Главная

Устазар ва муьруьдар

Устазар ва муьруьдар

Са бязи вахтара устазри чпин муьруьдрал гзаф кьадар зикирар авун тапшурмишзава ва гьа и кар себеб яз, абурун кьил-кьилелай алатзава, имни Шариатдихъ галаз кьан тийидай бид’а я лугьуз тестикьарзавайбурни гьалтзава. ИкI дуьз яни?

 

Жаваб: Ваъ, дуьз туш. ИкI лугьузвай касди Къуръан таб яз малумарзава. Аллагьди ﷺ чун и кардикай хуьрай! Аллагьдин ﷺ тIвар мукьвал-мукьвал эзбер авуна кьил-кьилелай алатай вуж ава? Акси яз, Къуръандини Суннади чаз мукьвал-мукьвал Аллагьдин ﷺ тIвар тикраруниз эвер гузва.

Къуръанда лагьанва:

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اذْكُرُوا اللهَ ذِكْرًا كَثِيرًا (سورة الأحزاب، 41)

 

(мана): «Эй иман гъанвайбур! Куьне мукьвал-мукьвал Аллагьдин тIвар рикIел гъваш» («Аль-Агьзаб» сура, 41-аят).

Мадни Къуръанда лагьанва:

وَ اذْكُرُوا اسْمَ رَبِّكَ وَ تَبَتَّلْ إِلَيْهِ تَبْتِيلًا (سورة المزمل، 8)

 

(мана): «Вуна вири (кIвалахар) туна жув Адаз ибадат авуниз бахш ая, ви Раббидин тIвар рикIел гъваш» («Ал-Музаммиль» сура, 8-аят).

Къуръанда пак, михьи ксарикай ихьтин гафар лагьанва:

الَّذِينَ يَذْكُرُونَ اللهَ قِيَامًا وَ قُعُودًا وَ عَلَى جُنُوبِهِمْ (سورة آل عمران، 191)

(мана): «КIвачин кьилел алайла, ацукьнавайла ва къатканвайла абуру Аллагьдин тIвар рикIел гъизва» («Алю Имран» сура, 191-аят).

Са касди Аллагьдин Пайгъамбардивай ﷺ хабар кьуна: «Акъваз тавуна гьихьтин хъсан кар авуртIа хъсан я?». Пайгъамбарди ﷺ жаваб гана:

أَنْ لَا يَزَالَ لِسَانُكَ رَطْبًا بِذِكْرِ اللهِ (رواه الترمذي، الحاكم، ابن ماجه صحيح)

 

«Къуй ви мез Аллагьдин ﷺ тIвар эзбер ийиз гьамиша кьеженваз хьурай» (Тирмизиди, Гьакима агакьарна. Ибн Мажагьа тестикьарзавайвал, гьакъикъи гьадис я).

Ибн Мажагьа ва Ибн Гьиббана чпин «Сагьигь» ктабда кхьизва:

إن الله عز و جل يقول: أَنَا مَعَ عَبْدِي إِذَا هُوَ ذَكَرَنِي وَ تَحَرَّكَتْ بِي شَفَتَاهُ (ابن ماجه ابن حبان)

«Аллагь Таалади лугьузва: «Зун гьамиша Зи лукIран патав жеда, ада вичин пIузарар юзуриз Зи тIвар кьазмай кьван».

Гьуьжетзавайбуру Пайгъамбардин ﷺ агъадихъ гъизвай гафарин гьакъиндай яраб вуч лугьудатIа:

اذْكُرِ اللهَ حَتَى يَقُولَ النَّاسُ أَنَّهُ مَجْنُونُ (أحمد، أبو يعلى، الحاكم ، إبن حبان ، و قال صحيح الاسناد)

 

 

«Вуна Аллагьдин ﷺ тIвар акI мукьвал-мукьвал тикрар ая хьи, гьатта инсанри ви кьил-кьилелай алатнава лугьудалди». Гьадис Агьмада, Абу Аляди, ибн Гьиббана агакьарнава. Гьакима им гьакъикъи гьадис я лагьанва. Гьа икI, Аллагьдин Расулди ﷺ Аллагьдин ﷺ тIвар акI мукьвал-мукьвал тикрар ая лугьузва хьи, инсанри адан кьил-кьилелай алатнава лугьудайвал, амма ягъалмишбуру Аллагь ﷺ рикIел гъидай ихтияр авач, вучиз лагьайтIа икI ийизвай инсанрин кьил-кьилелай физва лугьуз тестикьарзава. Идалай кьулухъ абуру гьич регъуьни тахьана Къуръандихъ ва Суннадихъ эверзава. Аллагь гзаф рикIел гъайила инсандин кьил-кьилелай фида анжах акьалтIай ахмакьди лугьун мумкин я.

 

2026-05-01 (Зуль Къаада 1447 г.) №5.


Аллагьдивай ﷻ гъил къачун тlалабунин важиблувал

1.         Ибн Аббаса агакьарайвал, Аллагьдин Расулди ﷺ лагьана: «Ни гьамиша гъил къачун тIалабиз хьайитIа, Аллагьди ﷻ адаз гьи четин гьалдай хьайитIани экъечIдай рехъ къалурда ва гьи пашманвал хьайитIани адаз кьезиларда ва адаз вичин ризкьи, ада гьич...


Бахтлу хьунин хиялар

Эхиримжи вахтара инсанри къвердавай гзаф жуьреба-жуьре чкайрай шейэр маса къачузва. Гзафбуру идакай зурба лезет хкудзава, гьатта абур акьван герек шейэр туштIани.   Са затI маса къачурла лезет гун – гьар садаз таниш гьисс я, ам къалурунин дережа гьар жуьре ятIани: садбуру лап шадвал...


«Секиндиз хъфин»

Къенин юкъуз гзафбур пешекарвилин кризисда ава ва чеб кIвалахдикай галат хьана лугьузва. «Кана куьтягь хьун» ва «секиндиз хъфин» лугьудай гафар адетдинбур хьанва: им инсан кIвалахдилай экъечI тавуна, амма кIвалах ийиз рикIиз такIанзавайла, яни амай вахтунда яшамиш жедай...


Куьмек це, я Аллагь ﷻ

  Дагъустан   Зи Дагъустан, зи хайи ватан, Цин кӏаник вун акатнава. Чи рикӏериз я вун багьа, Тӏалабзава, фад секинвал жагъура.   Сад хьанва дагъни-аран, Ахвар амач, квахьнава иви. Халкь сад хьана цӏийи кьилелай, Умудзава стхавални хъсанвал.   Чун Дагъустанвияр - чи...


Авиценнадин ахтармишун

Инсан – паярикай кIватIнавай тамам тушир органрин кIватIал туш, ам сагъ сад тир махлукьат я. Адан беден, акьул ва руьгь акьван кIевиз сад-садак акахьнава хьи, са чкада хьайи гьар гьи чIурувили хьайитIани гьикI хьайитIани масабуруз таъсир ийида. Алай девирдин психосоматикади Исламдин адетри ва...