бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Суалти-жавабти

Суалти-жавабти

Суалти-жавабти

- Асубирусив мурул адамлис вяхIла гъез лутIес? Гьанна илди гьимиртала кумекличилра урисули сари. Илгъуна тиладиличил салоннизи хьунул адамличи дугьаизес асубирусив?

- Имам аш-ШафигIла мазгьабла машгьурси гIялим ибну ХIажар аль-Гьайтамини «ТухIфат уль-МухIтаж» жузлизиб лукIули сай мурул адамлис хIейгеси (карагьатси) саби муцIурличирти яра нудбазирти гъез урисес.

Салоннизи хьунул адамличи илгъуна тиладиличил дугьаилзес, гъез кьицIдарахъес яра цархIилти косметологияла процедураби дирахъес къадагъабарибси саби.

 

 

- Бусурман рурсили чум дусличибад бехIбихьили дяхIра кьаркьалара кIапIдируси хIижаб бихIес гIягIниси?

- БиштIати верхIел дус биубхIели, бегIтани илдас ШаригIятла кьанунти дагьахъес чебси саби, илкьяйдали хIижабра чегьахъес. Ил хIебарнилис биштIатас бунагь агара, амма бегIтас бунагь биур илдас лайикьси динна бяркъ хIебедни багьандан ва багьана агарли илди тIалабуни хIедирнилис. Рурси балугълараибхIели мурул адамти лебси мерлаб гIяврат кIапIбирес чебси саби, дяхIра някъбира ахIенси лебил кьаркьала. Амма ишаб багьес чебиркур, балугълараайчира гIавратличи хIерикIес асухIебирар.

(«Нигьаятуль МухIтаж»).

 

 

- Хьунул адамлис сунела мурул вебкIниличила урегал баз дикибхIели багьалли,иличила багьурли гIергъи, илизиб шери рукьес ихтияр лебсив?

- Мурул вебкIибхIели хьунуйзиб ихтияр лебси ахIен 4 базра 10 бархIира дикайчи шери рукьес (ил саби гIиддала манзил), эгер ил виштIасилис раили хIериалли. ВиштIасилис раибси риалли, илизиб ихтияр леб виштIаси акIубхIели шери рукьес, 4 базра вецIал бархIира дикайчи акIалра.

Рахли хьунуйс мурул вебкIниличила 6 баз дикибхIели багьалли, гIиддала манзил таманбиубли бирули саби, 4 базра 10 бархIира ардукьни багьандан. Ишабад багьес чебиркур, 6 баз дикили гIергъи, илини мурул вебкIниличила багьурхIели, илала гIидда бехIбирхьуси ахIен ва марайдешла палтар челгьути ахIен. СенкIун мурул вебкIибхIейчибад бехIбирхьуси гIиддала замана таманбиубли бирули саби (4 баз, 10 бархIи), сарира шери рукьес асухIебирахъуси ва марайдеш бихIес гIягIниси.

(«Нигьаятуль-МухIтаж»).

 

- Урусунала (бусурманти ахIентала) муръаличи укьес асубирусив?

- Эгер вебкIибси урус адам бусурман адамла тухум, унра, юлдаш-тяниш виалли, бусурман адамлис муръаличи укьес асубируси саби. Амма вебкIибси бекIлил тянишли ахIенси адам виалли, укьес асубируси ахIен.

 

 

- Асубирару Кьуръа аятуначи усес гьалаб кайхьи лехIирхъес?

- Аль-Бухари ва Муслим имамтани бурни хIясибли, Идбагли ﷺ ГIяйшала (р.гI.) хъулиб кайхьи газа някъби удяхъили бучIусири Кьуръан. Имам ан-Нававини илала чебкад буриб: «Ил хIядисли балахъули саби Кьуръан къакъличи кайхьи, яра газа някъби удяхъили кайхьи бучIес асубирар» или.

 

 

- Нушани 90-ли ибти дусмазир сарри дехIдихьибти дазала-дехIибала дирули ва нушала дахъал чеблуми учидикили сари дуббуцарира дархли. Кьабулбарибси хIяжли илди хIедарибти дехIибала ва уркалунти дуббуцарла бунагьуни ицутив?

- Чараагарли уркIи-уркIилавад тавба дарес чебиркур калунти дехIибала ва дуббуцари лерсилис. Илди къалабаси тяхIярли черахъесра чебси саби багьана агарли уркалунти диалли.

Рахли илди хъумартурли яра зягIипли уркали диаллира черахъес гIягIниси саби. Я хIяжли, я цархIил журала гIибадатли фарзла дехIибайзивад ва дуббуцарлизивад акьувалтуси ахIен.

