бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

ЧеббалкIунси наслу…

ЧеббалкIунси наслу…

ЧеббалкIунси наслу…

Кавказ «гIямрули белкъунти» адамтачибли, илдала хIурмат-хатир дирниличибли машгьурси саби. Нушачир мурталра гьар урла дубурлантала яхI-ламусла, адаб-хIяяла гIядатуни дузахъутири. Се биубли хьалли, гьарли-марси дубурлан адам сунела адамдешлис, яхI-ламуслис марли кавлусири. Ишаб вегIличив халаси адам хъули ацIалри, харчизурли ил кайахъес мер бирусири, гъайикIухIели, хIурматличил илини бурусиличи лехIирхъусири. Гъайла къантIа, дубурлантани бухънабала мекелли халаси хатирбирусири. Гьарли-марти дубурлантала гIядлу-зегъа – адамдешла къиликъунала кахIебурхуси урунж саби, сунезира лерилра гIямрула пасихIдеш хьурадиубси.

 

ГIядатлибиубливан, бухънабаибти бегIти дурхIначил барх ца юртлизиб хIербирутири. БегIтани дурхIнас гIямрулизиб багалабиэси гIякьлу гIеббурули, жагьилтани чус хъалицIализиб кумекбирули, цаличил ца цабалги хIербирутири.

ИшбархIи дурхIнани бегIтала хатир булъути, илди селизилра хIебирути анцIбукьуни имцIадиубли сари. Се бетаурлира нушаб?

Жагьтазибад цугли байхъала дурала мераначиб саби, бегIтира, гъамтира урехилира, урезилира бубкIахъули. Байхъала – дунъяра ахиратра хъумартурли, хъархIерагарти гIямрулизи ахъили саби. Ургар калунти ца чумал адам – нуша – дархилра, илди гIякьлуличи лебкехIе или. Пикри мекелли бархьси саби. Амма ил се гIямал балбуцили гIямрулизиб дураберкIес гIягIнисил гьачамлис гIячихъли балуси чилра агара.

Дила пикрили, абзурли хIукумат музабухъалра, ил барес нушала имкан хIякьян, эгер гьарил виштIаси гIямрула пасихIдешли ухIнавицIибси хала дудешлира, уркIи ванаси хала нешлира бяркъличи хIекалли. Хъалибарг – ил сабигу гьарил жамигIятла дай уркIи. БикIуливан, вегIла анкъилав вамкьурси, гумайлавра вархьхIейрар. ХIебиалли, гьарил адамла анкъи-къуш ил гIядлу-зегъала гIевдухьли биэс гIягIниси саби.

АрагIеб улкализир, республикализир кадиркути кахти анцIбукьуни, адамдеш агарти баркьудлуми, такьсирти – илди дурадуркIути нуша-ургаб хIербирути, заманаличиб чучи гIягIниси бяркъ хIебаибти адамтани сари. Ил багьандан нушани хъалибаргличи, хала бегIтала гIядатуначи халаси пикри бяхIчиаэс гIягIнили саби. хаслира гIергъиси замана дурхIнани бегIти «Бухънабала юртанази» бедлугути анцIбукьуни имцIадиубла. ИлкIун нушачи, дубурлантачи бекIлил балхIебикибси, цIахси баркьуди саби. ЧIапIла кабатурли бегIти шурла бехIлабад лайбикIути замунти-мага чардиубли хIедиэс нушачи? Нушара духънадиутирагу, иличилара хъумартес асухIебирар…

 

П.Сулайбанова

2026-05-01 (Зуль-КьагIда 1447 д.) №5.


Балга-дугIя

Хала нешла балга Я Кьудратла ВегI Аллагь ﷻ! ХIела уркIецIилизирад МухIяммад Идбагла ﷺ шафагIятлизирад, Кьуръа баракатлизирад декIармадираба. Гьанагар изайзирад, дяхIагар балагьлизирад дерцахъаба, Аллагь ﷻ! Нушачибад хIярамси гьарахъбарили, хIялалси гьарзабара, зягIипти изайзибад мурахасбатурли,...


ХУРЕГ БАЛКЬАРАХЪНИ

Долма (8 порция) ГIягIнидиркур: ТIутIила кIапIри – 300 гр; белкьунси диъ – 1 кг; биринж – 1 стакан; цIуба жерши – 1; итан жерши – 4 цула; бурт – 400 гр; кьар, зе, исиут, дерубти специяби – бизидеш хIясибли. Балкьарахъни: тIутIила кIапIри зукьиси...


ХIяжла рукнурти

ХIяж динна рукнуртала ца саби, гIялам халкьла вегI Аллагьлис ﷻ бируси гIибадатуназибад халасигъуна. ХIяж адамличи гIямрулизиб гьачам баресцун саби чебси, сунени назру баралли ахIенси.   ХIяж чеббиънилис шел шартI лер: бусурман виъни, балугълавиъни, дагьричевси виъни, азадси виъни, хIяжбарес...


Бакиличила

Ибн аль-Джаузила уршила урши Абуль Музафарли лукIули сай, Ибн Акильли сунечила буруси: «Гьачам, КягIбалис алав тIаваф барили гIергъи, нуни ванзаличиб жавгьар духрала баки чебаира. Иличиб хIунтIена гьимир лебри бриллигIянтличилси. Нуни ил ахъбуцира ва илала вегI варгес кьасбарира. Камси...


ЧевяхIсилис бегIлара хIейгуси

ГIергъиси манзил декIарбиркниличил дархдасунти дахъал суалти хьардиули сари. Илди баяндарес багьандан иш белкI гьалабирхьулра. ДекIарвикни – хьунуйчилти бархбасуни къябаъни саби дугьбачил, белкIличил ва мез хIедалусилис лишантачил. Ислам динни хъайчикабиъни цахIнаб хIербирнила вягIда кьяйдали...