Главная

Вучиз заз бахт ачух жезвач?

Вучиз заз бахт ачух жезвач?

За гьамиша вири крара иштиракдай. Кьве кьилин образование ава, зун авай чкадай экъечIна фена, жуваз кIвал къачун патал, сиягьат авун патал, жуваз кIандайвал яшамиш хьун патал, балкIанди хьиз кIвалахна. Амма йисар алатайла гьакI са затIни арадал гъиз хьанач. КIвал ипотекадай къачуна, са гуж-баладалди кьил хуьзва, хсуси уьмуьр авач, мукьвабур яргъа ава. Чуькьвена кьеж хкуднавай лимон хьиз ацукьнава. Вучиз зун икьван кар туькIуьн тийидайди я?

 

 Психологдин фикир:

Гзаф мумкин я, месэла ана ава хьи, куьн исятда нубатдин яшдин кризисда ава, ам 33-далай 37 йисал фидалди авай саки гьар са касдиз жезва. Гьелбетда, ина хсуси тафаватлувилер хьун мумкин я. Амма санлай къачурла, и кризис хьунин себеб ам я хьи, уьмуьрдин къиметлу шейэрин чкаяр дегишарзава.

Инсанри чпин хсуси тежриба ва чпин уьмуьр, чпин агалкьунар ва ахъаяй мумкинвилер михьиз цIийи кьилелай фикир хъийиз гатIумзава. И кризисда чун патал чIехи хушбахтвал ава. Им жуван къиметлу шейэрин къурулушдиз цIийи кьилелай килиг хъийидай, эвелимжи чкадал дуьз шейэр эцигдай мумкинвал я. Ина авай четин са кар ам я хьи, бязи инсанар чпиз хьайи крариз инал ва исятда килигзава ва ахъаяй мумкинвилериз фикир гузва.

Санлай къачурла, им яшдихъ галаз алакъалу гьал я ва ам чIехи пай дуьшуьшра вич-вичелай алатзава, эгер инсанди вичин гьар йикъан кIвалахар тан тийиз ва мукьвабурувай яргъа жез алахъ тийиз хьайитIа.

Нагагь куьн яшдин кризисда хьунин патахъай зун ягъалмиш ятIа, мумкин я, куьн авай гьал – им куь уьмуьрда хьанвай, куь уьмуьрдиз маса тегьерда килигиз тур са вакъиадиз куьне авунвай рафтарвал я. И гьалди къалурзава хьи, куьне куь уьмуьрда асул кар алай са вуч ятIани дегишарна кIанзава, сифте чкадал вуч эцигдатIа, цIийи кьилелай килиг хъувуна кIанзава ва хизан арадал гъуникай фикирна кIанзава.

 

Алимдин жаваб:

Чи кьилел къвезвай ва я атанвай гьар са кар тахьун мумкин тушир, вучиз лагьайтIа чун гьеле дидедин руфуна амаз, Аллагьдин ﷻ кьадар авай. Жуван крариз къимет гун важиблу я, абур дуьз авунани, Аллагьди ﷻ тайинарнавай къанунрив кьазвани ва я кьазвачни. Вучиз лагьайтIа инсанди, вичин кIеви гьевесрин гуьгъуьна аваз фена, ам рекьелай алудун патал вири крар ийизвай шейтIанди футфа гана, гьар жуьредин крар авун мумкин я. Бахтлу кас ам я хьи, ни йисар алатайла кьванни вичи авур крариз, яшайишдин жуьредиз къимет гузватIа.

За квез меслят къалурзава жуван уьмуьрдиз цIийи кьилелай диндин къанунрай килиг хъувун, вучиз лагьайтIа инсанди гьакъикъи бахтлувал гьиссдач, та ада вичин уьмуьр диндин къанунрихъ ва везифайрихъ кьурвал туькIуьр тавунмаз. Вучиз лагьайтIа анжах Аллагь Тааладиз, вири махлукьатрин Халикьдиз ﷻ чизва, чаз кьве дуьньядани вуч хъсан ятIа.

