бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Жагадешличила...

Жагадешличила...

Жагадешличила...

Хьунул адамла жагадешличила гьаларра дахъал дурибти сари. Гьайгьайрагу, ил генетикализибад, букуси беркайзибад, жигарчерли гIямру дуркIнилизибад, вайти хасиятуни агнилизибадра дигахъуси саби. Нушани букуси хурег - нушала кьаркьа арадешла хьулчи саби. Нушала чимхъа-умхитIлизи бикибси беркесили нушаб кумекбирули саби жагали, жагьли ва сагъли дахъхIи калахъес яра иличи ургIебли, зарал лебхули саби. ИшбархIи нушани хьунул адамтас имцIали пайдаласи беркайчила бурехIе.

Чумиздаг

Илизир А,С,Е,К,РР,В кьукьяла витаминти, аминокислотаби, пектин, микроэлементуни лер. Ил пайдалабируси саби ракла ва уркIила-тумала излумазивад мяхIкамвиэс, иммунитет ахъбуцес ва бекIла мехIела бузери жигарчеббарес багьандан. Чумиздагунани хIулбала шала ункъбиру ва цулбала эмаль чIумабиру, хIила гъяж дурусбиркахъу, нервабала ибкьдеш убису, гьанкI гьунчибуршу, чимхъа-даргмахличи гIяхIси асарбиру.

ГIярабла медицинализиб чумиздагла халаси кьимат бирусири, ва илини арадеш ункъбирни кабизахъурли саби.

ХIунтIена бялихъ, форель, семга, лосось, кета, горбуша жураби давлачерти сари фосфор, Омега-3, Омега-6, А,В,Д,Е,РР витаминтачирли, микроэлементуначирли ва аминокислотабачирли. Бялихъли лебил кьаркьа жагьдеш гIеркъабилтIахъуси саби. Цулби ва лига-кьякья чIумадирахъу, чIучIубалхуни камдирахъу ва кьаркьа бузери жигарчеббирахъу.

ЦIедеш

Хаслира гIяхIти сари цIудара хъелгIе, мизигъар, мамалгIя, янцIури, мямури ва тут. Илдазибси пектинни кьаркьайзирти агъулати секал дурайути сари. Витаминтала ва микроэлементунала дахъдешли иммунитет ахъбурцу, инсульт, инфаркт ва цархIилтира декIти излумазибад мяхIкамдеш биру. Чимхъа-умхитIла бузери ункъбирахъу, вайси холестерин камбирахъу, кьаркьала жагьбирахъу, бемдрилизибад мяхIкамбирахъу, кьаркьала чIукьабирахъу.

Хиви

Миндаль, кешью, грецкие, кедровые ва цархIилти хивани ракла, хьунул адамтала, уркIила-тумала ва дахъал цархIилтира излумазибад мяхIкамдеш биру. Иммунитет ахъбирахъу, остеопороз ва варикоз хIебиахъес кумекбиру. Хивазибси биотинни гъез ва никуби чIумадиру, Е витаминни агъулати секIайзибад мяхIкамдеш биру.

Шиниша кьар ва овощуни

Жура-журала капуста, брокколи, шпинат ва цархIилти журала кьарли чимхъа гIяхIил бузахъу. Илданира ракла, хIила-тумала излумас къаршидеш дирути сари. Кьаркьайзирти имцIати зе, шин урасили, битIакI камбирахъу. Нервабала ибкьдеш чебарку, илдазирти витаминтани жагьдеш ва жагадеш гIеркъадилтIахъа.

Нихъя

Нихъяла кашлизир лерил кьаркьайс хIяжатти клетчатка, белок, гIявати кислотаби, В,К,Е,А витаминти ва микроэлементуни лерти сари. Илдани лига-кьякьяличи, нервабачи, тумачи гIяхIлашал асарбиру, кьаркьала умубиру, иммунитет ахъбурцу. Ил калорийти камти диъни багьандан, имцIаси битIакIла бегIтасра маслигIятбирули саби. Хьунул адамтала гормонтала бузери гьунчибушили, илдачил дархдасунти излумазибад мяхIкамдеш бирули саби.

