Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр
Абу Бакр ас-Сиддикьакай кьисаяр
Ада са вахтундани бутриз ибадат авурди туш
Са сеферда, са десте асгьабар алай чкадал, Абу Бакра лагьана: «За са вахтундани бутриз ибадат авурди туш. Зи яшар балугъ хьайила, зи буба Абу Кухафади зи гъил кьуна зун бутар авай кIвализ тухвана ва лагьана: «Ибур ви худаяр я: Шам, Авали, Халяни, Загьаб». А чIавуз зун абурукай садаз мукьва хьана ва лагьана: «Заз гишинзава, заз тIуьн це», амма бутди заз жаваб ганач. Ахпа за лагьана: «Заз парталар авач, зал алукI». Мад заз жаваб жагъанач. А чIавуз за къван къачуна ва ам бутдал гьалчна, ам алукьна». (Аль-Хуляфау Рашидуна, Магьмуд Шакир, 31-чин).
Абу Бакран ата-бубаяр
Абу Бакр Абу Кухафадин хва тир ва виниз акъатзавай ирид лагьай несилдин хиле ам асуллу Аллагьдин Расулдин ﷺ виридалайни михьи несилдихъ галаз мукьва хьанва. Ам «Фил» вакъиадилай кьулухъ кьве йисни пуд варз алатайла дуьньядиз атана. Адан дидеди, Салмади, «Хъсанвилин диде» (Умму аль-Хайр) тIвар ганвай, Исламдин сифте йисара дин кьабулна. Адан буба, Абу Кухафа, мусурманри Мекка къачурдалай кьулухъ, Ислам кьабулуниз лайихлу хьана.
Ажайиб хабар
Абу Бакр Шамда авайла, адаз адетдинди тушир ахвар акуна. Ада вичин ахвар кешиш Бахирадиз ахъайна. Кешишди адавай жузуна: «Вун гьинай я?»
- Меккадай, - жаваб гана Абу Бакра.
- Гьи тайифадай я? – мад хабар кьуна Бахиради.
- Къурайш тайифадай.
- Вун квел машгъул я?
- Зун алверчи я, - жаваб гана Абу Бакра.
А чIавуз Бахиради адаз лагьана: «Эгер Аллагьди ﷻ ви ахвар гьакъикъиди авуртIа, Аллагьди ﷻ куь тайифадай Пайгъамбар ракъурда ва вун адан куьмекчи жеда, ам и дуьньядай фейила – адан варис». (Аль-Хуляфау Рашидуна, Магьмуд Шакир, 34-чин).
ТIалгьат ибн Убайдуллагь ва Абу Бакр
Абу Бакран цIийи диндикай къурайшитрин гзаф рикI ханвай. Абуру адан патав ата-бубайрин диндал хкведайвал эвер гун патал са кас ракъурун кьетIна. А кар патал абуру ТIалгьат ибн Убайдуллагь хкяна.
Абу Бакр вичин тайифадай тир инсанрин арада авайла, ТIалгьат атана ва адаз кIевиз эверна: «Я Абу Бакр, зи патав ша!»
- Ваз вуч кIанзава, ТIалгьат? – хабар кьуна Абу Бакра.
- За ваз Латаз ва Уззадиз ибадат авуниз эвер гузва!
- Лат вуж я? – жузуна Абу Бакра ?
- Абур Аллагьдин рушар я, - жаваб гана ада.
- АкI хьайила абурун диде вуж я? – хабар кьуна Абу Бакра.
ТIалгьат къах хьана амукьна. Адаз Абу Бакраз жаваб гудай гафар жагъанач. А вахтунда Абу Бакр Абу ТIалгьадин тайифадин патав фена ва абуруз лагьана: «Куь юлдашдиз жаваб гуз куьмек це!» Абуру са гафни лагьанач. ТIалгьат, жаваб гуьзлемишиз, абуруз яргъалди килигна, амма абур кисна акъвазнавай. А чIавуз ада гьарайна: «Къарагъ, Абу Бакр, гьакъикъатда за шагьидвал ийизва, Аллагьдилай гъейри ибадат авуниз лайихлу худа авач ва Мугьаммад Адан Пайгъамбар я!» (Уюн уль-Ахбар, 199-200-чинар).
Кябедин патав хьайи дуьшуьш
Абу Бакра ахъайзава: «Са сеферда зун Кябедин патав ацукьнавай. Зи патав Зайд ибн Амр ибн Нуфайл ацукьнавай. А чIавуз чи патав Ибн Аби Сабт атана. Ада Зайдаз салам гана, ахпа хабар кьуна: «А Пайгъамбар, вич атунал чун вил алаз акъвазнавай, чакай жедани, тахьайтIа квекай?»
Икьван чIавалди атунал вил алаз акъвазнавай пайгъамбардикай заз са гафни ван хьаначир. А вахтунда зун Варакъа ибн Навфалян патав фена. Ам дин гвай кешиш тир. Заз ван хьайи гафар за адаз ахъайна. Ада заз лагьана: «Эхь, зи стха, чун диндин чирвилер авай инсанар я. Гьакъикъатда, а Пайгъамбар арабрикай жеда». За адавай хабар кьуна: «А Пайгъамбарди вуч лугьуда?» «Ада вичиз вагьйу авур шейэр лугьуда, амма ада масабуруз гужар ийидач ва ам зулумкар жедач», - жаваб гана Варакъади. Адалай кьулухъ, Пайгъамбардиз ﷺ вагьйу ракъурайла, зун адахъ инанмиш хьана». (Тарихуль Хулафаъ, ас-СуютIи, 52-чин).
