бекlлибиубси бяхlличи чарухъес

Пагьмуртала урунж

Пагьмуртала урунж

ГIяйша Кьурбановас – 65 дус

 

Кьурбанова ГIяйша Ханаевна акIубси сари Дахадаевла районна КьярбачIимахьила шилизир. ДГУ – ла филологияла факультет таманбарили, Сагаси Къаякентла шила школализир мугIяллимли рузули сари. Россияла журналистунала Союзла член, дахъал дипломтачил ва ХIурматла грамотабачил шабагъатларарибси сари. ГIяйша Кьурбанова даргантас гIяхIил тянишси автор сари. Илала дахъал жузи дурадухъун, илди – ургар дурхIнас делкIунтира дархли. Илала дурарад публицистика ва методикала литературара лукIуси сари. Илала творчество дигантас назмурти гьаладирхьулра.

 

Дигахъис наб нешла мез

Манзилли барсбарибти,

Давлали къагъбарибти,

Хамти адамтазибад

Рахли аргъасли нуни:

Дарган мез хIейги или.

ЦIумбикIар дила уркIи.

 

УркIи цIумхIебикIару,

ВегIла мез ганздиралли?

Нешла рухIван ахIерти,

ГIязиз жанван дурхъати,

Дила хала бегIтала

Мез мучлахIедиралли?

 

Гьайбатти далуйтачил

Шурми мицIирдирути,

Хумартала цун уркIби

ГIяхI девли шаддирути,

Дигахъис наб нешла мез

Набра кьисматли гибти.

 

Лебталалра нешанас

Дигира дарданира

Нешлацада дирару?

Нешла кьяйда вегIличи

УрхIла уркIи изуру?

 

Нешливан сабурличил

Чили анцIкьи чекайсу?

УркIецIира карцIира

Чили нешливан дуртIу?

 

«Бируси ахIен, – иру, –

Нешаналацад ряхIму».

Нешли сари дурхIнала

ДихIути лерил гIямру.

 

Дард мабагьаби хIуни

Нуша шаддирахъули,

ХIед хIу гьанхIериркуси,

Нушаб къияндикалли,

Мякьлар камхIерируси.

 

ХIед кьисматли баибси

Лебтачил барх буртIуси,

Агрилизир риадра,

Ламус барес гьалакси.

 

Гьарахъти пулантира

Гъамтиван бигахъуси,

ГIяхIбаркь барес риадли,

ТалихIлизи буйгIуси.

 

Нуша хIевсули лерай,

ХIули кьяпIхIебарибси,

Нуша хIеделкъи лерай,

Дубша кьякь хIебухибси.

 

ЧIатали жибхIналаван

Нушала гьигь иргъуси,

Нушала дяхI дамкьалли,

Чарх шишимта игуси.

 

Неш, хIела гьалаб гIурра

Икрамбирулра нуни,

Лерти къайгъначиб имцIа

Дард мабагьаби хIуни!

 

Дудеш гьаниркахъули

ХIела бузерила гьалак гунзрала

ТIама иргъулира кIухлизиб хIеркIла.

Чуйнара хъябхъяла варачаннизиб,

Берцахъурри хIуни дурзам мазала.

 

ТяхIуси цIуэрли дукайзиб сунна

Набчи шятIахьила биахъу тIама.

Чуйнара хIунира бахъ иштяхIличил

ШятIахьи бяхъири риштIаси набра.

 

ХIу гьаниркахъулри или гьанагар

Арцантани чула вичIиръайзивра.

Булбултачив жявли савли алзули,

Чуйнара гIяйдарри хIункьри мукьрала.

 

Пурс кьяцнала уктем кабизлизибра,

Дудеш, хIела сипат гьанарулира.

Чуйнара ахъири тяп илданиван

Шурмар лусентира хIурхъла дукьбира.

 

КIапIбуцесван, ванза дигуси хIела

Чумра къел чейулра санбазир хIурхъла,

Дигахъира набра тяп хIуни кьяйда

Къел калахъес дила бузерилара.

 

Дудешлис

ХIу мицIирли левхIели,

Чуйнара гIякьлу бурри.

УркIиличир калести

Дугьби тикрардарири:

 

«Рузен, хIед бузерили

Разидешцун бихесли,

ХIяяла дяхIимцIайзир

ДяхI умули чейэсли.

 

Рузен, бузериличи

Мякьлабти карцIбиресли,

Рузен, хIу регIти хIерзи

Ванзаличир калесли».

Гьанна иргъхIергъухIели,

ХIела духути дугьби,

УркIира кьакьабулхъан,

Сурсра кьацIбурцу децIли.

