бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

ЧеббалкIунси наслу…

ЧеббалкIунси наслу…

ЧеббалкIунси наслу…

Кавказ «гIямрули белкъунти» адамтачибли, илдала хIурмат-хатир дирниличибли машгьурси саби. Нушачир мурталра гьар урла дубурлантала яхI-ламусла, адаб-хIяяла гIядатуни дузахъутири. Се биубли хьалли, гьарли-марси дубурлан адам сунела адамдешлис, яхI-ламуслис марли кавлусири. Ишаб вегIличив халаси адам хъули ацIалри, харчизурли ил кайахъес мер бирусири, гъайикIухIели, хIурматличил илини бурусиличи лехIирхъусири. Гъайла къантIа, дубурлантани бухънабала мекелли халаси хатирбирусири. Гьарли-марти дубурлантала гIядлу-зегъа – адамдешла къиликъунала кахIебурхуси урунж саби, сунезира лерилра гIямрула пасихIдеш хьурадиубси.

 

ГIядатлибиубливан, бухънабаибти бегIти дурхIначил барх ца юртлизиб хIербирутири. БегIтани дурхIнас гIямрулизиб багалабиэси гIякьлу гIеббурули, жагьилтани чус хъалицIализиб кумекбирули, цаличил ца цабалги хIербирутири.

ИшбархIи дурхIнани бегIтала хатир булъути, илди селизилра хIебирути анцIбукьуни имцIадиубли сари. Се бетаурлира нушаб?

Жагьтазибад цугли байхъала дурала мераначиб саби, бегIтира, гъамтира урехилира, урезилира бубкIахъули. Байхъала – дунъяра ахиратра хъумартурли, хъархIерагарти гIямрулизи ахъили саби. Ургар калунти ца чумал адам – нуша – дархилра, илди гIякьлуличи лебкехIе или. Пикри мекелли бархьси саби. Амма ил се гIямал балбуцили гIямрулизиб дураберкIес гIягIнисил гьачамлис гIячихъли балуси чилра агара.

Дила пикрили, абзурли хIукумат музабухъалра, ил барес нушала имкан хIякьян, эгер гьарил виштIаси гIямрула пасихIдешли ухIнавицIибси хала дудешлира, уркIи ванаси хала нешлира бяркъличи хIекалли. Хъалибарг – ил сабигу гьарил жамигIятла дай уркIи. БикIуливан, вегIла анкъилав вамкьурси, гумайлавра вархьхIейрар. ХIебиалли, гьарил адамла анкъи-къуш ил гIядлу-зегъала гIевдухьли биэс гIягIниси саби.

АрагIеб улкализир, республикализир кадиркути кахти анцIбукьуни, адамдеш агарти баркьудлуми, такьсирти – илди дурадуркIути нуша-ургаб хIербирути, заманаличиб чучи гIягIниси бяркъ хIебаибти адамтани сари. Ил багьандан нушани хъалибаргличи, хала бегIтала гIядатуначи халаси пикри бяхIчиаэс гIягIнили саби. хаслира гIергъиси замана дурхIнани бегIти «Бухънабала юртанази» бедлугути анцIбукьуни имцIадиубла. ИлкIун нушачи, дубурлантачи бекIлил балхIебикибси, цIахси баркьуди саби. ЧIапIла кабатурли бегIти шурла бехIлабад лайбикIути замунти-мага чардиубли хIедиэс нушачи? Нушара духънадиутирагу, иличилара хъумартес асухIебирар…

 

П.Сулайбанова

2026-06-01 (Зуль-ХIижжа 1447 д.) №6.


Динна гIилмула кьани гьаргбарибси

Дагъистайзибси ислам динна тарих дебали давлачебси саби. Нушала динна гIялимти гьар-чинабалра машгьурти ва хIурматла адамти саби. Илдани сабри халкьлис бегIлара къиняси замана пачалихъли бархьбатурхIелира уркIбази берцудила иман минабируси. Лавашала районна Кьакьамахьила шира ил шайчиб дебали...


ГIемчбушибхIели се ирес гIягIнисил

ГIемчикIни – адамла саби-сабил бетаруси саби, илхIели гьигьикIути диркIанти умудирути сари. Ил багьандан Аллагьлис ﷻ деза багьахъес гIягIниси саби: «АльхIамдулиЛляхI» или.   ГIемчибхIели мухIли някъли яра явлухъли кIапIбарес чебиркур, хабарагарли алавчартачи кIантIури...


ЧевяхIсилис бегIлара хIейгуси

(бехIбихьуд 5 – ибил номерлизиб)   Урег-ибил. Къадагъаласи сари хьунул муруйс, эгер илини хIябал тIалакь дедили виалли, декIардеш агара муруй илди цагьакIли хIябал дедибал яра илди баз ургарли цацали дедибал, яра гьачамли илди дугьби дурибал тамай декIарикес пикриличил. Ил анцIбукьлизир хьунул...


Суалти-жавабти

- ДехIибала дируси мерличир яра палтарличир кадикибти гъез лерли диалли, дехIибала халдирутив? - Адамла гъез мурул адамла диаб яра хьунул адамла диаб нясдешлизи (нажаслизи) халдирути ахIен. Ил багьандан, гъез лерси мерличир дарибти дехIибала дулъути ахIен. Амма илди мяхIрам ахIенси хьунул адамла...


Юсуф Идбаг

Иш дунъяла жагадеш Зулайхас цIябкабиуб, Хурегла тIягIям агу, я хIулбас гьанкI агара: Аррякьи ил туснакъла къапулигIи тIашризур, УркIилизиб дардличил хIулбазир бисаличил, Руржуси тIамаличил Юсуфлизи гъайрухъун: - Туснакълав сайра или вари хIед гьанмабикаб, Иш дунъяла туснакъра, цIябдешра наб...