Главная

Сурун кьилихъ галай къван гьихьтинди хьун лазим я?

Сурун кьилихъ галай къван гьихьтинди хьун лазим я?

Суал: Бязи инсанри сурун кьилихъ галай къван са чпIинин кьадардилай виниз ийидай ихтияр авач лугьуз, сурарин кьилихъ галай къванер кукIвариз башламишнава. Абур гьахъ яни?

 

Жаваб: Пайгъамбардин ﷺ некIедин стха Усман бин Маз’ун кечмиш хьайила, ада ﷺ вичин са асгьабдиз Усманан сурун кьилихъ акIурдай къван гъваш лагьана. Асгьабдивай къван хкажиз хьанач. И арада Пайгъамбарди ﷺ вичин перемдин хилер къакъажна, а къван хкажна сурун кьилихъ эцигна ва лагьана:

أَتَعَلَّمُ بِهَا قَبْرَ أَخِي وَ أَدْفَنُ إِلَيْهَا مَنْ مَاتَ مِنْ أَهْلِي

 

«Идалди заз зи стхадин сур гьина аватIа чир жеда ва идан патав за зи мукьва-кьилияр кучудда». И гьадис Абу Давуда агакьарнава. Харижат бин Зайдалай Бухариди гьадис агакьарнава: «Усман асгьаб халиф тир вахтунда чун жегьил гадаяр тир. Усман бин Маз’унан суралай тек са чакай виридалайни виниз хкадарзавай касдивай хкадариз жедай». И гьадисрал бинеламиш хьана лагьайтIа жеда хьи, жуван мукьва-кьилияр гьина кучуднаватIа чир жедайвал чпIинилай кьакьан къван сурун кьилихъ акIурдай ихтияр ава («Рудудун аля шубугьати-с-салафия»). Гьелбетда, гуьрчегарнавай, мармардин гзаф еке къванер акIурдай ихтияр авач. Вучиз лагьайтIа ам исраф (вара-зара авун) я. Ихьтин багьа къванер тек са шейхерин, валийрин, еке алимрин сурарин кьилихъ акIурдай ихтияр ава. Амай инсанри абурухъ гузвай пул Аллагьдин ﷻ рекье харж авурай, гьа сура кучуднавайдан паталай садакьа гурай.

 

«Гьакъикъатдин суракьда» ктабдай

2026-07-01 (Мугьаррам 1448 г.) №7.


Зулумдалди эменни къазанмишун

Ислам динда къад лагьай чlехи гунагь – зулумдалди эменни къазанмишун я (цlекlуьд лагьай чlехи гунагь – им дяведа душманривай вахчунвай эменнидикай (трофей) чуьнуьхун я. Ам зулумдалди эменни къазанмишунин жуьрейрикай сад хьуниз килигна чна а кьве чlехи гунагьдизни талукь яз са макъала...


Женнетдин няметар

1. Аль-Мугъира бин Шу`бади агакьарайвал, Аллагьдин Расулди ﷺ лагьана: «Са сеферда Мусади вичин Раббидивай ﷻ хабар кьуна: «Женнетда авай инсанрикай виридалайни агъада авай гьал низ жеда?»   Ада жаваб гана: «Ам Женнетдин вири агьалияр Женнетдиз фейидалай кьулухъ атай...


Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чирун

Мусурманди Мугьаммад Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чируниз кьетIен фикир гана кIанда. Чна Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чирунин себеб эвелни эвел, Аллагьди ﷻ Мугьаммадалай ﷺ лайихлу са касни халкь тавун я.   Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чирунин метлеб адакай ихтилат авун патал гьакI инсанар кIватIун туш, кьве...


ФатIимадин къугъунар

Гьар гъилера ФатIима куьчедал экъечIайла, адан кьилел са кар къведай. Гагь адал къунши куьчедавай кицI элуькьдай, гагь тутун тарцяй аватдай, гагь парудилай элячIдайла юбка къазун жедай.   Вун гада хьтин руш я, ­ айиб авуна дидеди. – Рушариз чеб акI тухун кутугнавач. ­ Бес...


Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

Абу Бакран тIвар кьурла Умар шехьзава   Садра Умар алай чкадал инсанар Абу Бакракай рахаз хьана. Умара лагьана: «Заз зи вири крар Абу Бакран уьмуьрдай са йикъахъни са йифехъ дегишарнайтIа кIандай. Йифиз талукь яз лагьайтIа – им Пайгъамбардихъ ﷺ галаз чуьнуьх хьун патал Савр...