Шәүүәл айының әһәмиәте

Шәүүәл айының әһәмиәте

Рамаҙан айындағы ураҙа – беҙгә камиллашыу өсөн иң яҡшы мөмкинлек, рухи үҫешкә ҙур этәргес һәм сауаплы юл. Нәфсебеҙҙе ауыҙлыҡлап, яман ғәҙәттәрҙе еңеп, яҡшы, яҡты яҡҡа сығыу өсөн иң шәп тәрбиәүи ысул. Изге айҙан һуң башланған Шәүүәл дә ҙур әһәмиәткә эйә, баш-баштаҡланып, беҙҙе еңергә маташҡан нәфсебеҙгә ҡаршы тороу, ыңғай яҡҡа үҙгәреү өсөн тағы ла бер матур мөмкинлектәр аса был изге ай.

 

Шәүүәл айында ураҙа тотоу сөннәт. Һәр бер сөннәт ғәмәленеке кеүек, был айҙың да бик күп хикмәте бар. Шуларҙың береһе – Рамаҙан айында ҡылған ғәмәлдәрҙе тағы бик күп матур эштәр менән байытыу форсаты. Фарыз намаҙҙы сөннәт намаҙҙар камиллаштырған кеүек үк, Шәүүәл айының сөннәт ураҙаһы ла Рамаҙандың фарызын тулыландыра.

Был айҙа ураҙаны – алты көн рәттән әллә ай дауамында төрлө көндәрҙә тотоу яҡшыраҡмы, тигән һорауға яуап бер нисәү. Һәр береһенә лә ҡолаҡ һалырға мөмкин, әммә ул Рамаҙан айына оҡшамаһын өсөн, ураҙа тотоу көндәрен айырым тоторға кәңәш ителә. Аллаһ Илсеһе ғәләйһис– саләтү үә сәлләм әйткән: «Рамаҙан ураҙаһынан һуң Шәүүәл айында кем алты көн ураҙа тота, шул кеше йыл буйына ураҙа тотҡан кеүек булыр» (Мөслим).

Динебеҙҙә бер изгелеккә ун өлөш сауап яҙылған кеүек, Рамаҙан айына ун айлыҡ ураҙа сауабы, ә Шәүүәл айының алты көнөнә алтмыш көн ураҙа сауабы яҙыла. Бергә ҡушһаң, йәмғеһе бер йылға торошло булыр..

Рамаҙан айындағы ураҙаны тотоп бөтмәгән кешегә был ғәмәлде мотлаҡ башҡарып сығыу өсөн ашығырға кәрәк. Фарыз ураҙаһын ҡаза итеп тотҡан кеше сөннәт ураҙаның да сауабын ала. Мәҫәлән, һеҙ ураҙа айынан ҡалған бурысты тап Шәүүәл айында атҡарып сығырға ниәтләйһегеҙ икән, алты көн тотолған булһа, тимәк, Шәүүәл айындағы сөннәт-ураҙаның әжерен дә аласаҡһығыҙ. Фарыз ураҙаны ҡаза итеп тотоу ниәте генә булһа ла! Алты көнлөк ураҙаны бер-бер артлы тотмаһаң да, сөннәт үтәлде тигән һүҙ. Әммә байрам көнөнән һуң бер өҙлөкһөҙ алты көн эсендә башҡарылған ғәмәлдең әжере күберәк.

 

Әхмәт Ибраһимов

2026-06-01 (Зөлхизә, 1447 йыл.) №6.


Мөхәррәм айының фазиләттәре

Мөхәррәм һижри йыл иҫәбенең беренсе айы булып тора. Аллаһу Тәғәләнең хәрәм айҙарының береһе булған мөхәррәм изге һәм бәрәкәтле айҙарҙан һанала.   Ҡөрьән Кәримдә былай тиелгән (мәғәнәһе): «Аллаһ хозурындағы китапта айҙар һаны ун ике, ерҙе һәм күктәрҙе яратҡан көндән бирле, ул ун ике...


Аллаһ ҡоло булыу − иң оло дәрәжә

Был һүҙҙе бәләкәйҙән ишетеп үҫтем: әсәйем ҡайһы саҡ, беҙ, балалар, берәй нәмәне яңылышыраҡ эшләһәк, асыуһыҙ ғына: «Иии Аллаһ ҡоло, нишләп улай иттең инде?», – тиер ине. Был һүҙ миңә «иии балаҡайым» һүҙенә синоним һымаҡ булып хәтерҙә ҡалған. Тик, үҫә төшкәс, ҡолдоң...


Бай васыяты

Байлыҡта, етеш тормошта йәшәгән ҡарт кеше үлем түшәгендә ята. Уңышлы үткән ғүмеренең серен сисер өсөн улын саҡырған: «Минең үлемем яҡын. Тормошомда һәр саҡ, ниндәй генә ваҡиға булмаһын, миңә ярҙам икән серемде әйтеп ҡалдыраһым килә: -        беренсенән,...


Яулыҡ ябыныу − күркәм ғәҙәт

Беҙ бәләкәйҙән ишетеп үҫкән «Ағас күрке – япраҡ, кеше күрке − сепрәк» тигән мәҡәл кейемде нисек һайларға кәрәк икәнлеген өйрәтә. Кейем-һалым ҡиәфәтеңә килешле лә, уңайлы ла, өҫ-башыңды ҡапларға ла тейеш. Ә инде мосолман ҡатын-ҡыҙы матур кейенеп кенә ҡалмай, башын да ҡапларға тейеш икәнлеген һәр кем...


«Хажда үҙеңде Аллаһ ҡаршыһында итеп тояһың...»

Изге ерҙәрҙә оло хаж ғибәҙәтен имен-аман үтәгән мосолмандар төркөм-төркөм булып тыуған яғына ҡайта башланы. Бөгөн телевидение һәм радио журналисы, йәмәғәт эшмәкәре, ике тапҡыр изге ерҙәрҙә булып хаж һәм ғөмрә ғәмәлдәрен үтәп ҡайтҡан Морат Нәжип улы Лоҡманов менән ошо оло яуаплылыҡ талап иткән...