазим я. Эвленмиш хьунин къиметлувилин гъавурда вири гьатдайвал авун ва адан артухвилер явавилин гзаф зарарлу нетижайрин гъавурда тунихъ галаз санал къалурун Россиядин мектебра ва вузра, СМИ-йра, машгьур блогра, сериалра ва кинойра чарасуз хьана кIанда.

Къе чавай и кардал дамах ийиз жезвач, амма месэла авайди аннамишун – ам гьялунин рекье ийизвай сад лагьай кам я.

 

 

Гьамид Асадулин

2026-09-01 (Рабиул аввал 1448 г.) №9.


Мавлиддин бейтер

Я Аллагьу, я Аллагь, я Аллагьу, я Аллагь, я Аллагь, я Аллагь, я СахIибаль карами!   МухIаммадун ашрафуль агIраби валь гIажами, МухIаммадун хайру ман ямши гIаляль къадами, МухIаммадун баситIуль магIруфи жамигIугьу, МухIаммадун сахIибуль ихIсани валь карами. МухIаммадун тажурус...


Исламдин чирвилер ва абурун къиметлувал

1-сентябрдиз светский мектебра ва вузра хьиз, диндин медресайрани кIелунин йис башламиш хьанва. Чаз гьар садаз светский илимдин важиблувиликай хабар ава, гьакI хьайила чун светский вузриз гьахьиз чалишмиш жезва. Светский чирвилер дармандиз ухшар ава, абур азардиз килигна ишлемишна кIанда. Исламдин...


Кьейибуруз ван къвезвани?

Суал: Кьейибуруз чан алайбуру лугьузвай гафарин ван къвезвани?   Жаваб: Бадр гъазават куьтягь хьайила, Пайгъамбар ﷺ кьенвай кафиррин патав атана, абурухъ элкъвена рахана. И арада патав гвай Умар асгьабди Пайгъамбардивай ﷺ хабар кьуна: «Я Аллагьдин Расул ﷺ! Вун кьейибурухъ галаз...


СУАЛ-ЖАВАБ

  Газет кlелзавай гьуьрметлу стхаярни вахар, чи газет вёрстка ийизвай гада гъалатl хьана ва алатай нумрада ада гьижабдихъ галаз алакъалу суалдин жаваб яз кицlин нежесдин патахъай ганвай жаваб эцигна. Гъил къачун тlалабзава. А суал ва адан жаваб чна и нумрадиз, агъадихъ хгуда....


Пак гьадисрай къачунвай насигьатар

1.       Аллагь Таалади лугьузва: «Эй, инсанар! Куьн и куьтягь жезвай, фана дуьньяда яшамиш хьун патал гьикьван чалишмиш жезва, квез гьикьван и куьруь уьмуьр кIанда? Гьакъикъатда, муьтIуьгъбуруз Женнет тайинарнава, абур гьаниз Адан муьжуьд къапудай фида....