бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Редакциялизи кагъар

Редакциялизи кагъар

1. Се мягIна лебси Алжанала мер-муса, «джаннат» ибси девлизиб?

  1. Дурхъаси Кьуръайзиб балахъуси мягIна ахIенси, «джаннат» дев цархIилти мягIнабазиб пайдалабирусив?

 

  1. «Джаннат» дев «джанна» ибси глаголла хIячилизибад бетаурси саби, «кIапIбирес», «чехIебиахъес», «кьяпIбирес» ибси мягIнала ва илини вава-кьарли ва галгубани кIапIбариси «анхъ» ибси мягIна бухIнабуцибси саби.

ГIурра мисалти кес вирар илдачи мешути дугьбала, сарира ил глаголла хIячилизирад детаурти: илкьяйдали дев «джанин» нешла канилаб дигIянбарибси; «джанн» дев (джинны) – адамтала хIулбазибад дигIянбарибси; «миджанн, джунна» (щит) – гьалабиз - балтахъни ва дяхI кIапIдарни, дев «маджнун» (дагьрилизивад ухъунси) – къагъси, гIякьлу багьархIебулхъуси; ва дев «джанан» (уркIи) – духIнарти хIедалути пикруми – илди лерилра дугьби илизибад бетаурси глаголлизирадти сари.

«Джаннат» лерилра алжанала унхърала цаси у саби. Бусурмантала даимти гIямрулизибси хIулбала хIер бетхIебиуси лигIматунала мер, дунъяла унхърачил мешудеш лебни багьандан, ва иларти дейгIес хIейрути давлуми адамтала дагьрилизирад дигIяндарни багьандан.

«Джаннат» девли адам даимлис лазатличил хIерируси мер сипатбируси саби. Ил мерла у чуйнара Кьуръайзиб, хIядисунала сборникуназиб ва ислам динна цархIилти белкIаназибра гьанбушибсири. Ил дев дебали гьарзаси, халаси мягIналичил пайдалабируси саби, иларти лерилра мер-муса ва гьар журала дазурбира дархли алавдуцибси.

Исламла культурализир адам даимлис кавлуси мерличил дархдасунти лерилра чеаслуми ва гIяхIти дугьби имцIаливан «джаннат» ибси дев-алав лукьути сари. Илкьяйдали мезлизиб ва литературализиб ил девличи халаси пикри бяхIчииуси саби.

ЦархIилти «джаннат» ибси девлизирад детаурти дугьби цалихълизир пайдаладирухIели, Кьуръа имцIатигъунти аятуназиб ил дев дахълихълизиб пайдалабируси саби ва декIарси ца мерла бутIацун ахIи, адам даимлис кавлути мер-мусала абзур мягIна бухIнабуцибси саби.

  1. Дурхъаси Кьуръайзиб «джаннат» дев 147 – йна пайдалабарили саби цалихълизиб, кIилихълизиб ва дахълихълизиб. Илдазибад 25 – йна ванзаличирти вавнала анхъла мягIнализиб. Ил мягIна якьинбирути аятуни лер иличила: «Аллагьла ﷻ разидеш сархес чула лебдешлизибад харжбирути, ахъдешличибси анхъличи мешути саби. ЧяхI-заб даралли, илини кIиркаси сабухъ лебху, чяхI-заб хIедиалли, илис камти забра диур. Аллагьли ﷻ чедиути сари лерил хIушани дирути. Дигахъадав хIушазивад чис-биалра чумиздагла ва тIутIила унхърала вегIли виубли, чула удирад хIуркIби кадулхъути, илар лерил цIедешра лерти, ил ухънаваибхIели ва дурхIни биштIали лебалли, ил анхъ цIакьси цIаличилси бурямли цIали бигубли, агарбарили? (Адамли дирути гIяхIдешуни Аллагь ﷻ багьандан хIедиалли, Кьиямала бархIи сунела къайгъни заяли ардукьни багьурхIели, буресагарли халаси кьутIкьудеш ва уркIи бухъни чекайсуси сай, ил анхълизивад ухъунси анхъла вегIличи мешули)». «Аль-Бакьара / Кьял».

Кьуръайзир лерилра цархIилти «джаннат» ибси девличил дархдасунти уми сари: «Джаннат ан-НагIим», «ГIадн», «Фирдаус», «ХIусна», «Дар ас-Салям», «Дар аль-Мукьама», «Дар аль-Хульд», «Джаннат аль-Маъва», «Дар аль-ХIайаван», «Макьам аль-Амин», «МакьгIад-у Сидкь».

«Алжаналичила 95 суал» жуз пайдалабарили, хIядурбарибси

2026-07-01 (МухIяррам 1448 д) №7.


Дагъистайзиб сагаси хъали баргибти

Палестинализир кадикибти анцIбукьунала манзил 2023 ибил дуслизиб Гъазализибад гечбарибти 200-личибра имцIали адам Дагъистайзи бакIибтири. Илдазибад байхъала биштIати саби.   Илди МяхIячкълала мякьлабси санаторийлизиб мерлабариб, палтар-кьяшличил, хурегличил, техникаличил ва телефонтачил...


Вайтира лер, гIяхIтира...

- АхIерси редакция, адамти лебси ва цархIилтира мераначир дирути жиндрачила ва шайтIунтачила бурили дигахъира, илдала уми лертив?   - БегI гьалаб бурес чебиркур илдачила гIягIниагаршал гьанбуршес хIейгесилизи халбируси саби. Илдала уми дурес, илдала санигIятуначила ва журабачила гъайикIес -...


Пачас савгъатуни

Гьалабла замана левли уили сай ца пача. Илала биштIати аги, ил багьандан илини кьасбариб ятим урши варгили кIялгIялизив халаваахъес ва сунела мас-мулкла ва лебдешла букьур ветаахъес. Илини аргъиб ца биштIаси шагьарлизиб шел ятим урши хIербирули биъниличила ва илдазивад чи-биалра сунела букьур варес...


ХIердизирая тарихлизи

Се саби диктатура? Нушала мезличи шурбаталли, ил мягIна аргъахъес чумал дев пайдаладарес чебиркули саби: ца адамла яра чумал адамла някъбази бикибси хIукумат, чучи ва чуни дирутачи чилилра хIеруди барес хIейруси, чучи кьабулагардеш далахъуси, тIутIувируси.   Нуни дила макьалализиб ил мягIна...


НасихIятла тулкне

Дещалла гIялимталли Чибагал гьана бите Гьештив ирар инсанте Ккурттала макру чевте.   Гьаналла гIялимталли Чибагал гунев бите Гьештикьал бусурманте Малайкунай мешуте.   Мискин ила къагъдехь Гъарив ила авдалдехь Беккавв Аллагьли ﷻ пагьму Бусурман халкьла...