бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Редакциялизи кагъар

Редакциялизи кагъар

Бурули саби Жагьаннаблизир чумал жура лерти сари или. Жагьаннабла духIнар ганзухъуни яра декIар-декIарти даражабала жураби дирутив? Илдачила баянбарили дигахъира.

 

– Жагьаннаб декIар-декIарти ганзухъуназибад цалабикибси саби. Гьарилличиб гIязабтала даража декIарси саби. Иличила бурили саби Дурхъаси Кьуръайзиб:

МягIна: «Марлира, Жагьаннаб – ил мер саби лебтасалра (иблислис гIергъи бакIибтас) чеасибси. Илала 7 къапу лерти сари. Гьарилтази белгиси кьадарла адамти абицIути саби (Жагьаннабла агьлула). «Аль-ХIижр».

Ибну ГIумарличибад балахъули саби Идбагли ﷺ бурибси: «Жагьаннабла 7 къапу лерти сари (7 ганзухъ)».

ХIебиалли, бунагькарти бусурмантала, жугьутIунала, христиантала, сабейтала, цIалис сужда бирутала, бахъал аллагьунартала ва мунапикьунала декIар-декIарти къапу дирути сари, илдала даражабала мерани кьяйда. Илди сари: Гьавия, Сакьар, СагIир, ДжахIим, Лазза, ХIутIама ва Джагьаннам. Муфассиртани «къапу» ибси дев аятуназиб «ганзухъуни, даражаби» кьяйда баянбирули саби.

ЦархIилтира аятуни лер Жагьаннабла декIар-декIарти ганзухъуни чедиахъути:

«Марлира, мунапикьуни бегIлара Жагьаннабла лутIилаб бирар, ва хIуни илдас кумекбареси хIергид (илди Жагьаннабла цIализибад берцахъес виэси!)»

«Ан-Ниса» / Хьунул адамти». Илкьяйдали ЧевяхIси Аллагьли  ﷻ «даража» ибси дев пайдалабариб:

«Эгер Аллагьла  ﷻ разидеш сархес дигуси адам, мешусив Аллагьла  ﷻ гьимилиув мицIирвиубсиличи ва сай тIашизурси мер Жагьаннабли бируси?! Дебали вайси мер саби ил! Илди декIар-декIарти даражабачиб саби ЧевяхIсила гьалаб ва гьарил илдани дирути Аллагьли  ﷻчедиу».

«Алю ГIимран» / ГIимранна кьам».

Жагьаннабла ганзухъуни чедирад дехIдихьили уди аркьути сари. Ил шайчиб ГIябдуряхIман ибну Зейд ибну Аслямли буриб: «Алжанала ганзухъуни удирад чеди дашути сари, Жагьаннабла биалли, чедирад уди».

Чедибси Жагьаннабла ганзухъ – бегIлара «кIантIиси» саби танбихIла декIдеш хIясибли. Илала хIекьлизиб Язид ибну Абу Малик аль-Гьамадини буриб: «Жагьаннабла цIа 7 бутIализибад цалабикибси саби. Чедибсини ЧевяхIси Аллагьлизи  ﷻ тиладибируси саби удибсилизибад берцуди барахъес, илизибад сунес вайдеш хIебиахъес».

Лукьайт ибну ГIамрачибад балахъули саби Аллагьла Расулли ﷺ бурибси: «ХIела Аллагьличил  ﷻ хъя бирулра, гьарли-марли, Жагьаннабла 7 къапу лерти сари. Цаличибад кIиибилличи гIеркъадеш 70 бархIи урчила мурда вашесцад саби». Аль ХIаким.

 

Илди ганзухъуни-даражабала уми сари:

  1. Джагьаннам.
  2. Лазза.
  3. ХIутIама.
  4. СагIир.
  5. Сакьар.
  6. ДжахIим.
  7. Гьавия.

 

«Жагьаннабличила 75 суал» жуз хIясибли хIядурбарибси.

2026-07-01 (МухIяррам 1448 д) №7.


Нушала челябкьлали сабти илди мяхIкамбирехIе…

ГIергъиси замана гIулухъабала хIейгидизести адуцала лебтанилра хIясибдирули дургар. Сегъунти сари илди? ИшбархIи бахъалгъунти жагьил адамтани, школала бучIантани урези-хIяяагарли, чина-биалра тIашбизурхIели электронный тяхIярла папрусуни дитIикIули сари, цархIилван илдас вейпуни бикIули...


ХIердизирая тарихлизи

Се саби диктатура? Нушала мезличи шурбаталли, ил мягIна аргъахъес чумал дев пайдаладарес чебиркули саби: ца адамла яра чумал адамла някъбази бикибси хIукумат, чучи ва чуни дирутачи чилилра хIеруди барес хIейруси, чучи кьабулагардеш далахъуси, тIутIувируси.   Нуни дила макьалализиб ил мягIна...


Юсуф Идбаг

(бехIбихьуд гьалабси номерлизиб)   Буньяминра ватурли, хъайгIи чарбухъун илди, Якьубли хьаркабаиб, урши чинава, или. - Туснакълизив тевал, - иб, - хъулкидеш багьанали, - Хъулкидеш дирухIели, хIушани чебаадав? Ил секIал бирхIебирни балас дила уршили, Аллагьла ﷻ кьадарличи сабурбирисра...


Дурхъати дугьби

Савлила суннатла кIел ракагIятла дехIибайс гIергъи балуй шайчи кайхьи кьиблаличи дяхIчили белчIес гIяхIси саби: «Алагьумма рабба ЖабрагIиля ва МикагIиля ва Исрафиля ва ГIизраиля, ва МухIяммадин ﷺ аджирни мина ннари» - 3-йна.   МягIна: «Я Аллагь ﷻ, Аллагьли ﷻ вируси...


Пачас савгъатуни

Гьалабла замана левли уили сай ца пача. Илала биштIати аги, ил багьандан илини кьасбариб ятим урши варгили кIялгIялизив халаваахъес ва сунела мас-мулкла ва лебдешла букьур ветаахъес. Илини аргъиб ца биштIаси шагьарлизиб шел ятим урши хIербирули биъниличила ва илдазивад чи-биалра сунела букьур варес...