Главная

Бараатдин йиф

Бараатдин йиф

Бараат «михьивал», «михьиз къерех хьун» лагьай чIал я: пис крар авур инсанар и йифиз Женнетдивай къакъудзава (михьиз къерех ийизва), хъсан крар авурбур Жегьеннемдивай яргъа ийизва.

Гьадисра лугьузвайвал, и йифиз имансузар, пехилбур, буьгьтенчияр, ички хъвазвайбур, мукьва-кьилийрихъ галаз алакъа атIайбур, диде-бубадиз яб тагайбур, зинавал (дишегьли ва я эркек чIуру рекье хьун) авурбур, дамахчияр ва «яд рагъулардайбур», яни халкьдин арада къал твазвайбур квачиз амай инсанрин гунагьрилай гъил къачуда.

Гьаниз килигна, и йиф жезмай кьван Сад тир Аллагь Таала рикIел хкиз, дуьаяр кIелиз акъудайтIа, хъсан я. Са гьадисда кхьенвайвал, дуьа (ибадат-минет, ялвар...) фад кьабулзавай вад йиф ава: жуьмядин вилик квай йиф, Мугьаррамдин цIуд лагьай йиф, Ша’бан вацран цIувад лагьай йиф, Къурбанд суварин ва сив хуьнин суварин вилик квай йифер.

И йифиз Махсус Кьуларилай (Лавгьуль-магьфуз) йисан муддатда рекьидайбурун тIварар чIурда. Бараатдин йифиз пуд сеферда «Ясин» сура кIелда. Сифте сеферда (ният авуналди) уьмуьр яргъи авун патал, кьвед лагьай сеферда - бедбахтвилерикай, бахтсузвилерикай хуьн патал, пуд лагьай сефердани - хушбахтвилер гегьеншарунин мураддалди. Гьар сеферда «Ясин» кIелайдалай гуьгъуьниз махсус дуьа кIелда. Эгер дуьа кьилди жуваз ийизваз хьайитIа, скобкайра авай гафар кIелдач.

Бисмиллягьи-р-рахIманир-рахIим. Аллагьумма, йа за-ль-манни ва ля йуманну гIалайгьи, йа за-ль-джалали валь-икрами; йа за-тI-тIавли валь-ингIами, ля илягьа илля анта загьра-ль-ладжина ва джараль-мустаджирина ва амана-льхаифина. Аллагьумма ин кунта катабтани (катабтана) гIиндака фи умми-ль-китаби шакъиййан (ашкъиййан), ав махIруман (махIрумина), ав матIрудан (матIрудина), ав мукътаран гIалаййа (гIаляйна) фи-р-ризкъи фамхIу. Аллагьумма бифадзлика шакъавати (шакъаватана) ва хIирмани (хIирманана), ва тIарди (тIардана), ва икътара ризкъи (ризкъина) васбитни (васбитна) гIиндака фи умми-ль-китаби сагIидан (сугIадаан) марзукъан (марзукъина) муваффакъан (муваффикъина) ли-ль-хайрати, фаиннака къулта ва къавлукаль-хIакъкъу фи китабикаль-муназзали гIаля лисани набиййика-ль-мурсали: «йамхIул-лагьу ма йашау, ва йусбиту, ва гIиндагьу умму-ль-китаб». Илягьи (илягьана) би-т-таджаллияль - агIзами фи лайлати-н-нисфи мин шагIбани-ль-мукаррамил-ляти юфракъу фигьа куллю амрин хIакимин ва юбраму ан такшифа гIанни (гIанна) миналь-балаи ма агIляму (нагIляму), ва ма ля агIляму (нагIляму), ва ма анта бигьи агIляму, иннака анта-ль-агIаззу-ль-акрам.Ва салля-л-Лагьу гIаля саййидина МухIаммадин ва алигьи ва сахIбигьи ва саллям.