КьехIе

Илизиб халаси кьадарла цинк лебси саби, иличибли саби камлизиб коллаген бетаруси. Илизирти А,С,Е,Н,В витаминтани, минералтани ва пектинтани хIи сагадикIнилизи халаси пай кабирхьу, туми чIумадирахъу, холестерин дурайу, кьаркьайзирти вайти секIал агардарили чимхъала ва даргмахла бузери ункъбирахъу.

Зайтунна гIявадеш

Илизиб лебси олеиновая кислота, А,Е,Д ва цархIилти витаминтира микроэлементунира сабабли ракла, чакарла, уркIила-тумала излумазибад мяхIкамдеш биру. Вайси холестерин камбарили, хIила гъяж гьунчибуршу, гормонти ва хьунул адамтала биркIанти сагъдирахъу. Коллаген имцIали лебни багьандан кам сагабирахъу ва жагабирахъу.

Хъара

Илизирти белокли ва С витаминни зягIипикибси жявли сагъвиру. Чимхъа-умхитIла изала лебтас ва хIила гъяж ахъбирутас илди маслигIятдирули сари.

Арца диъ

ГIяргIяла, кIуркIурла, бятIла, къазла диъли нерваби чIумадиру, гIемснази кьуват луга. Илдазир В кьукьяла лерилра витаминти лерни багьандан, кьаркьа бузери ункъбирахъу.

ЦIикIбиахъубси капуста

Ил дебали цIакьси антиоксидант саби. Илизир халаси кьадарлизиб С ва цархIилтира дахъал витаминти лер.

Сельдерей

Кьаркьайзирти лерилра агъулати секIал дучили дурайути сари. Илис продукт-санитар бикIар.

Ниъла продуктуни

Илдазибси Б витаминна кумекличил хьунул адамтас цулби, гъез ва никуби дахъхIи мяхIкамли дихIес имканбикIур.

ЛАЮСА ЮСУФОВА

2026-08-01 (Сафар 1448 д.) №8.


БекIлибиубси ва мягIничебси масъала

Нушала улкали гIергъити дусмазир хъалибарг мяхIкамбарес ва гIеббуцес багьандан дурадуркIути сагадешуни дебали дигести сари. Бахъал дурхIначилти халибаргунас дедлугути арц, пособиеби, нешдешла капитал ва цархIилтира кункдешуни лер.   ГIергъиси манзил нушала улкализир 31 хIукму кьабулдарили сари...


ГIурра гаджетунала асарличила

Гьалавван наб ца тяниш къаршиикиб. «Нуни дила дурхIнази телефон батахъес вирули ахIенра. Мурталра илизив хахамвикIули сай. Кебасасли, вяв-чIярлизи ихъули сай, ва вяхIес булан валилзули сай. Балули ахIенра се барес хIяжатлил», – викIи ил.   Марлира, гIергъити дусмазиб...


Дурхъати дугьби

ЧевяхIси Кьудратла ВегIли декIарбарибти дурхъати идбагуни адаб хIяяла ва сабурла шайчиб адамтас гIибратли бирутири. Илдазибад гьарилла дугIя лебсири, илала кумекличил Аллагьличи ﷻ дугьабилзутири ва ЧевяхIсини илдас жаваб чарбирусири.   Айюб Идбагла дугIя Айюб Идбагличила нушани газетала...


Цахтони

ГIягIнидиркур: (4 порциялис) диъ – 500 гр; бурт (яра мацони) – 300 гр; хиви (грецкий) – 200 гр; кинза – 1 хала; укроп – 5 кьяли; итан жерши – 4 цула; хмели-сунели – 0,5 чяйла кьулса; зе, хIунтIена ва цIудара исиут – бизидеш...


Республикализивра цаибси

Дила белкIла игитгъуна адамличила макьала белкIес цазаманализиб къияннира бирар, гьамадлира. Мурхьти багьудлумачилси гIялимличила белкIес, хаслира ил академик виалли, лайикьси тяхIярли бетхIерар или гьанбиркули бирар. ГIялимличил ца даражаличир ихтилатдикIес, гIилмулашал мурхьти илала багьудлумачи...