Ви тухум
Гьар са инсандихъ вич и дуьньядиз акъудайди, хайиди ава. Абур дидени буба я. Амма гьардахъ бадеярни чIехи бубаяр кьве сеферда гзаф ава: кьуд кас! Абурун вилик квайбурни – чIехи бадеяр ва ата-бубаяр. Санал муьжуьд кас хьана.
Мадни анихъ, кьулухъ килигайтIа... ЦIуругуд кас жеда! ИкI мадни. Аку, инсандихъ гьикьван мукьвабур (несилар) галатIа! Абурукай гьар садаз инсан вичин уьмуьрдалди буржлу я.
Гьар са инсандихъ вичин тухумдин дувул ва тухумдин тар ава. Абур арадал хкиз ва акваз кIанзаватIа, чаз дегьзамандин жуван ата-бубаяр, невеяр чир хьун лазим я. Тухумдин дувул инсандиз вичин вири мукьвабуру хвейи шикилрин, абурун тIварарин ва крарин куьмекдалди жагъида. ГьакI хьайила, чалай вилик яшамиш хьайи ирид несилдин кьиле акъвазайбур чирна кIанда. Тухумдин дувулдиз, адан дегьзамандин бубайрикайни бадейрикай рахадайла, фикир гуда. Эгер чна са касдин несилдикай лугьузватIа, чавай адан тухумдин тар туькIуьриз жеда. А тарцихъ, касдихъ гьикьван аялар аватIа, гьакьван хилер жеда. Гьар са хелни куьлуь хилериз – цуьрцериз пай жеда. Абур хтулар я. Абурун гуьгъуьнилай птулар къведа... Жуван тухумдин тар туькIуьрдай жуьреба-жуьре къайдаяр ава. Абурукай сад квез чизва. Ам дувул валай эгечIзавайди (кьил кутазвайди) я. Ша чун а дувулдиз виняй килигин. А чIавуз адан рикI юкьва жеда ва куьлуь чIварахар гьар патахъ фида: эрчIи патахъ – бубадинбур, чапла патахъ – дидединбур. Гьа икI шуькIуь цIараралди са шумуд чарх (круг) чIугван. Къене патан чарх «хайибурунди» жеда, гуьгъуьнинди – «чIехи бубадинни бадедин», ахпа «ата-бубадинни бадедин» чарх къведа. Гьа икI мадни. Гьа и къайдада чна чи мукьвавал яцIу цIарцIелди къалурин. Ингье чна важиблу тапшуругъ кьилиз акъудна.
Белки, квехъ жуван тухумдин тар дериндай чирдай мумкинвал авач. Гьар садан кьисмет са жуьрединди я эхир. Амма эгер вун дуьньядал лап текдиз амукьайтIани, вун Аламатдин Тарцин пай я. Мумкин я, вун идалай кьулухъ гужлу ва баркаллу хел арадал гъайи кас жеда. Хтулри вун хьтин зурба бубадал, дидедал дамахда!