ШафигIитунала мазгьабла машгьурси гIялим ад-Димьяти сунела «Ианату ат-Талибин (т.3, б.135)» бикIуси жузлизиб бурули сай, кьабулбарибси хIяжли лерил бунагьуни ицуси ибси пикриличила: цацабехIти гIялимти бикIули саби лерил бунагьуни ицути или, итдилтани биалли буриб, диштIати бунагьуницун сари ицути или.

Ил багьандан хIушаб гIягIнибиркур тавба дарили, дехIибала ва дуббуцари черахъес ва илала гIергъицун хьулдикIес ЧевяхIси хIушачивад чевурхниличи.

 

 

- Варкьибси урши вебкIалли, илис жаназала дехIибала дарес асубирару, эгер илала дудеш-бусурман виубли, неш-бусурман хIериалли?

- Илгъуна виштIасилис жаназала дехIибала дирути сари, сенкIун ил бусурмайзи халируси сай. ВиштIаси канилав левси замана илала бегIтазивад, хала бегIтазивад цалра хала дудешла яра хала нешла дудеш яра цархIилти тухумти бусурманти биалри, виштIаси балугълавиайчи бусурмайзи халируси сай. Эгер виштIаси канилав вирухIели илала бегIтазивад цалра бусурман хIейалли, ва ил акIубси виштIасила тухумтала ухIнав (хала дудеш, хала неш, ва цархI.) цалра бусурмантили хIебиалли, ил виштIасира бусурмайзи лугIуси ахIен. Амма ил виштIаси балугълавиайчи илала нешли яра дудешли, хала нешли яра хала дудешли исламла дин кьабулбаралли – виштIасира бусурман ветарули сай.

(Аль-Мингьаж).

 

 

- ХIули агнили адамлис зарал барес бирусив?

- Имам ан-Навави «СахIихI Муслим» жузличила бурули викIар: «Аллагьла Идбагли ﷺ буриб: «ХIули агни – бархьдеш саби».

ГIялимтани буриб, хIули агнила зарал, цацахIели биалли адам алхнира балли – Аллагьла ﷻ баркьуди саби. Аллагьли ﷻ кабизахъурли саби Сунезибад вайдеш яра зарал бетарни ца адамли сунелара хIули игуси цархIил адамличи хIеръалли.

 

 

2026-02-01 (ШягIбан 1447 д.) №2.


Бархьдеш

ЦархIил тяхIярли биэсра хIебирар…   Гьалабван нуни Интернетлизиб ца ролик чебаира. Илав профессорли гьалабси парталичи кариибси студенткази «дурарухъен аудиториялизирад ва гьаннала гIергъи хIу чераэс хIейги дила лекциябачир» или дуракаиб. Рурси дебали уркIрухъун, селра эс...


Дурхъаси Лайлатуль Кьадрила дуги

Бусурмантала умматлис Лайлатуль Кьадрила дуги хасси тяхIярла шабагъат саби, чусра УркIецIила ВегI Аллагьли ﷻ пешкешбарибси. Кьуръайзиб бурули саби: «Лайлатуль Кьадрила дуги азир базличиб дурхъаси саби» или. Илала мягIна – 1000 баз, чузибра Лайлатуль кьадрила дуги агарти. Ил дуги...


Ахиратлис дугIя

Кьиямала бархIи хIисаб-суал дирухIели кункдеш акIахъес бучIуси саби, гьар бархIи 25 – йна бучIни гIяхIси саби: «Аллагьумма барик ли филь-мавти ва фи ма багIд-аль-мавти». МягIна: «Я Аллагь ﷻ, ну убкIухIели баракат ва кункдеш га, илкьяйдали вебкIили гIергъира». Кьиямала бархIи лебилар идбагунала...


ТаравихIла дехIибала

ТаравихIла дехIибала дехIдирхьути сари дуббуцарла Рамазан базла цаибил бархIилис гьалабси дуги, тамандиру Хала БархIилис гьалабси дуги (Хала Дугилизир хIедиру ).   ТаравихIуни мижитлизир жамигIятличил дарни къулайси ва дебали дурхъаси саби, амма имкан агара биалли, хъулир даресра асубирар....


Капусталичилси салат

ГIягIнидиркур: Капуста – 400 гр; Хияр – 2; помидор черри – 5; гIяргIяла диъ – 200 гр; шиниша хъарала тIакьа – 1; зе, исиут, кьар, майонез – бизидеш хIясибли. Балкьарахъни: Капуста бурсая ва зе какьурли кIантIибиахъес някъбани гъяжбарая. Гьалахили белхьи,...