بِسْمِ اللهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ. اَللَّهُمَّ يَا ذَا الْمَنِّ وَ لاَ يُمَنُّ عَلَيْهِ يَا ذَا الْجَلاَلِ وَ الإِكْرَامِ يَا ذَا الطَّوْلِ وَ الإِنْعَامِ لاَ إِلَهَ إِلاَّ أَنْتَ ظَهْرَ الاَّجِينَ وَ جَارَ الْمُسْتَجِرِينَ وَ أَمَانَ الْخَآئِفِينَ. اَللَّهُمَّ إِنْ كُنْتَ كَتَبْتَنِي (كَتَبْتَنَا) عِنْدَكَ فِي أُمِّ الْكِتَابِ شَقِيًّا (أَشْقِيَاءَ) أَوْ مَحْرُومًا (مَحْرُومِينَ) أَوْ مَطْرُودًا (مَطْرُودِينَ) أَوْ مُقْتَرًا عَلَيَّ (عَلَيْنَا) فِي الرِّزْقِ فَامْحُ. اَللَّهُمَّ بِفَضْلِكَ شَقَاوَتِي (شَقَاوَتَنَا) وَ حِرْمَانِي (حِرْمَانَنَا) وَ طَرْدِي (طَرْدَنَا) وَ اقْتَارَ رِزْقِي (رِزْقِنَا) وَ أَثْبِتْنِي (أَثْبِتْنَا) عِنْدَكَ فِي أُمِّ الْكِتَابِ سَعِيدًا (سُعَدَاءَ) مَرْزُوقًا (مَرْزُوقِينَ) مُوَفَّقًا (مُوَفَّقِينَ) ِللْخَيْرَاتِ فَإِنَّكَ قُلْتَ وَ قَوْلُكَ الْحَقُّ فِي كِتَابِكَ المُنَزَّلِ عَلَى لِسَانِ نَبِيِّكَ الْمُرْسَلِ يَمْحُو اللهُ مَا يَشَآءُ وَ يُثْبِتُ وَ عِنْدَهُ أُمُّ الْكِتَابِ. إِلَهِي (إِلَهَنَا) بِالتَّجَلِّي الأَعْظَمِ فِي لَيْلَةِ النِّصْفِ مِنْ شَعْبَانَ الْمُكَرَّمِ الَّتِي يُفْرَقُ فِيهَا كُلُّ أَمْرٍ حَكِيمٍ وَ يُبْرَمُ أَنْ تَكْشِفَ عَنِّي (عَنَّا) مِنَ الْبَلآءِ مَا أَعْلَمُ (نَعْلَمُ) وَ مَا لاَ أَعْلَمُ (نَعْلَمُ) وَ مَآ أنْتَ بِهِ أَعْلَمُ إِنَّكَ أَنْتَ الأَعَزُّ الأَكْرَمُ. وَ صَلَّى اللهُ عَلَى سَيِّدِنَا مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ وَ صَحْبِهِ وَ سَلَّمْ.

2026-08-01 (Сафар 1448 г.) №8.


Исламда зурба дишегьлияр

Къенин юкъуз дишегьлидин гуьрчегвал рекламада ишлемишун - им дишегьлияр маса гайидай, абурал хъуьрейдай жезва.    Алай девирдин рагъ акIидай патан медениятди (культура) дишегьли гуя вири патарихъай азад ийизва. Амма а мусурман тушир халкьарин ниятар михьибур туш, чахъ абуруз къимет...


СУАЛ-ЖАВАБ

КапI авурдалай кьулухъ бязибуру кьилелай гъил алтадзава ва са вуч ятIани кIелзава. Ам Шариатда авай кIвалах яни? Ферз тир капI авурдалай кьулухъ кьилин чIараривай гъил гвягъун Сунна (Пайгъамбардин ﷺ рехъ) я. Анас бин Малика лагьана: «КапI авурдалай кьулухъ Пайгъамбарди ﷺ гъил кьиливай...


Ибрагьим пайгъамбардикай гьакъикъи гьадисар

Са сеферда Ибрагьим пайгъамбардикай асгьабриз ахъайдай чlавуз Мугьаммад Пайгъамбарди ﷺ лагьана: «Гьакъикъатда, Ибрагьим Исмаилахъ ва адан дидедихъ галаз рекье гьатна ва абурув яд авай цел гвай. Исмаилан дидеди а целцяй яд хъваз хьана ва адаз вичин хциз гудай гзаф нек авай, та абур Меккадиз...


Руш низ гъуьлуьз гуда?

Салафрин (Исламдин сифтегьан асирра яшамиш хьайи михьи несилар) девирда Нугь ибн Марьям лугьудай са кас яшамиш хьанай. Адахъ гзаф мал-девлет ва иер са руш авай. Ам це лугьуз тIвар-ван ва девлет авай ксар гзаф къвезвай. Амма адаз вичин руш низ гудатIа чизвачир.   А касдихъ емишдин тарарин еке...


Сура ат-Тавба (гъил къачун тlалабун)

И сурадин вилик «Бисмиллягь…» авач, вучиз лагьайтlа гьакl буйругъна Пайгъамбарди ﷺ. Аль-Гьакима агакьарнавай гьадисди и кар тестикьарзава. Гьакlни чал агакьнава хьи, «бисмиллягь…» - Аллагьди ﷻ хуьн патал лугьузва, амма и сура имансузриз кlичlе гун патал...