бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Имбирь

Имбирь

ГIергъити чумал дус нушала базуртачиб ва тукентазиб дебали тIинтIбиуб имбирь бикIуси бухъала. Дунъяличиб биалли, ил хIябал азир дус гьалаб дарма биъниличила балусири.

 

Илала пайдаличила белкIун-сири машгьурти Авиценнани, Гиппократли ва дяхънушабани. Илини лебил кьаркьайчи гIяхIлашал халаси асарбируси саби, иммунитет ахъбурцу ва жура-журала излумас къаршидеш диру, хаслира грипп журала вирусуначи. Ил башуси саби Индиялизиб, Австралиялизиб, нушала улкализи биалли, ил имцIаливан Китайлизибад саби бихуси. Ил нушала анхълизиб башахъесра вирар, илис далдикибти шуртIри акIахъалли.

Имбирьлизир С, Е, К, В-кьукьяла витаминти, макроэлементуни — кальций, натрий, магний, фосфор, медь, селен, цинк, марганец лерти сари. ХIилис, нер¬вабас, гIемснас ва лигубас дебали пайдалати, холестерин гIяшбирути, вецIличир имцIали аминокислота лер: аргинин, гистидин, изолейцин, лизин, метионин, фенилаланин, треонин, триптофан ва валин. Илди аминокислотаби фармацевтунани дармунти дирухIелира пайдаладирути сари, микробуначи халаси асарбирни багьандан.

Беркала ашбирнилис кумекбирули илини рудала бемдри урису. Илизибси калийли хIила туми дягIудирули, хIила гъяж гIяшбиру. УркIи далкьухIелира имбирь кумекбирар: гьунчибтас, виштIасилис раибси хьунул адамлис, операцияла гIергъи ва химиотерапияла замана.

Имбирьли цацадехIти дебали цакьти микробуни ва бактерияби дубкIахъу, сарира дармунтани дебкIахъес хIедирути, хаслира кIинчIуби изухIели (пародонтит). Имбирь белкьунси тяхIярлира беркайзи бархиу ва чяй диру.

Амма сецад пайдалати асурти имцIали диаллира, имбирь гьариллис балбиркуси ахIен ва мяхIкамдешличил пайдалабарес чебиркур, чимхъа, дулекI изутас, хIила гъяжличил, хаслира уркIила тумачил дархдасунти, дахъхIи диубти излуми лертас.

14 ибил даршдусличибад бехIбихьили, ил дебали машгьурбиубсири ва кьявгала изала тIинтIбиубхIели, ил гьаман пайдалабирусири кьаркьа иммунитет ахъбуцес багьандан. ИшбархIила замана ил грипп журала вирусуначи къаршили чяйлизиб ва компотлизиб гьаман пайдалабиру.

2026-06-01 (Зуль-ХIижжа 1447 д.) №6.


ЧевяхIсилис бегIлара хIейгуси

(бехIбихьуд 5 – ибил номерлизиб)   Урег-ибил. Къадагъаласи сари хьунул муруйс, эгер илини хIябал тIалакь дедили виалли, декIардеш агара муруй илди цагьакIли хIябал дедибал яра илди баз ургарли цацали дедибал, яра гьачамли илди дугьби дурибал тамай декIарикес пикриличил. Ил анцIбукьлизир хьунул...


Ванза нушала хъали саби

«Умудеш - Аллагьличи вирхнила байхъала саби», - дурхъаси хIядис Акьути бурхIназир шагьар батурли шилизи рашес дигахъулра, имцIаливан жагати хIебла бурхIназир. Бамсриахъили Уркарахъирад чаррирухIели гьунила дублар мер-мерличир лайкадакIили дицIибти гавлагуни чедиулри. Илди цара кIелра...


Суалти-жавабти

- ДехIибала дируси мерличир яра палтарличир кадикибти гъез лерли диалли, дехIибала халдирутив? - Адамла гъез мурул адамла диаб яра хьунул адамла диаб нясдешлизи (нажаслизи) халдирути ахIен. Ил багьандан, гъез лерси мерличир дарибти дехIибала дулъути ахIен. Амма илди мяхIрам ахIенси хьунул адамла...


Чумиздагла пайдаличила

Дурхъаси Кьуръайзиб чумиздагличила чуйнара гьанбушили саби. МухIяммад Идбагли ﷺ бурибсири илдани кьаркьа арадешлис бируси халаси пайдаличила. Сунесра илди дебали дигахъи, хаслира «гIажва» журала. Идбагли ﷺ бурни хIясибли, савли илди 7 чумиздаг деркунсилис я агъули, я сихIрули зарал...


Сегъунти дирара бунагьуни

Бунагьуни агарти идбагуницун саби бирути, адамти биалли бунагькарти саби. Адамла гIямрулизир дигу-хIейгули кадиркути дахъал бунагьуни дирули сари, амма Аллагьла ﷻ уркIецIиличи дирхули, илдала черкад тавбара дарили илдачи гIур чархIедулхъес кьасбарес чебиркур.   ХIулбала бунагьуни УрхIла...