Яулыҡ ябыныу − күркәм ғәҙәт

Яулыҡ ябыныу − күркәм ғәҙәт

Беҙ бәләкәйҙән ишетеп үҫкән «Ағас күрке – япраҡ, кеше күрке − сепрәк» тигән мәҡәл кейемде нисек һайларға кәрәк икәнлеген өйрәтә. Кейем-һалым ҡиәфәтеңә килешле лә, уңайлы ла, өҫ-башыңды ҡапларға ла тейеш. Ә инде мосолман ҡатын-ҡыҙы матур кейенеп кенә ҡалмай, башын да ҡапларға тейеш икәнлеген һәр кем белә, аңлай. Беҙҙең өләсәйҙәрҙең башынан яулыҡ төшмәне: өйҙә лә, эштә лә, байрамда ла һәр саҡ яулыҡта. Һәм шуның менән беҙгә өлгө булып торалар.

 

Яулыҡ ябыныу – ул тәртип. Сәс-баш туҙып, бысранып йөрөмәй. Ҡолаҡтар ҡаплаулы, башҡа ла йылы, тиҙ өшөп бармайһың. Йәй көнөндә иһә барыбыҙға ла баш ке-йемен кейергә ҡушалар, табиптар ҙа эҫе көндәрҙә башты ҡапларға кәңәш итә. Яулыҡта үҙеңде нисектер ыҡсым тотаһың. Әйтерһең дә, яулыҡ һинең башыңды ғына ҡапламай, ә нәфсеңде лә теҙгенләй, тыйнаҡ булырға өйрәтә. Яулыҡһыҙ ҡатын-ҡыҙҙың һәр сәс бөртөгөн шайтан туҙҙырып, бутап ултырған кеүек тойола миңә.

Ә инде мосолман әҙәбенә ярашлы яулыҡ ябыныу – күркәмлек ул. Уның бер ниндәй ҙә ояты ла, кәмселектәре лә юҡ. «Миңә иртәрәк яулыҡ ябынырға, ваҡыт етмәгән әле» − тип әйтеүселәр ныҡ яңылыша. Иртәме, һуңмы икәнлеген бары бер Аллаһ ҡына белә. Ә ваҡыт бер ҡасан да килеп етмәй. Ваҡыт тик китеп кенә бара!

Миңә ҡалһа, яулыҡта үҙемде бик уңайлы тоям. Әлбиттә, башта күптәр, аптырап, сәйерһенеп ҡараны (ни эшләйһең инде, шундай йәмғиәттә йәшәгәс). «Килештереп яулыҡ ябынған» тиеүселәр ҙә аптыратманы, киреһенсә, минең яулыҡҡа иғтибар итеүҙәре ҡыуандырҙы ғына. Яулыҡ ябыныуҙың бик күп файҙаһын да әйтер инем: сәс-баш таҙа, тиҙ бысранмай, туҙып йөрөмәй. Көн һайын, прическа эшләйем, тип баш ватмайһың, ваҡыт әрәм итмәйһең. Эштә лә, төрлө тантаналы, мәҙәни сараларҙа булырға тура килһә лә, бер кем дә: «Бар, яулығыңды сис!» − тип әйтмәне әле. Ә бит иң тәүҙә, кеше нимә әйтер, тип уйлайбыҙ, ҡурҡабыҙ. Беҙҙең ҡылған изге ғәмәлдәрҙән, хатта кейгән кейемдәрҙән тик Аллаһ риза булһын – бары шул ҙур мәғәнәгә эйә.

Хәҙер бит яулыҡтарҙың ниндәйе генә юҡ, һәр күлдәккә, һәр кейемгә килешле итеп һайлап алырға була, теләк кенә булһын. Ә иң мөһиме – яулыҡлы ҡатын-ҡыҙ тәрбиә лә, өлгө лә, матурлыҡ билгеһе лә. Раббыбыҙ бит ҡатын-ҡыҙҙы шуның өсөн яратҡан: киләсәк быуынға тәрбиә бирергә, тирә-яҡтағыларға өлгө булырға һәм үҙенең гүзәллеген ыҡсым итеп күрһәтергә.

 

Айһылыу Сирбаева, Дыуан районы

2026-04-01 (Шәүүәл, 1447 йыл.) №4.


Иҙел әүлиәһе Гөлбан инәй

Үләндәр, сәскәләр шыбырлауын, ҡоштар телен аңлау борондан булған. Ҡош юлын, йондоҙ юлын, һыу юлын, ел юлының да серен яҡшы белгән боронғолар.   Мәләүез районы Үрге Бикҡужа ауылында (халыҡ телендә Сорғаяҙ) Иҙел буйы әүлиәһе Гөлбаныу Шәмсетдин ҡыҙы Ишбаева (1882-1977) ла тәбиғәт телен аңлаған....


Дауыт пәйғәмбәр

Нисек кенә булмаһын, Сәбиғ Дауыттың йөҙөнсө ҡатыны була, ә бер генә ҡатынлы Аурия яңғыҙ ҡала. Һөйгәненән айырылыуҙы Аурия бик ауыр кисерә. Башта әйтелгәнсә, шәриғәттә бындай хәлгә тыйыу булмаһа ла, Аллаһтың яҡын ҡолдары өсөн был ҙур хата була. Дауыттың тәҡүәлек дәрәжәһен күтәрер өсөн, Аллаһу Тәғәлә...


Асығауыҙ

Кәрәк була: 230 г он 100 г ҡаймаҡ 70 г аҡ май 50 г шәкәр 1 йомортҡа 0,5 балғалаҡ сода (йәки 1 балғалаҡ ҡамыр йомшартҡыс) ванилин семтем тоҙ   Әҙерләү: Иләнгән онға ҡоро ингредиенттарҙы ҡушып болғатығыҙ. Һалҡын аҡ майҙы ҡырғыстан үткәрегеҙ ҙә он менән бер массаға ингәнсе ыуығыҙ....


Балаларға ҡағылышлы им-том йолалары

Әйтеп киткәнебеҙсә, хәҙерге ваҡытта бүҫер (өс йән), күкрәк шешен (мастопатия), тимерәү, күҙгә сыҡҡан арпаны һәм сөйәлде имләү, ҡот ҡойоу, мейе үлсәү кеүек йолаларҙы белгән кешеләр юҡ кимәлендә. Яңы тыуған сабый балалар өсөн бик кәрәкле был йолаларҙы белгән, балаларға шуның менән ярҙам күрһәткән...


Ҡыҙым истерикаға бирелә

Үҫмер ҡыҙымдың әхирәттәре яңы телефондар, ҡиммәтле кейем-һалым, төрлө сәйәхәттәре менән маҡтанғанда, ул быны ауыр кисерә, көйә, ҡайһы саҡта илап та ала. Үҙе лә быға ояла, сөнки ундай әйберҙәрҙе ала алмауын аңлай. Шул уҡ ваҡытта ул туҡ, кейеме лә бар, барыһы ла өр-яңы, зауыҡлы. Әммә мин уны яңғыҙ...