Шәүүәл айының әһәмиәте

Шәүүәл айының әһәмиәте

Рамаҙан айындағы ураҙа – беҙгә камиллашыу өсөн иң яҡшы мөмкинлек, рухи үҫешкә ҙур этәргес һәм сауаплы юл. Нәфсебеҙҙе ауыҙлыҡлап, яман ғәҙәттәрҙе еңеп, яҡшы, яҡты яҡҡа сығыу өсөн иң шәп тәрбиәүи ысул. Изге айҙан һуң башланған Шәүүәл дә ҙур әһәмиәткә эйә, баш-баштаҡланып, беҙҙе еңергә маташҡан нәфсебеҙгә ҡаршы тороу, ыңғай яҡҡа үҙгәреү өсөн тағы ла бер матур мөмкинлектәр аса был изге ай.

 

Шәүүәл айында ураҙа тотоу сөннәт. Һәр бер сөннәт ғәмәленеке кеүек, был айҙың да бик күп хикмәте бар. Шуларҙың береһе – Рамаҙан айында ҡылған ғәмәлдәрҙе тағы бик күп матур эштәр менән байытыу форсаты. Фарыз намаҙҙы сөннәт намаҙҙар камиллаштырған кеүек үк, Шәүүәл айының сөннәт ураҙаһы ла Рамаҙандың фарызын тулыландыра.

Был айҙа ураҙаны – алты көн рәттән әллә ай дауамында төрлө көндәрҙә тотоу яҡшыраҡмы, тигән һорауға яуап бер нисәү. Һәр береһенә лә ҡолаҡ һалырға мөмкин, әммә ул Рамаҙан айына оҡшамаһын өсөн, ураҙа тотоу көндәрен айырым тоторға кәңәш ителә. Аллаһ Илсеһе ғәләйһис– саләтү үә сәлләм әйткән: «Рамаҙан ураҙаһынан һуң Шәүүәл айында кем алты көн ураҙа тота, шул кеше йыл буйына ураҙа тотҡан кеүек булыр» (Мөслим).

Динебеҙҙә бер изгелеккә ун өлөш сауап яҙылған кеүек, Рамаҙан айына ун айлыҡ ураҙа сауабы, ә Шәүүәл айының алты көнөнә алтмыш көн ураҙа сауабы яҙыла. Бергә ҡушһаң, йәмғеһе бер йылға торошло булыр..

Рамаҙан айындағы ураҙаны тотоп бөтмәгән кешегә был ғәмәлде мотлаҡ башҡарып сығыу өсөн ашығырға кәрәк. Фарыз ураҙаһын ҡаза итеп тотҡан кеше сөннәт ураҙаның да сауабын ала. Мәҫәлән, һеҙ ураҙа айынан ҡалған бурысты тап Шәүүәл айында атҡарып сығырға ниәтләйһегеҙ икән, алты көн тотолған булһа, тимәк, Шәүүәл айындағы сөннәт-ураҙаның әжерен дә аласаҡһығыҙ. Фарыз ураҙаны ҡаза итеп тотоу ниәте генә булһа ла! Алты көнлөк ураҙаны бер-бер артлы тотмаһаң да, сөннәт үтәлде тигән һүҙ. Әммә байрам көнөнән һуң бер өҙлөкһөҙ алты көн эсендә башҡарылған ғәмәлдең әжере күберәк.

 

Әхмәт Ибраһимов

2026-03-01 (Рамаҙан, 1447 йыл.) №3.


Нимә ул оялсанлыҡ?

Исламдағы «хая» (оялсанлыҡ) тигән төшөнсә бер ҡасан да кешене насарлыҡҡа этәрмәҫ. Дин ғалимдары әйтеүенсә, хая – ул Аллаһу Тәғәлә алдында йәки кешеләр алдында ғәйеп эш ҡылып ҡуйыуҙан ҡурҡыу сәбәпле, күңелдә тыуған баҫалҡылыҡ, тыйнаҡлыҡ. Был күркәм, юғары әхлаҡи сифат кешенең күңел...


Ике бөйөк шәхес дуҫлығы

1891 йылдан ҡазый булып һайланған Ризаитдин Фәхретдинов, Аҡмулла менән был һөйләшеүҙән һуң, мөфтөй Мөхәмәтйәр Солтановтың ризалығын алып, уның менән осрашыу мәжлесе ойоштора. Мәжлестә шағир Мөхәмәтсәлим Өмөтбаев, Хайрулла ахун һ.б. ҡатнаша. Ғәҙәттәгесә, зыялылар өсөн М. Өмөтбай менән Аҡмулла...


ДОҒАЛЫ ЙОРТ

Кейем кейгәндә «Әл-хәмдү лил-ләәһил-ләҙии кәсәәнии һәәҙәҫ-ҫәүбә үә разәҡанииһи мин ғайри хәүлин миннии үә ләә ҡуүүәһ». Мәғәнәһе: «Мин үҙем көс менән ҡеүәткә эйә булмаһам да (йәғни, ошо кейемде үҙем таба алырлыҡ көс менән ҡеүәткә эйә булмаһам да), миңә ошо кейемде кейҙергән һәм...


Ғәйет намаҙын үткәреү тәртибе

Рамаҙан-шәриф айы тамамланғас, шәүүәл айының беренсе көнөндә (ул быйыл 20 мартҡа тура килә) Ураҙа байрамын, ғәрәпсә әйткәндә, Ғийдүл-Фитрҙы, билдәләйәсәкбеҙ, ин шәә Аллаһ Рахмән! Был көндө матур итеп үткәрергә тырышырға кәрәк. Шуға күрә беҙгә байрам көнөндә ниҙәр эшләргә икәнен, ғәйет намаҙының...


Еңеүселәр билдәләнде!

Алдағы һандарҙа Ҡөрьән уҡыу буйынса «Бәхет» онлайн-мәктәбе (етәксеһе Ләйсән Бәхтиева) үткәргән ғәрәп каллиграфияһы буйынса уҙғарылған конкурс тураһында хәбәр иткәйнек инде. Ошо көндәрҙә бәйгегә йомғаҡ яһалды һәм конкурста еңеүселәр билдәләнде.   Ойоштороусылар әйтеүенсә, Ҡөрьәнгә...