Главная

Аллагьди ﷻ виниз акъуднавай варз – Ражаб

Аллагьди ﷻ виниз акъуднавай варз – Ражаб

Аллагьди ﷻ виниз акъуднавай варз – Ражаб

Играми тир мусурманар, квез алукьзавай пак варцар Ражаб, Ша’бан ва Рамазан мубаракрай! Къуй Аллагьди ﷻ чаз и варцар кутугай тегьерда тухун патал куьмек гурай! Чи гунагьрилай гъил къачурай! Амин.

 

Ражаб - вацран календардин ирид лагьай варз я. «Ражаб» гаф «ар-ружуб», яни «виниз акъудун» гафуникай хьанва. ГьакI, гьа Ражаб вацра вири мусурманриз малум тир вакъиаяр – аль-Исраъ ва аль-Ми`раж (Мугьаммад Пайгъамбар ﷺ йифиз Меккадай Иерусалимдиз фин ва анай цаварал хкаж хьун) – кьиле фена. Ражаб вацраз гьакIни Музаран Ражаб (Пайгъамбардин ﷺ ата-бубайрикай садан гьуьрметдай) лугьузва, вучиз лагьайтIа амай арабри чпиз дяве акъвазариз кIан тахьайла, Ражаб маса вацрал хутахзавай, адан тайифади лагьайтIа, а вацран чка дегишарнач.

Ражаб варз пак, къадагъа варцарикай сад я. Адакай Аллагь Таалади Къуръанда лагьанва (мана):

«Гьакъикъатда, затIар ва вахт яратмишайдалай кьулухъ Хуьзвай Кьуларал кхьенвай варцарин кьадар цIикьвед я. Абурукай кьуд къадагъа варцар я: Зуль-Къа`да, Зуль-Гьижжа, Мугьаррам ва Ражаб. И къадагъавални – дуьз рехъ я, Ибрагьиман ва Исмаилан рехъ, гьакI хьайила куьне абурун рехъ яхъ. Куьне квез зулум ийимир гьа кьуд вацра гунагьар авуналди, гьикI хьи а варцара авур гунагьар амай вахтара авурбурулай залан я…» («Ат-Тавба» сура, 36-аят).

Гьадисрин рекьяй имамар тир аль-Бухариди ва Муслима гъизвай, Абу Бакр асгьабдилай агакьнавай гьадисда лугьузва: «Йис цIикьвед вацракай ибарат я, абурукай кьуд къадагъа алайбур я, абурукай пуд сад-садан гуьгъуьналлаз къвезва: Зуль-Къа`да, Зуль-Гьижжа, Мугьаррам ва Музаран Ражаб Жумадаль-Ухрадинни Ша`бан варцарин арада ава» («Сагьигь аль-Бухари» № 6893; «Сагьигь Муслим» № 3179(. И варцар къадагъа алайбур я, вучиз лагьайтIа:

  1. Дявеяр авун къадагъа я, эгер душманди гьужум тавуртIа. Жув хуьн гьатта и варцарани къадагъа туш.
  2. И варцара авур гунагь маса вахтунда авурдалай артух я. Гьавиляй Аллагьди ﷻ Къуръанда гьа варцара къадагъа крар авуникай чун игьтиятлу авуналди лугьузва (мана): «Къадагъа тир варцара гунагьар авуналди куьне квез зулум ийимир» («Ат-Тавба» сура, 36-аят). Къейд авун лазим я хьи, къадагъа крар авун неинки гьа и кьуд вацра гунагь я, амма и вахтунда гунагьдин заланвал шумудни са сеферда артух жезва!

Гьа и кар себеб яз Ражаб вацра авур хъсан крарай сувабни артух жезва. Малум тирвал, сив хуьн виридалайни важиблу ибадатрикай сад я, вучиз лагьайтIа маса ибадатрилай тафаватлу яз, сив хуьн чинебан ибадат я ва адакай анжах Аллагьдиз ﷻ ва сив хуьзвайдаз вичиз чизва. Адалай гъейри, имам Абу Давуда гъизвай якъин гьадисда лугьузва: «…къадагъа тир варцара сив хуьх ва хкуд, къадагъа тир варцара сив хуьх ва ам хкуд, къадагъа тир варцара сив хуьх ва хкуд…» («Сунану Абу Давуд» №2073).

Къуй Аллагь Таалади и вацран лайихлувилиз кутугай саягъда гьуьрмет ийиз чаз виридаз куьмек гурай, и вацра къадагъа тир крар авуникай чун хуьрай! Амин.

 

Мугьаммад-Амин Магомедрасулов

2026-08-01 (Сафар 1448 г.) №8.


КапI тавун къиямат я!

Вилер ахъайиз кIанзавачир…генани къарагъна чин­гъил чуьхуьдай ашкъи авачир. «Бррр…яд къайиди я эхир!» ­ ФатIимадин и карни рикIел хтана ва ам генани яргъандик алчуд хъхьана.   «Къе гьяд югъ я. Мектебдизни физвайди туш, гьавиляй яргъалди ксайтIа...


Ван ша, инсан, ахпа геж я

  Ван ша, инсан!   Аллагьди ﷻ ваз акьул ганва Пис-хъсанди кьатIун патал, Шуьше хьтин кьве вил ганва Экуь дуьнья акун патал.   Ваз руьгь ганва гьисс ийидай, РикIни уьмуьрдал шад жедай, Пай ганва ваз каинатдай Гьар жуьредин ванер къведай.   Вучиз и экуь дуьньяда Йиф...


Руш низ гъуьлуьз гуда?

Салафрин (Исламдин сифтегьан асирра яшамиш хьайи михьи несилар) девирда Нугь ибн Марьям лугьудай са кас яшамиш хьанай. Адахъ гзаф мал-девлет ва иер са руш авай. Ам це лугьуз тIвар-ван ва девлет авай ксар гзаф къвезвай. Амма адаз вичин руш низ гудатIа чизвачир.   А касдихъ емишдин тарарин еке...


СУАЛ-ЖАВАБ

КапI авурдалай кьулухъ бязибуру кьилелай гъил алтадзава ва са вуч ятIани кIелзава. Ам Шариатда авай кIвалах яни? Ферз тир капI авурдалай кьулухъ кьилин чIараривай гъил гвягъун Сунна (Пайгъамбардин ﷺ рехъ) я. Анас бин Малика лагьана: «КапI авурдалай кьулухъ Пайгъамбарди ﷺ гъил кьиливай...


Исламда мазгьабар гьикl арадал атана?

Са гьихьтин хьайитIани месэладин гьакъиндай къарар кьабулдайла, имамар сифтени-сифте Къуръанда адакай вуч лагьанватIа, гьаниз килигзава.   Эгер анай абуруз жаваб жагъун тавуртIа, абур гьадисриз килигзава. Эгер гьанайни жагъун тавуртIа, а месэладин гьакъиндай асгьабри сад авунвай гафуниз...