Главная

ФатIимани цегв

ФатIимани цегв

Ажаиб я, ам гьикI хкечI хъувуна. Ам гьикI хьана адавай? ФатIимади цекврел къум вегьезвай, анжах ам гьар гъилера къумадикай хкечI хъийизвай. Ада гьа и кар са шумуд сеферда тикрар хъувуна, амма цегв гьикI хьайитIани винел акъатзавай.

 

«Ам гьикьван кьегьалди ва къуватлуди ятIа килиг садра», - фикирна ФатIимади. Гила ада мад а кесиб цегв гьикI ахтармишдатIа лугьуз фикирзавай. Садлагьана, япун мукьув хьиз жж-жждин ван хьана. ФатIимадин патавай хьиз са чIиж физвай. Руша вичин гъилералди адахъ калтугиз кIан хьана, инихъ-анихъ авуна. И арада са пис къайдада адан гъилин тупIуз тIар хьана. «Ай!!!» - гьарай акъатна ФатIимадай. Адаз са пис тIар хьана. Адан патав Рамазан акъвазнавай. Вахаз килигиз, вуч хьанатIа гъавурда акьун тавур Рамазан тажуб хьана акъвазнавай, ахпа ам шехьиз башламишна. И арада диде акъатна. ФатIимадин дакIунвай тIуб акурла, вуч хьанватIа ам гьасятда гъавурда акьуна, гьерекатна чIижре тур мизмиз акъудна тупIал мурк эцигна. ТIарвал секин жез башламишна.

- Гила вуна заз ахъая, чIижре кIасдайвал вуна ахьтин вуч авуна? – ФатIимадивай дидеди хабар кьуна.

- Са шейни, - лагьана руша. – Зун цекврехъ галаз къумадал къугъвазвай ва садлагьана чIиж атана заз мизмиз гана, хъфена.

- Ам вуч лагьай чIал я кьван «зун цекврехъ галаз къугъвазвай», бес инсанар цекверихъ галаз къугъвадайди яни? Вун цекврехъ галаз гьикI къугъвазвай? – тажуб хьана диде.

- За цекврел къум вегьезвай ва ам адакай хкечIзавай, - баян гана ФатIимади.

- Акъваз кван, а цеквре ахьтин къугъун ваз теклифнайни? – хабар кьуна дидеди.

- ГьикI ада теклифрай, адавай са вуч ятIани теклифиз хьун патал, ам рахазвач кьван, - лагьана, хъуьрена ФатIима.

- Цекверивай рахаз жезвач лугьун дуьз туш, вун гъалатI жезва. Чаз абурун ван къвезвач ва гъавурдани акьазвач, - лагьана дидеди. – Эгер цеквре ваз ахьтин къугъун теклиф тавунвайла, вуна вучиз фикирна адаз къумадикай хкечIиз хуш жедайди?

ФатIимади ихьтин суал гуьзетнавачир. Ам вуч лугьудатIа тийижиз амукьна.

- Вуна фикир ая, месела, са низ ятIани ви винел къум вегьез кIан хьана, - давамарна дидеди, - ваз а кар бегенмиш жедайни?

- Ваъ, - кьил инихъ-анихъ авуна ФатIимади.

- Бес вуна вучиз цекврез ам хуш жеда лагьана фикирна? – хабар кьуна дидеди.

ФатIимади вичин кIаник квай пIузар сараривди кьуна, кьил агъузна. Адаз лугьудай гаф амачир. Адан рикIел вичи азият гайи цегв хтана. «Фена адавай багъишламишун тIалабна кIанда», - фикирна ФатIимади.

- Гьавиляй яни Аллагь Таалади чIижрев зи тIуб кIасиз туналди заз азаб ганвайди? – суал гана ФатIимади.

- Мумкин я гьакIни хьун, - жаваб гана дидеди. – Анжах ваз чир хьухь, чIижер Аллагь Таалади мизмиз гудайвал туш халкьнавайди, абуруз чпин кIвалах ава. Абуру вирт кIватIзава.

- А цеквревай багъишламишун тIалабдай ихтияр заз авани? – хабар кьуна ФатIимади.

- Гьелбетда! Жувахъ галаз Рамазанни твах, абуру гьикI кIвалахзаватIа гьадазни акурай. Мад са тIимил шекер къачуна ам цеквериз твах, - теклифна дидеди.

Къумадал цегв аламачир. «Хъфена», - ял акъадарна ФатIимади. Анжах къумадин патав гвай чIурал адаз цекверин цIиргъ акуна. Абур винелди агъадалди катзавай. Цеквери ял ягъун вуч ятIани чин тийиз кIвалахзавай. ФатIима кьил агъузна, абуруз килигна.

- Я цеквер! Куьне атIа, за азият гайи цекврез лагь хьи, за адавай багъишламишун тIалабзава. Идалай кьулухъ мад за ахьтин кIвалахар хъийидач, - лагьана ФатIимади. Рамазана лагьайтIа, вичин вахан гафар тикрар хъийизвай: «Цекве, цекве. Мад хъидач, мад хъидач». Адавай гьеле рахаз жезвачир, анжах ам цеквериз азият гудай ихтияр авачирдан гъавурда акьунвай.

2026-07-01 (Мугьаррам 1448 г.) №7.


Желил халудин тlварун стха

1947-йисуз зун цlукьуд йиса авай гада тир. Чи ери-бине Мегьарамдхуьре аватlани, зи дах Атаханов Абдуселим «Серго» колхоздин председатель яз, Цlелегуьндал Зиядин лугьудай касдин кlвале ацукьнавай. Мектебдай ахъаяйла, гатун ва хъуьтlуьн каникулрин вахтунда, зун Цlелегуьндал фидай ва...


Савда бинт Зам’ат

Меккадиз Ислам атай чIавалай башламишна къурайшитри чпин ватанэгьлийриз абуру Ислам кьабулна лугьуз жазаяр гуз хьана. Мусурманрин гьал лап четин хьайила, Пайгъамбарди ﷺ динэгьлияр къутармишун патал абуруз Эфиопиядиз куьч хьун эмирна, а чIавуз адан кьиле гьахълу пачагь авай. Ада мусурманар...


Гунагьрилай гъил къачун тlалабун

Аллагь Таалади лагьана: «…ва жуван гунагьдилай гъил къачун тIалаб ва иман гъанвай итимрин ва дишегьлийрин гунагьрилай гъил къачун тIалаб» («Мугьаммад» сура, 19-аят).   Аллагьди ﷻ гьакIни лагьана: «Аллагьдивай гъил къачун тIалаб, гьакъикъатда, Аллагь...


СУАЛ-ЖАВАБ

Эгер бедендин тамам дастамаз (полное купание) къачудай чlавуз бедендин са пай чуьхуьн тавуна амукьайтIа, ахпа вири беден чуьхуьн хъувуна кIан жезвани, тахьайтIа гьа пай чуьхуьн хъувун бес жезвани? Тамам дастамаз къачудайла нубат хуьн ферз тахьуниз килигна, анжах чуьхуьн тавуна амукьай пай чуьхуьн...


Зулумдалди эменни къазанмишун

Ислам динда къад лагьай чlехи гунагь – зулумдалди эменни къазанмишун я (цlекlуьд лагьай чlехи гунагь – им дяведа душманривай вахчунвай эменнидикай (трофей) чуьнуьхун я. Ам зулумдалди эменни къазанмишунин жуьрейрикай сад хьуниз килигна чна а кьве чlехи гунагьдизни талукь яз са макъала...