Яулыҡ ябыныу − күркәм ғәҙәт

Яулыҡ ябыныу − күркәм ғәҙәт

Беҙ бәләкәйҙән ишетеп үҫкән «Ағас күрке – япраҡ, кеше күрке − сепрәк» тигән мәҡәл кейемде нисек һайларға кәрәк икәнлеген өйрәтә. Кейем-һалым ҡиәфәтеңә килешле лә, уңайлы ла, өҫ-башыңды ҡапларға ла тейеш. Ә инде мосолман ҡатын-ҡыҙы матур кейенеп кенә ҡалмай, башын да ҡапларға тейеш икәнлеген һәр кем белә, аңлай. Беҙҙең өләсәйҙәрҙең башынан яулыҡ төшмәне: өйҙә лә, эштә лә, байрамда ла һәр саҡ яулыҡта. Һәм шуның менән беҙгә өлгө булып торалар.

 

Яулыҡ ябыныу – ул тәртип. Сәс-баш туҙып, бысранып йөрөмәй. Ҡолаҡтар ҡаплаулы, башҡа ла йылы, тиҙ өшөп бармайһың. Йәй көнөндә иһә барыбыҙға ла баш ке-йемен кейергә ҡушалар, табиптар ҙа эҫе көндәрҙә башты ҡапларға кәңәш итә. Яулыҡта үҙеңде нисектер ыҡсым тотаһың. Әйтерһең дә, яулыҡ һинең башыңды ғына ҡапламай, ә нәфсеңде лә теҙгенләй, тыйнаҡ булырға өйрәтә. Яулыҡһыҙ ҡатын-ҡыҙҙың һәр сәс бөртөгөн шайтан туҙҙырып, бутап ултырған кеүек тойола миңә.

Ә инде мосолман әҙәбенә ярашлы яулыҡ ябыныу – күркәмлек ул. Уның бер ниндәй ҙә ояты ла, кәмселектәре лә юҡ. «Миңә иртәрәк яулыҡ ябынырға, ваҡыт етмәгән әле» − тип әйтеүселәр ныҡ яңылыша. Иртәме, һуңмы икәнлеген бары бер Аллаһ ҡына белә. Ә ваҡыт бер ҡасан да килеп етмәй. Ваҡыт тик китеп кенә бара!

Миңә ҡалһа, яулыҡта үҙемде бик уңайлы тоям. Әлбиттә, башта күптәр, аптырап, сәйерһенеп ҡараны (ни эшләйһең инде, шундай йәмғиәттә йәшәгәс). «Килештереп яулыҡ ябынған» тиеүселәр ҙә аптыратманы, киреһенсә, минең яулыҡҡа иғтибар итеүҙәре ҡыуандырҙы ғына. Яулыҡ ябыныуҙың бик күп файҙаһын да әйтер инем: сәс-баш таҙа, тиҙ бысранмай, туҙып йөрөмәй. Көн һайын, прическа эшләйем, тип баш ватмайһың, ваҡыт әрәм итмәйһең. Эштә лә, төрлө тантаналы, мәҙәни сараларҙа булырға тура килһә лә, бер кем дә: «Бар, яулығыңды сис!» − тип әйтмәне әле. Ә бит иң тәүҙә, кеше нимә әйтер, тип уйлайбыҙ, ҡурҡабыҙ. Беҙҙең ҡылған изге ғәмәлдәрҙән, хатта кейгән кейемдәрҙән тик Аллаһ риза булһын – бары шул ҙур мәғәнәгә эйә.

Хәҙер бит яулыҡтарҙың ниндәйе генә юҡ, һәр күлдәккә, һәр кейемгә килешле итеп һайлап алырға була, теләк кенә булһын. Ә иң мөһиме – яулыҡлы ҡатын-ҡыҙ тәрбиә лә, өлгө лә, матурлыҡ билгеһе лә. Раббыбыҙ бит ҡатын-ҡыҙҙы шуның өсөн яратҡан: киләсәк быуынға тәрбиә бирергә, тирә-яҡтағыларға өлгө булырға һәм үҙенең гүзәллеген ыҡсым итеп күрһәтергә.

 

Айһылыу Сирбаева, Дыуан районы

2026-06-01 (Зөлхизә, 1447 йыл.) №6.


ҺОРАУҘАР ҺӘМ ЯУАПТАР

Әйтегеҙ әле, зинһар: ҡатынына «атайың менән әсәйеңдән алып китәм дә, улар менән аралашмаясаҡһың» тигән шарт ҡуйған ир кешегә уның хаҡ түгеллеген һәм был осраҡта ундай шарттың ҡуйылмаҫҡа тейешлеген нисек аңлатырға? Ирегеҙҙең һеҙгә, атай-әсәйең менән аралашма, тип шарт ҡуйыуы дөрөҫ...


Яулыҡ ябыныу − күркәм ғәҙәт

Беҙ бәләкәйҙән ишетеп үҫкән «Ағас күрке – япраҡ, кеше күрке − сепрәк» тигән мәҡәл кейемде нисек һайларға кәрәк икәнлеген өйрәтә. Кейем-һалым ҡиәфәтеңә килешле лә, уңайлы ла, өҫ-башыңды ҡапларға ла тейеш. Ә инде мосолман ҡатын-ҡыҙы матур кейенеп кенә ҡалмай, башын да ҡапларға тейеш икәнлеген һәр кем...


Аллаһ ҡоло булыу − иң оло дәрәжә

Был һүҙҙе бәләкәйҙән ишетеп үҫтем: әсәйем ҡайһы саҡ, беҙ, балалар, берәй нәмәне яңылышыраҡ эшләһәк, асыуһыҙ ғына: «Иии Аллаһ ҡоло, нишләп улай иттең инде?», – тиер ине. Был һүҙ миңә «иии балаҡайым» һүҙенә синоним һымаҡ булып хәтерҙә ҡалған. Тик, үҫә төшкәс, ҡолдоң...


«Хажда үҙеңде Аллаһ ҡаршыһында итеп тояһың...»

Изге ерҙәрҙә оло хаж ғибәҙәтен имен-аман үтәгән мосолмандар төркөм-төркөм булып тыуған яғына ҡайта башланы. Бөгөн телевидение һәм радио журналисы, йәмәғәт эшмәкәре, ике тапҡыр изге ерҙәрҙә булып хаж һәм ғөмрә ғәмәлдәрен үтәп ҡайтҡан Морат Нәжип улы Лоҡманов менән ошо оло яуаплылыҡ талап иткән...


Хәсән Басри тураһында ҡиссалар

Шәкерткә ярҙам итеүҙең файҙаһы Көндәрҙән бер көндә Хәсән Басри болонға сыҡты. Бер оло һыу ситендә туҡталып ҡарап тора ине, күрҙе: бер баҡа, бер күгәүенде арҡаһына мендереп, ҡайҙалыр китеп бара. Хәсән Басри ҡарап торҙо ла: «Был күгәүен ҡайҙа барыр икән?» – тип, артынан китте. Күгәүен бер ағас...