И дуьньяда дишегьлидин везифа неинки кьве образование къачун, кIвал маса къачун ва икI мад я. Гьахьняй, йисар фейила мурадар кьилиз акъатнатIани, квез разивал авач, аксина, жув умудар буш акъатна, галат хьанваз гьиссзава.

Дишегьлиди кIвалахна кIанзавай кьилин чка – им адан хизан я, яни, аялриз тербия гун ва гъуьлуьн вилик вичин везифаяр тамамарун. Эхь, Исламди дишегьлидиз гьуьрмет ийизва, сифте нубатда папаз ва дидедиз хьиз.

Ида гьич са чIавузни дишегьлиди чирвилер къачун герек туш лугьузвач. Чирвилер къачуз алахъун – им гьатта ихтияр ваъ, гьар са мусурмандин везифа я, кIантIа итим хьурай, кIантIа дишегьли. Гьи диде хьайитIани вичин аялдиз кутугай тербия ва чирвилер гуз гьазур хьун лазим я.

Гьавиляй жуван уьмуьрдиз цIийи кьилелай килиг хъия: эгер куьн икьван чIавалди гъуьлуьз фенвачтIа, жезмай кьван фад Аллагьдихъай ﷻ кичIе инсан жагъурна кIанда, куь патахъай Аллагьдин ﷻ вилик вичин везифаяр тамамардай. Хизан арадал гъваш, аялар хух – ибуру вирида и дуьньяда дишегьлидин бахтунин гьакъиндай куь фикир михьиз дегишарда.

 

 

Алиасгьаб Мурзаев, психолог

Адиль Ибрагьимов, алим

2026-04-01 (Шаввал 1447 г.) №4.


Шейх Желил бубадикай кьисаяр

Аян хьана   Пlир Желилан са миресдиз – Шейхалидиз пуд рушни са гада хьана. Папан тlвар Халмездег тир. Гада агакьнавай, свас це лугьуз кlвачин хьанвай жегьил тир. Тlварни вичин Идрис тир. Идрис дидени галаз Желил имидин кьилив фена. Абуруз Желил имиди гададиз свас гъидай ихтияр гана...


Къуни-къуншивал

Са юкъуз дахдиз аялрин кIвале Айшани диде къуншийрикай ихтилатар ийиз ацукьнаваз акуна. Руша чпин къуншияр гьихьтин мегьрибан, чин ачух, хъсан инсанар ятIа, ихтилатзавай.   Гьа и арада дахди, абур авай кIвализ гьахьна, икI лагьана: «Ваз чидани, чан руш, кIвал къачудалди, къуншидал вужар яшамиш...


Ислен йикъалай башламишда

Квез мукьвал-мукьвал ихьтин фикир къвезвани: «КIвалахар куьтягьда ва фадлай рикIик квай кар гъиле кьада»? Дустарихъ галаз гуьруьшар, машгъулатар, сиягьатар ва гьатта гьакIан шадвилерни кваз «хъсан вахтарал» вегьезвани? Эгер гьакI ятIа, куьн тек туш.   Алай девирдин...


Буба туна, диде хъфизва…

Дидедиз бубадихъ галаз чара жез кIанзава ва за вуч фикир ийизва лугьуз, ада завай хабар кьазва. Буба инсульт себеб яз кьве йис я инвалид хьана, амма вич-вичихъ гелкъвезва, кIвалахал физва. Дидедин ва бубадин арада мукьвал-мукьвал къалмакъалар жезвай ва заз чизва, чара хьайила дидедиз регьят жеда,...


Гьуьрмет авуна кlвачел къарагъуникай

Суал: Са касдихъ галаз гуьруьш хьайила адаз гьуьрмет авуна кIвачел къарагъдай ихтияр авани?   Жаваб: Ягъалмиш хьанвай инсанри тестикьарзава хьи, на лугьуди, са кас кIвализ атайла, адаз гьуьрмет авуна кIвачел къарагъдай ихтияр авач. Чпин гафар субутарун патал абуру Пайгъамбардин ﷺ ихьтин...