Главная

Вучиз заз бахт ачух жезвач?

Вучиз заз бахт ачух жезвач?

За гьамиша вири крара иштиракдай. Кьве кьилин образование ава, зун авай чкадай экъечIна фена, жуваз кIвал къачун патал, сиягьат авун патал, жуваз кIандайвал яшамиш хьун патал, балкIанди хьиз кIвалахна. Амма йисар алатайла гьакI са затIни арадал гъиз хьанач. КIвал ипотекадай къачуна, са гуж-баладалди кьил хуьзва, хсуси уьмуьр авач, мукьвабур яргъа ава. Чуькьвена кьеж хкуднавай лимон хьиз ацукьнава. Вучиз зун икьван кар туькIуьн тийидайди я?

 

 Психологдин фикир:

Гзаф мумкин я, месэла ана ава хьи, куьн исятда нубатдин яшдин кризисда ава, ам 33-далай 37 йисал фидалди авай саки гьар са касдиз жезва. Гьелбетда, ина хсуси тафаватлувилер хьун мумкин я. Амма санлай къачурла, и кризис хьунин себеб ам я хьи, уьмуьрдин къиметлу шейэрин чкаяр дегишарзава.

Инсанри чпин хсуси тежриба ва чпин уьмуьр, чпин агалкьунар ва ахъаяй мумкинвилер михьиз цIийи кьилелай фикир хъийиз гатIумзава. И кризисда чун патал чIехи хушбахтвал ава. Им жуван къиметлу шейэрин къурулушдиз цIийи кьилелай килиг хъийидай, эвелимжи чкадал дуьз шейэр эцигдай мумкинвал я. Ина авай четин са кар ам я хьи, бязи инсанар чпиз хьайи крариз инал ва исятда килигзава ва ахъаяй мумкинвилериз фикир гузва.

Санлай къачурла, им яшдихъ галаз алакъалу гьал я ва ам чIехи пай дуьшуьшра вич-вичелай алатзава, эгер инсанди вичин гьар йикъан кIвалахар тан тийиз ва мукьвабурувай яргъа жез алахъ тийиз хьайитIа.

Нагагь куьн яшдин кризисда хьунин патахъай зун ягъалмиш ятIа, мумкин я, куьн авай гьал – им куь уьмуьрда хьанвай, куь уьмуьрдиз маса тегьерда килигиз тур са вакъиадиз куьне авунвай рафтарвал я. И гьалди къалурзава хьи, куьне куь уьмуьрда асул кар алай са вуч ятIани дегишарна кIанзава, сифте чкадал вуч эцигдатIа, цIийи кьилелай килиг хъувуна кIанзава ва хизан арадал гъуникай фикирна кIанзава.

 

Алимдин жаваб:

Чи кьилел къвезвай ва я атанвай гьар са кар тахьун мумкин тушир, вучиз лагьайтIа чун гьеле дидедин руфуна амаз, Аллагьдин ﷻ кьадар авай. Жуван крариз къимет гун важиблу я, абур дуьз авунани, Аллагьди ﷻ тайинарнавай къанунрив кьазвани ва я кьазвачни. Вучиз лагьайтIа инсанди, вичин кIеви гьевесрин гуьгъуьна аваз фена, ам рекьелай алудун патал вири крар ийизвай шейтIанди футфа гана, гьар жуьредин крар авун мумкин я. Бахтлу кас ам я хьи, ни йисар алатайла кьванни вичи авур крариз, яшайишдин жуьредиз къимет гузватIа.

За квез меслят къалурзава жуван уьмуьрдиз цIийи кьилелай диндин къанунрай килиг хъувун, вучиз лагьайтIа инсанди гьакъикъи бахтлувал гьиссдач, та ада вичин уьмуьр диндин къанунрихъ ва везифайрихъ кьурвал туькIуьр тавунмаз. Вучиз лагьайтIа анжах Аллагь Тааладиз, вири махлукьатрин Халикьдиз ﷻ чизва, чаз кьве дуьньядани вуч хъсан ятIа.

