Главная

Устазар ва муьруьдар

Устазар ва муьруьдар

Са бязи вахтара устазри чпин муьруьдрал гзаф кьадар зикирар авун тапшурмишзава ва гьа и кар себеб яз, абурун кьил-кьилелай алатзава, имни Шариатдихъ галаз кьан тийидай бид’а я лугьуз тестикьарзавайбурни гьалтзава. ИкI дуьз яни?

 

Жаваб: Ваъ, дуьз туш. ИкI лугьузвай касди Къуръан таб яз малумарзава. Аллагьди ﷺ чун и кардикай хуьрай! Аллагьдин ﷺ тIвар мукьвал-мукьвал эзбер авуна кьил-кьилелай алатай вуж ава? Акси яз, Къуръандини Суннади чаз мукьвал-мукьвал Аллагьдин ﷺ тIвар тикраруниз эвер гузва.

Къуръанда лагьанва:

يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اذْكُرُوا اللهَ ذِكْرًا كَثِيرًا (سورة الأحزاب، 41)

 

(мана): «Эй иман гъанвайбур! Куьне мукьвал-мукьвал Аллагьдин тIвар рикIел гъваш» («Аль-Агьзаб» сура, 41-аят).

Мадни Къуръанда лагьанва:

وَ اذْكُرُوا اسْمَ رَبِّكَ وَ تَبَتَّلْ إِلَيْهِ تَبْتِيلًا (سورة المزمل، 8)

 

(мана): «Вуна вири (кIвалахар) туна жув Адаз ибадат авуниз бахш ая, ви Раббидин тIвар рикIел гъваш» («Ал-Музаммиль» сура, 8-аят).

Къуръанда пак, михьи ксарикай ихьтин гафар лагьанва:

الَّذِينَ يَذْكُرُونَ اللهَ قِيَامًا وَ قُعُودًا وَ عَلَى جُنُوبِهِمْ (سورة آل عمران، 191)

(мана): «КIвачин кьилел алайла, ацукьнавайла ва къатканвайла абуру Аллагьдин тIвар рикIел гъизва» («Алю Имран» сура, 191-аят).

Са касди Аллагьдин Пайгъамбардивай ﷺ хабар кьуна: «Акъваз тавуна гьихьтин хъсан кар авуртIа хъсан я?». Пайгъамбарди ﷺ жаваб гана:

أَنْ لَا يَزَالَ لِسَانُكَ رَطْبًا بِذِكْرِ اللهِ (رواه الترمذي، الحاكم، ابن ماجه صحيح)

 

«Къуй ви мез Аллагьдин ﷺ тIвар эзбер ийиз гьамиша кьеженваз хьурай» (Тирмизиди, Гьакима агакьарна. Ибн Мажагьа тестикьарзавайвал, гьакъикъи гьадис я).

Ибн Мажагьа ва Ибн Гьиббана чпин «Сагьигь» ктабда кхьизва:

إن الله عز و جل يقول: أَنَا مَعَ عَبْدِي إِذَا هُوَ ذَكَرَنِي وَ تَحَرَّكَتْ بِي شَفَتَاهُ (ابن ماجه ابن حبان)

«Аллагь Таалади лугьузва: «Зун гьамиша Зи лукIран патав жеда, ада вичин пIузарар юзуриз Зи тIвар кьазмай кьван».

Гьуьжетзавайбуру Пайгъамбардин ﷺ агъадихъ гъизвай гафарин гьакъиндай яраб вуч лугьудатIа:

اذْكُرِ اللهَ حَتَى يَقُولَ النَّاسُ أَنَّهُ مَجْنُونُ (أحمد، أبو يعلى، الحاكم ، إبن حبان ، و قال صحيح الاسناد)

 

 

«Вуна Аллагьдин ﷺ тIвар акI мукьвал-мукьвал тикрар ая хьи, гьатта инсанри ви кьил-кьилелай алатнава лугьудалди». Гьадис Агьмада, Абу Аляди, ибн Гьиббана агакьарнава. Гьакима им гьакъикъи гьадис я лагьанва. Гьа икI, Аллагьдин Расулди ﷺ Аллагьдин ﷺ тIвар акI мукьвал-мукьвал тикрар ая лугьузва хьи, инсанри адан кьил-кьилелай алатнава лугьудайвал, амма ягъалмишбуру Аллагь ﷺ рикIел гъидай ихтияр авач, вучиз лагьайтIа икI ийизвай инсанрин кьил-кьилелай физва лугьуз тестикьарзава. Идалай кьулухъ абуру гьич регъуьни тахьана Къуръандихъ ва Суннадихъ эверзава. Аллагь гзаф рикIел гъайила инсандин кьил-кьилелай фида анжах акьалтIай ахмакьди лугьун мумкин я.

 

2026-06-01 (Зуль Гьижжа 1447 г.) №6.


Дармандин набататар

Успагьан Урусатдин агьалийри чичIек-дикай, шивитдикай менфят къачузвай хьиз, европавийри успагьан (шпинат) ишлемишзава. И набатат абуруз гзаф менфят квайди тирвиляй кIанзава. Успагьан Россиядани эхиримжи вахтара гегьеншдиз ишлемишзавай набататрикай сад я. Гьакъикъатдани, пешекарри ам витаминралди...


Тапарар ва алай аямдин илим

Чна виш лагьай сеферда Къуръандин аят гъизва (мана): «Чна ахпа Чи аламатар къалурда, та абуруз, Ам Гьакъикъат тирди, ашкара жедалди» («Фуссилат» сурадин 53-аят) – ва виш лагьай сеферда Аллагьдин ﷻ регьимдал чун аламат жезва, вучиз лагьайтIа Ада Вичи лагьайдахъ чаз...


Папа гъуьлуьз гьуьрмет авунин эдебар

Ислам – им инсаният патал виридалайни хъсан рехъ ва вини дережадин чешне я.   Гьавиляй ада хизандин рафтарвилерин виридалайни метлеблу, гуьзел ва хийирлу рехъ тайин ийизва, вичиз ухшар авайди мад авачир. Инсанрин тIебиатдихъ галаз кьан тийизвай, кьиле тефир къанунрал бинеламиш хьанвай...


Ашервиле тахсирлу авунин гунагь

Исламда цlемуьжуьд лагьай чlехи гунагь – михьи дишегьлияр, гьакlни итимар ашервиле (зина) тахсирлу авун я. Эгер ам авай кlвалах ятlа, ада Шариатдин къазидин кьилив а кар (зина) чпин вилералди акунвай кьуд шагьид-итим гъун лазим я. Тахьайтlа, маса кас ашервиле тахсирлу авурдаз жаза къвезва....


Шейх Желилакай гьикая

Гьуьрметлу Желил халу заз аял чlавалай жуван буба хьиз чида, ада захъ галаз назик, ширин суьгьбетар ийидай.   Желил халуни зи буба Жамалдин рикl алай дустар яз, стхайрилайни багъри тир. Сифтегьан Цlелегуьнар – Касал булахдин кьилел, Магьмутрин, Брекрин хуьрер аквадай кьакьан тепедал,...