бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

ЖумягIла дехIибайчила

ЖумягIла дехIибайчила

Чичи хъарти жумягIла дехIибала?

Дурхъаси Кьуръайзиб жумягI бархIила дехIибала фарзла диъни балахъули саби, ил марбирули саби Сунналира, хIядисунанира, ислам динна гIялимтала цаси пикрилира. ЖумягI бархIила дехIибала гьарил балугълавиубси бусурман мурул адамличи хъарти сари. Илди хъарти ахIен виштIасиличи, балугълахIеибсиличи, лагъличи, хьунул адамличи. Илкьяйдали гьункьяличи, хIялалси сапарличив кали виалли. ИлхIелира, виубцад мижитла вакIес къайгъибарес чебиркур.

 

Ислам диннизиб сен къадагъабарибси жумягI бархIи сапарличи дураулхъахъес?

Исламлизиб жумягI бархIила сапар къадагъабарибси саби, гьунчив кали жумягIла дехIибала урхIедатахъес багьандан ибси мягIналичил. СенкIун, гьунчив калунси адамли дехIибала уркалахъес асубирар. Амма сапарличи дураулхъуси адамла бирхауди биалли, ил жумягIла дехIибала дируси мерла кьанхIейубли, заманаличив ветиъниличи, сапарлизиб селра къадагъаласи лебси ахIен. («ФатхIул ГIяллам»).

 

- ЖумягI бархIила суннатла кьаркьа умудеш барни (вазни) муртличи бикайчи халбируси? Ил убкали биалли секьяйда чебихъуси?

- ЖумягI бархIила суннатла умудеш барни бехIбирхьуси саби савлила дехIиба замана бехIбихьибхIейчибад ва таманбируси саби имамли жумягIла дехIибала тамандарили «Ас-Саляму гIялайкум ва рахIматуллагь» ибхIейс. ГIяхIсилизи халбируси саби жумягIла дехIибайчи укьес гьалав вазни, умудеш калахъес багьандан.

 Ил кьаркьа умудеш барни чебихъниличила гъайикIалли, ил суннатси баркьудилизи халбируси саби цархIил журала умудеш барни кьяйдали. Ил бирни иргъахъули саби, адамли ил мягIничебси биъни багьурли бархьхIебалтахъес багьандан, сенкIун ил марбареси сабаб хIебиалли, бархьхIебалтни гIяхIси саби.

 Иличи че ишгъуна мягIнала хIядисра лебси саби: «ЖумягI бархIи чебяхIбирули, чили кьаркьала бирцалра, дазал даралра, умути палтар чегьурли мижитлизи укьялра, имамличи гъамли кайалра, илала гьарил ганзлис ил ца дус дубуцибхIелигъуна савгъат бирар». («ТухIфат аль-МухIтаж»).

ЖумягI бархIила адабуни

– Лебил кьаркьа умудеш барни (вазни);

– Гъез, никуби кьицIдарни;

– Умути палтар чегьни;

– Миск пайдалабарни;

– Жявли мижитлизи ваъни;

– Имамла мякьлаб (мимбарла) мер буцни;

– ЦархIилтас диргалахIевхъни;

– ХутIбала замана гъайхIейкIни;

– ЖумягIла дехIибайс гIергъи 4 ракагIятла ратибатуни дарни;

– Сура «Кагьф» белчIни (гIергъиси жумягI сабаайчи нурли шалавирар);

– Салаватуни душни (Идбагличи ﷺ диути сари);

– Балга-дугIя дарни (жумягI бархIилизиб манзил лебси саби дугIя кьабулбируси).

 

(ахир бирар)

2026-04-01 (Шавваль 1447 д.) №4.


Гьар адамли сай-вегIси гьуни чеббиркIу

ВецIал дус гьалаб сегъунти-биалра сарихибдешуни диахъес багьандан университетлизиб багьуди касес хIяжатсири. Жагьти халкь университетлизи кабурхес, диплом касес, гIур гIяхIси хIянчи баргили, бузес къайгъилизибри.   Амма гьаннала замана аги-кьяйда дебали дарсдиубли сари. Хасти багьудлуми...


Нясдеш — сен?

Нуни ишбархIи дила белкIлизиб ишгъуна масъала ахъбуцес дигулра. Ил нушала республикализиб дебали челукьусира саби. ХIердизирая алавчарли кьакьурбази — дахъалгъунтазир нясдешуни, жярга-зекъ сари. Илди жярга-зекъ лайдикIути тIакьнази диахъули ахIенну, чус гьамадси мерличи лайдикIули...


ДехIибала – Алжанала умхьу

БегIтала гьалабси чебла   Дугели тIашилзнила (Кьияма ллайл) дехIибала Илди дехIибай адам Аллагьличи ﷻ вирхнила мурхьдеш ва умудеш якьиндирахъу, сенкIун илди дарни, адамлис бегIла къиянси замана – гьанкI батурли айзурли – Аллагьла ﷻ гьала мутIигIти дигиличил тIашизни саби. Илдас...


Чебла

Иш анцIбукь Мисрилизиб бетаурси саби. Ца мискинни пулан адамлизирад 500 динар чеблалис сасиб. ВягIда хIясибли, илди чардарес замана баибхIели, арцла вегIли илди тIалабдариб. Амма мискинна чардарес арц агни багьандан, илини илис чардарес вачрукьязирад сасили дедиб. Илра вягIдала замана...


ДехIибайчиб сужда барес хIебирути адамтани дехIибала дирнила тяхIяр-кьяйда

1.ДехIибайчив тIашизес ва рукугIличи къухIизес вируси, амма сужда барес хIейруси адам виалли, дехIибала гIергъиси тяхIярли дирути сари:   1) Адамли КьиблаличивяхI тIашизурли, дехIибайзи ухIнаулхънила такбир «Аллагьу акбар» ируси саби, гIягIнити дехIибала дарес нигетличил...