Главная

Чинерар авач лугьузвай мусурмандин патахъай къарар гьихьтинди я?

Чинерар авач лугьузвай мусурмандин патахъай къарар гьихьтинди я?

Чинерар ва шейтIанар авайдакай Къуръандин гзаф аятра ва Пайгъамбардин ﷺ якъин гьадисра лугьузва, ам ашкара тир гьакъикъат яз гьисабзава ва гаф сад хьана Исламдин вири алимри ам тестикьарзава.

 

Чинерар авайдакай Къуръандин «аз-Зарият» сурадин 56-аятда лугьузва (баяндин мана): «За чинерарни инсанар анжах Заз ибадат авун патал халкьнава».

ГьакIни «аль-Муъминун» сурадин 98-аятда лагьанва: «Лагь: «Я Рабби, за Вавай шейтIанри футфа гуникай зун хуьн тIалабзава»».

Диндин вири алимри гьисабзава хьи, и ва ихьтин маса аятра ихтилат гьакъикъатда авай, чпиз чинерар лугьузвай чан алай затIарикай физва, ва шейтIанар абурун жуьреяр я.

Имам ан-Нававиди вичин «Мингьаж атI-ТIалибин» ктабда муртадвиликай суалрин паюна ихьтин баян гузва: «Аллагь Таала ва я Мугьаммад Пайгъамбар ﷺ инкар ийизвай гьар са касди, чарасузвилин ва я къадагъадин патахъай Исламдин вири алимрин гаф сад хьанвай (ижма) затIарни инкар ийизва, ва я гьарам шей гьалал ийизва, (месела, зина авун), ва я рикIяй гележегда Исламдилай элкъуьн кьетI ийида, ва я адан патахъай шаклу жеда, ам шаксуз имансуз жезва».

Адан «…Исламдин вири алимрин гаф сад хьанвай» гафариз баян гудайла, имам Ибн Гьажар аль-Гьайтамиди гъавурда твазва хьи, виридаз малум тир гьакъикъат инкар авун имансузвал (куфр) жедач, эгер инкар ийизвайдаз сакIани ам чир хьун мумкин туширтIа, гьикI хьи диндин бязи месэлаяр са низ ятIани якъиндиз ва ашкара яз малум хьун мумкин я, амма са низ ятIани ваъ, ва ихьтин дуьшуьшда имансуз анжах а кас жезва, низ гьа месэладикай чирвал аватIа.

АкI хьайила, и месэладикай чирвал авай ва я авачир, амма мусурманрин арада яшамиш жезвай мусурмандивай, чизвачир лагьана вич гьахъ ийиз жедач – и месэла алимрин арадани, гьакI жергедин инсанрин арадани виридаз чизвай месэла хьуниз килигна. Ихьтин крар инкар авурла, адакай муртад жезва ва ам диндай акъатзава, гьикI хьи им Къуръандин аятар ва Мугьаммад Пайгъамбарди ﷺ гваз атанвай шейэр ачухдиз инкар авун я.

Ахьтин инсанди имансузвиликай туба авун чарасуз я ва шагьададин гафар (калимату шагьада) лагьана, вичин иман цIийи хъувун лазим я.

Къейд:

Имансуз жезвач а кас, ни гьа мукьвара Ислам кьабулуниз килигна, и месэладай адаз чирвал авачтIа. ГьакIни алимривай яргъа яшамиш жезвай кас ва нин инкар авунихъ абур аваз хьунин патахъай ваъ, чинеррин асул манадин патахъай маса чинебан мана кватIа

(«Мингьаж атI-ТIалибин», «Тугьфат аль-Мугьтаж», «аль-Фатгь аль-Мубин»).

 

2026-02-01 (Шаабан 1447 г) №2.


Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр

Кьунвай кьиниз вафалувал   Айшади ахъайзава: «Абу Бакра са чIавузни кьур кьин чIурайди туш, та кьин кьун чIурайла гъил къачуниз куьмекдай кар авунин аят ракъурдалди». Адалай кьулухъ ада лагьана: «Къедлай кьулухъ, са кардин патахъай кьин кьурла, эгер заз идалай са маса кар...


Ша, илиф, азиз Рамазан!

Рамазан варз гьар йисуз дуьньядин мусурманри гуьзлемишзавай багьа мугьман я, вучиз лагьайтlа а вацра хъсан амалар ийиз регьят жезва ва гьа са вахтунда абурай гузвай сувабдин кьадарни Аллагьди ﷻ артухарзава. Куьрелди лагьайтlа, Рамазан вацрахъ гьисабиз тежер кьадар хъсанвилер ава. Къуй чун абурукай...


Интернет ва аялар

Интернетди жуьреба-жуьре халкьарихъ ва медениятрихъ галаз таниш жедай гзаф мумкинвилер ачухна. Ида са жерге хъсан крар арадал гъана, абурун арада акьулдин ва медениятдин ачухвал, чирвилин дережа гегьеншарун ва илимдин ахтармишунар гьевеслу авун ава.   Адалай гъейри, интернетди ам...


Эдебият

Мугьаммад ﷺ ашкар Я Аллагь, за авур ният Ля илягьа илляЛлагь, Кьабула ам тирла мурад Ля илягьа илляЛлагь.   Я Аллагь, зун гьатна рекье Жуван вилел акун Кябе. Капl кьабула а Ви кlвале Ля илягьа илляЛлагь.   Вибур я хьи чилер, цавар. Вири алем, ракъар, варцар. Ваз...


Вучиз чна герексуз шейэр маса къачузва?

Чаз икI хьайиди яни? Фу ва нек къачуз туьквендиз фена, амма анай гель, «хъсандиз кьадай» нур гудай кофта ва вад декьикьадин вилик квез гьеле хабарни авачир эхиримжи гаджет гваз экъечIна. Гана кIанзавай пулунин кьадар акурла, са легьзеда нефес кьуразва, амма къене пата шадвал ава:...