бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Ислам динна чебяхIти хьунул адамти

Ислам динна чебяхIти хьунул адамти

Ислам динна чебяхIти хьунул адамти

Зайнаб Аль-Гъазия

 

Ил Сирияла Файха шагьарлизир акIубсири, ил пергерси мер саби, сунезибра бахъал машгьурти гIялимти акIубси. Ил шагьарлизиб гьижрала 10 – ибил дашдуслизир цархIилтира гIялимтала ва факьигьунала рурсби-ургар илини литературала, ислам динна шайчибси юриспруденцияла ва динна шайчирти багьудлуми касибтири. Ил пергер хьунул адамличила чумал сборниклизир баянти кали сари, чузибра Востокла 10 – ибил даршдуслизиб гIилмулизиб ва литературализиб бузути хьунул адамти-гIялимтачила бурибти. ИтхIели илдигъунти хьунул адамтира камтири.

 

Зайнаб бинт МухIаммад ибн АхIмад Аль-Гъази Аш-ШафигIи – сунела манзилла бегIлара рурхIути зубартазирад ца сарри. Илала кьам Луайй ибн Гъалибличи ахъбируси саби. Ил кьурайшитуназирадси ГIамирийяла хъалибарглизирадси сарри. Нажмуддинни белкIунси илала дудешла биографиялизибад багьес вирар илала насаб ГIамир ибн Луайй ибн Гъалибличил бархбасниличила. Ил Гъаза шагьарлизибадси насаб саби. Ил наслулизивадси ца Завий ибн Шаддад Дамасклизи гечиубсири ва ил Аль-Гъазий кьяйдали машгьуриубсири. Илала ил у сунела уршбачил ва гIергъиси наслуличил бархбасунсири.

Зайнаб Аль-Гъазиячила дурути баянтазиб балахъули саби ил литературала, багьудлумала ва адаб-хIяяла чIумаси хьулчи лебси хъулир акIубси риъниличила. Илала хъалибарг халаси хIурматла хъалибаргуназибад ца сабри. Илала хала дудеш сунела манзил Дамасклизив шафигIитунала гIилмула шайчивси гIялим сайри. Тяп ил хъалибарглизир сарри Зайнаб Аль-Гъазияни гIилму ва багьудлуми касибти. Ил белчIудиличи дигиличил ва багьудлуми касес гъираличил халараиб, ва сунела манзилла машгьурти хьунул адамтазирад цали ретаур. Илала багьудлуми имцIадиубтири жагати хатIличилси писательница сарни багьанданра. ИтхIели илдигъунти хьунул адамти дебали камли къаршибиркутири.

ЧебяхIти гIялимти иличила бикIутири: «Ил гIилмула, динна ва гIяхIти къиликъуначилти адамти-ургаб декIарбулхъутазирад ца сарри». Зайнаб Аль-Гъазия сунела манзилла машгьурти гIялимти-хьунул адамтазирад бегIлара адабчерти хIял- тIабигIятличилси сарри. Ил дебали бархьдеш дигахъуси, халадеш агарси, динна кьяйдуртачи чекаризурси рирусири. Илини сунела дудеш МухIаммад бин МухIаммад Аль-Гъазизирад багьудлуми касиб ва динна жузи, илкьяйдали цархIил журала литература сунела дудешличил ва узичил дарх руркъутири. Иличила калунти баянтазиб балахъули саби, сунела дудешла исламла шайчибси юриспруденцияла дахъал жузи делчIниличила, илди-ургар лерри «ТанкьихI аль-Любаб» ва «Аль-Минзадж».

Иличи че Зайнаб Аль-Гъазия писательница сарри, илини назмуртира лукIутири, ва сунела жагати хатIличил дудешла жузира черлукIутири. Ил гьар секIайзир черетаибсири, илала назмурти жагали каргьуртири ва чула насихIятуначил пергертири. Ил гIилмуличи дигиличил ва багьудлумала урунжуназирад ружули халараибсири, сунела динна багьудлумачил, адаб-хIяяличил, жагати хатIличил ва гIяхIти даражабачил машгьурси ретаайчи.

Зайнаб Аль-Гъазия 70 дусличи бикайчи хIерриуб, ил Дамасклизир гьижрала 980 ибил дуслизир ребкIибсири. Аллагьли ﷻ сунечи уркIецIибараб!

 

 

Лаюса Юсуфова

2026-04-01 (Шавваль 1447 д.) №4.


Нушазирад дигахъути сари…

Нуша хIердируси улка урхIмешуахIенси саби. Селизиба илала урхIмешуахIендеш или хьарбаадалли, Россия бегIлара дахъал миллатунар ва динанар улка саби. Даршдусмадли илаб бахъал миллатунала халкь цаличил ца уржили, цабалги хIеркабирутири. Нуша лерилра цагъунти ахIенра, гьарил миллатла саби-бегIти мез,...


ДехIибала – Алжанала умхьу

БегIтала гьалабси чебла   Дугели тIашилзнила (Кьияма ллайл) дехIибала Илди дехIибай адам Аллагьличи ﷻ вирхнила мурхьдеш ва умудеш якьиндирахъу, сенкIун илди дарни, адамлис бегIла къиянси замана – гьанкI батурли айзурли – Аллагьла ﷻ гьала мутIигIти дигиличил тIашизни саби. Илдас...


Шавваль базла дурхъадеш

Шавваль базла 6 бархIи дубдуцалли, лебил дус дуббуцибсилисгъуна кири бируси саби.   Нушала Идбаг ﷺ викIули сай: «Чи Рамазан базлизив дубуцили, гIур гIеларад 6 Шавваль базлизир дуцаллира, лебил дус дуббурцули калунсиван вирар». Иш хIядисра, чили ца гIяхIси бараллира, илис вецIал илдигъунти дирар...


Гьар адамли сай-вегIси гьуни чеббиркIу

ВецIал дус гьалаб сегъунти-биалра сарихибдешуни диахъес багьандан университетлизиб багьуди касес хIяжатсири. Жагьти халкь университетлизи кабурхес, диплом касес, гIур гIяхIси хIянчи баргили, бузес къайгъилизибри.   Амма гьаннала замана аги-кьяйда дебали дарсдиубли сари. Хасти багьудлуми...


Сулайбан Идбаг

Сулайбан сунела дудеш Давуд Идбаг кьяйдали Аллагьла ﷻ жура-журала нигIматуначи лайикьикибсири. Давуд Идбагла 19 урши лебтири. Сулайбайс дудешла пачалихъ ва идбагдеш букьурли даибтири. Илала Аллагьли ﷻ дедибти мугIжизатуни лертири: ил арцантачил гъайикIусири, жиндрази сунела пачалихъ тIашбалтнилизиб...