Хельба
Хельба

ИшбархIи хельба лебтанилра далути сари. Илди бегI гьалар Египетлизирад, Эфиопиялизирад, Индиялизирад дихутири ва иларад Кавказлизира тIинтIдиубтири. Гьанна илди имцIатала хъа гьалабси анхълизирра дашули сари. Илдала кIапIри дерахъубли, дибгIяндарили бизи-мура или чуду-хинкIази ва чуднази дархиу, чяй биалли илдала гьелизирад дирути сари.
Авиценнала ва Гиппократла белкIаназир илди дарма кьар селис пайдаладирутил ва сегъунти излуми сагъдирутил дахъал баянти лер. Египетлизир илди миллатла духъутIа чяй бегIлара гIяхIтази халдирути сари ва бакIибти гIяхIлас гьаладирхьу.
Хельбализир кьаркьайс багалати А,В,С витаминти, кальций, фосфор, натрий, магний, селен, цинк, железо, аминокислотаби, флавоноидуни, гIявадеш лерти сари. Илди чяйли кьаркьа буцIардеш гIяшбирахъу, иммунитет ахъбурцу, вайси холестерин дурайу, микробуначи къаршидеш диру. Ил багьандан тяхIувиубли, гриппла яра цархIил журала вирусли зягIипси манзил илди чяй гьаман пайдаладирути сари. Илкьяйдали хельбали чимхъалис, дулекIлис, урцецунас, хургьрас сагъдиахъес кумекбиру, хьунул адамтала ва мурул адамтала излумала манзилра дебали халаси кункдеш биру.
Хельбализирад гIядатла чяй дарили держесра вирар, амма халаси пайда лебху, илди гье дерцIили (1 чяйла кьулса ва 1 стакан шинна), гIур 5-7 минут руржахъес датурли дужалли. Илдигъунти чяйлизи чумиздаг ва камси варъа бархаэс вирар бронхитла изала лебли биалли.
ХъехIлис кумекбиру 2 чяйла кьулса хельбала, 2 чумиздаг, 1 чяйла кьулса варъала, инжир дархаили 10 минут руржахъес датурли, гIур дужалли бархIилис 3-4-на 0,5 стакан хIясибли.
Ангина биубли сурс-кьакьари изухIели, хельба какьурли шиннизир руржери бакIахъили кьак баргалгьалли, жявли гIяхIбирар.
Дахъал излумас кумекбирули хьалли, хельба мяхIкамдешличил пайдалабарес гIягIни-биркур астма, диабет излуми лертас ва виштIасилис баибти хьунул адамтас.