И дуьньяда дишегьлидин везифа неинки кьве образование къачун, кIвал маса къачун ва икI мад я. Гьахьняй, йисар фейила мурадар кьилиз акъатнатIани, квез разивал авач, аксина, жув умудар буш акъатна, галат хьанваз гьиссзава.

Дишегьлиди кIвалахна кIанзавай кьилин чка – им адан хизан я, яни, аялриз тербия гун ва гъуьлуьн вилик вичин везифаяр тамамарун. Эхь, Исламди дишегьлидиз гьуьрмет ийизва, сифте нубатда папаз ва дидедиз хьиз.

Ида гьич са чIавузни дишегьлиди чирвилер къачун герек туш лугьузвач. Чирвилер къачуз алахъун – им гьатта ихтияр ваъ, гьар са мусурмандин везифа я, кIантIа итим хьурай, кIантIа дишегьли. Гьи диде хьайитIани вичин аялдиз кутугай тербия ва чирвилер гуз гьазур хьун лазим я.

Гьавиляй жуван уьмуьрдиз цIийи кьилелай килиг хъия: эгер куьн икьван чIавалди гъуьлуьз фенвачтIа, жезмай кьван фад Аллагьдихъай ﷻ кичIе инсан жагъурна кIанда, куь патахъай Аллагьдин ﷻ вилик вичин везифаяр тамамардай. Хизан арадал гъваш, аялар хух – ибуру вирида и дуьньяда дишегьлидин бахтунин гьакъиндай куь фикир михьиз дегишарда.

 

 

Алиасгьаб Мурзаев, психолог

Адиль Ибрагьимов, алим

2026-07-01 (Мугьаррам 1448 г.) №7.


Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чирун

Мусурманди Мугьаммад Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чируниз кьетIен фикир гана кIанда. Чна Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чирунин себеб эвелни эвел, Аллагьди ﷻ Мугьаммадалай ﷺ лайихлу са касни халкь тавун я.   Пайгъамбардин ﷺ уьмуьр чирунин метлеб адакай ихтилат авун патал гьакI инсанар кIватIун туш, кьве...


Итимдин далу

Заз, папаз хьиз, гъуьл кIвалахдал хкаж жедай ва агалкьунар жедай шартIар арадал гъиз кIанзава. Им хизандин сергьятра мумкин яни? Я тахьайтIа итим кIвалахдин рекьяй хкаж хьун анжах адан къилихдилай ва хсуси ерийрилай аслу яни? Бес гьа «далу» гьикI хьана кьван?   Алимдин...


Ички зиян я

Чехир, ички. Дегь девиррани и шейэр гьазуриз ва ишлемишиз чизвай. Эгер тарихдиз вил вегьейтIа, жуьреба-жуьре набатат-рикай, емишрикай пиводиз ухшар шей чи эрадал къведалди са шумуд агъзур йис вилик Египетда, Месопотамияда, Китайда, Мексикада гьазурзавай.   Чи эрадал къведалди ирид агъзур йис...


Аялриз Исламдин тербия гунин эдебар

Эгер аялрик хъсан эдебдин къайдаяр кутунвачтIа, диде-бубайриз уьмуьрда шад йикъар аквадач. И уьмуьрда инсандин бахтлувал ва бахтсузвал хъсан къилихдин несил тербияламишиз алакьунилай аслу я.   Виридаз тежрибадай малум я хьи, диде-бубдин кIвале гьихьтин секинвал жезватIа, эгер аялар тербия...


СУАЛ-ЖАВАБ

Эгер бедендин тамам дастамаз (полное купание) къачудай чlавуз бедендин са пай чуьхуьн тавуна амукьайтIа, ахпа вири беден чуьхуьн хъувуна кIан жезвани, тахьайтIа гьа пай чуьхуьн хъувун бес жезвани? Тамам дастамаз къачудайла нубат хуьн ферз тахьуниз килигна, анжах чуьхуьн тавуна амукьай пай чуьхуьн...