 

Дургъбазибад чархIебухъунтас

ВатIан цIализибхIели,

Ламилизир дерцIибти,

АхIер ванза берцахъес

ГIямру кьурбандарибти.

 

Душманти къирбирули,

Дургъбазир детахъибти,

Ца икрамбаресалра

ХIябразиб хIяб агарти.

 

Чинаррая, гIяхIгъубзни,

Шантачи чархIевхъунти,

ХIушачи хIерли гъамти

Бухънакабаахъибти?

 

Чинаррая, дигайла

Нурли шадхIедарибти,

ТалихIла унза абхьес

Кьадар биъхIебиубти?

 

Чинарра, чедибдешла

БархIи чехIебаибти,

ЧеакIуб наслубала

ХIурматла гъай хIергъибти?

 

Неш-ВатIан балтахъули,

Жан дедибти гIяхIгъубзни,

ГIямру кьяйда умира

Детахъибтив хIушала?

 

МицIирта гьадурцалли,

Наградабас михъирти –

ХIушани гьадуцира,

ГIейкIули хIябрас гьунби…

 

ЧехIебаира талихI

 ГIямрулизиб хIушани –

Шагьидли дебкIни сабри

Игъбар хIушаб баибси.

 

Жагьли лебай алхунти

ДягIли бячун жярлаван

Жагь гIямру къябдердибти,

Жагьти хъабирухIели,

ХIябри кьадардиубти.

 

Дигайли хIедагьурти,

КарцIайли хIеделкъунти,

БиштIати кабалтули,

Кьукьуби хIеделкунти.

 

ГIяхIра вайра буртIули,

ХIяндиэс хIебикибти,

Жагьтала къушум-ургар

Шинна кIантIван дегъубти.

 

Айкьурти бегIтас гьалаб

КьацIла пай аберхурти,

Бахъ дигути бегIтала

БукIри хIяндиахъубти.

 

ГIямруличи милигли

Шалал дунъя батурти,

ЦIелдубазирад гьунчи

ХIяйранни хIердикIути.

 

Шаладараб хIушала

Нурли цIудара хIябри,

ХIушачилацун ахIи

ЦIуммабухъаб гIур гъамти!

2026-08-01 (Сафар 1448 д.) №8.


ЧевяхIсилис бегIлара хIейгуси

(бехIбихьуд 5,6 – ибил номертазиб)   ТIалаб хIясибли декIарбикни Хьунуйзиб ихтияр лебси саби муруйзи магьар кабушахъес тIалаббарес, эгер муруй сунечи шаригIятли хъардарибти таманхIедиралли. ИлхIели илини муруй бедибси магьарла мас чарбарес гIягIниси саби, чула-ургаб гъамдеш бетаурли...


Имам Абу ХIамид аль-Гъазали

УчIанничи кагъар Урши, насихIят бурес гьамадси саби, амма ил кьабулбарес къиянбулхъан, сенахIенну ил кьутIкьусин кабилзан сунела хьуланас гьуни бедлугусилис, уркIилис къадагъаласи дигухIели. Хаслира багьуди касили хьалли нафслис гIелавад вашуси ва дунъялизи вархибси. Илала пикри хIясибли,...


ХIижаб бихнила 10 сабаб

Чумал дус гьалаб нуни хIижабла мягIна гьаргбарира, ва ЧевяхIсила уркIецIиличибли гьанна разидешличил ил бихулра. Иш белкIлизиб нуни бусурман хьунул адамтани хIижаб бихнила сабабтачила бурис. Рирхулра ишди баянтани цархIилти рузбира илгъуна баркьуди дураберкIахъес уркIичеббиру.   Се саби...


Имам аль-Байгьакьи

Абубакр ГIяхIмад ибну аль-ХIусейн ибну ГIяли ибну ГIябдуллагь ибну Муса аль-Хусравжирди аль-Хурасани, аль-Байгьакьи кьяйда валуси, акIубсири гьижрала 384 ибил дусла шягIбан базлизив, аль-Байгьакь мерла Хусравжирди шилизив. Аль-Байгьакь Нисабур (Нишапур) шагьарличибад гьарахъли ахIи мерлабиубсири,...


ГIяли ибн Абу ТIалибла мижит

Нушани гьалабра нушала белкIаназиб жIявхIелла мижитуначила бурибсири. Иш яргализиб гьанбушес дигулра ГIяли ибн Абу ТIалибла мижитличила. Илала сурат кабяхъили саби гьижрала 1271 ибил дуслизиб дураибси Афганиста 1000 афгани къурушлизиб. Илизиб нушани чебиулра халаси мижит, берхIила нуранани...