бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

ДурхIнас Идбагличила ﷺ хабурти

ДурхIнас Идбагличила ﷺ хабурти

ДурхIначи диги

Цагьачам Эфиопияла вегIбекIли нушала Идбаглис мургьила тIулека савгъатбарибсири. Лебтасалра багьес дигулри ил дурхъаси тIулека Идбагли чис пешкешбирул. Илини буриб сунес дигусилис бедлугас или ва сунела рурсила рурси Умама жирарили, илис бедиб.

Чили-биалра бедибси беркалара Идбагли e биштIатас буртIусири. Сунела мякьлабтас дедили гIергъи, калунтасра бизидешуни дедлугутири. Иличи гьаман адамти башутири биштIатала кьукьначилра бархли, Идбагли гьарил виштIасила бекIра хIяршбарили, балгара белчIи чумиздагуни дедлугутири. Илкьяйда илини насихIятбирусири ГIяйшазира (р.гI.): «ХIечи унрубала биштIати гьаббакIалли, се-биалра бизиси бедили, разибирен. ИлхIели илдала хIечи диги имцIабирар».

Чилилра Идбагливан e биштIатачил юлдашикес балуси ахIенри. БиштIаси савгъатличилра илини биштIатала уркIилизир диги адилкьутири ва викIусири: «БиштIати разибиреная ва гIяхIси бяркъ бедлугеная».

БиштIатачил хIязти

Илала диги декIартири… Илала малхIямдешра цархIилтазирад декIардулхъутири. Илис биштIати дебали дигахъутири, илцадра дебали, хIятта ил чебиути хIяйранбирутири. Лебил тамашабирахъуси дигили кIел пергер адам абикьуртири, чула хIял-тIабигIятлира имцIати тамашабирахъути…

Нушала Идбаглис илди дигахъутири цархIилти биштIати кьяйда. Илцадра дебали дигахъутири, ва мурталра хъуцIрумачиб бихутири. Илини хъуцIрумачи кабатурли, сунес дебали дигахъуси рурси ФатIимала (р.гI.) уршби ХIясан ва ХIусен бихутири.

ИлхIели илдази малхIямли, дигиличил дугьавилзусири, илди базилик вавначил цугбурцутири ва илдачилван мяхIкамли вирусири. Сунела рурсила уршбачила ил викIусири: «Иш дунъяличибти дила вавни саби, нуни уммайбирути ва чула бизиси тIем нуни гьигьбирути». Илала дурхIначи дигили дицIибти дугьби мешутири Дурхъаси Кьуръайзирти дугьбачи, чулира Алжанализибти биштIати игIяйтачил мешубурцути.

Гьачамра нушала Идбагличи Абу Айюб ал-Ансари вакIиб. ИлхIелира ХIясанра ХIусенра хала дудешличил хIязтани биркьулри. Абу Айюб ал-Ансари дигиличил, хIурматличил ва хIяйрандешличил сунес дигути адамтачи гIяхIцадхIи хIерикIули калун. Ил викIар: «Ва Аллагьла Расул, хIед илди илцадра дебали дигахъутив?»

Нушала Идбагли e сунела юлдашлис жаваб чарбариб: «Илди хIейгахъес вирару гьатIи? Илди дила кIел базилик вава саби, чула бизиси тIем нуни иш дунъяличиб гьар бархIи гьигьбируси!».

2026-02-01 (ШягIбан 1447 д.) №2.


Ахиратлис дугIя

Кьиямала бархIи хIисаб-суал дирухIели кункдеш акIахъес бучIуси саби, гьар бархIи 25 – йна бучIни гIяхIси саби: «Аллагьумма барик ли филь-мавти ва фи ма багIд-аль-мавти». МягIна: «Я Аллагь ﷻ, ну убкIухIели баракат ва кункдеш га, илкьяйдали вебкIили гIергъира». Кьиямала бархIи лебилар идбагунала...


Сагабарая буркьунза

Имам аль-Бухарила ва имам аль-Муслимла дурхъати хIядисунала дабзти жузазиб бегIлара гьалабси мерличибси хIядислизиб бурили саби: «Гьалжанализи хьурахIейру сунела тухумтачил бархбас къяббердахъибси». Тухумтачил бархбас хIебузахъни бусурман диннизиб халаси бунагьлизи халбирули саби....


Урги-дергализивад иртан

Умурия гIяскуртани алавбуцибхIели, душмантала ургъан лацла хъарличи ацIили Аллагьал Расулла ﷺ шайчи децIагести гъайли угьули, вявкайкIулри. Иличиб децIагеси се лебси бусурмантас? Гьарил бусурман ургъаннис дигулри кавшес илгъуна увяхIси адам. Амма ил кавшес къияннири, сенкIун ил ахъси ва гьамадли...


МухIяммад Идбагла ﷺ баракатла хьунри

Жувайрият МухIяммад Идбагла ﷺ хьунул Жувайрият Бану Мусталакь кьамла бекI Харисла рурси сарри. Ил бану Мусталакь кьамличилси дергълис гIергъи ясирбуцибти-ургар лерсири. Илис Барра бикIусири. Ил сунела кьамлизивадси узикьар Мусафия бин Сафванна хьунул сарри, сайра ил дергълизив алхунси. Ил...


Редакциялизи суал

- Нушани 90-ли ибти дусмазир сарри дехIдихьибти дазала-дехIибала дирули ва нушала дахъал чеблуми учидикили сари дуббуцарира дархли. Кьабулбарибси хIяжли илди хIедарибти дехIибала ва уркалунти дуббуцарла бунагьуни ицутив? - Чараагарли уркIи-уркIилавад тавба дарес чебиркур калунти дехIибала ва...