Үңәҙ нимәһе менән ҡурҡыныс?

Үңәҙ нимәһе менән ҡурҡыныс?

Үңәҙ нимәһе менән ҡурҡыныс?

Беҙҙең көндәлек тормошта осраған үңәҙ (плесень), уны күк тә тиҙәр, хаҡында һүҙ барыр. Уның аҙыҡта йәки өйҙә барлыҡҡа килеүе бөтөн әйләнә-тирәгә һәм һаулыҡҡа насар тәъҫир итә.

 

Ризыҡтың һаҡлау срогы сыҡҡанда йәки дөрөҫ һаҡланма-ған осраҡта, үңәҙ барлыҡҡа килә. Ундай аҙыҡты ашарға ярамай!

 

Үңәҙҙең сәбәптәре

Аҙыҡ үңәҙе – еп кеүек микробәшмәк. Табип-терапевт Светлана Куприна әйтеүенсә, өйҙәге һәм аҙыҡтағы үңәҙ баш ауыртыуына һәм ашҡаҙандың эшмәкәрлегенең боҙолоуона килтерә. Бәшмәк колониялары төрлө төҫтә була: аҡ, ҡара, һоро, ал. Улар һауа, һыу, бөжәктәр аша таралалар. Үңәҙ бәшмәктәре үрсер өсөн иң уңайлы шарттар һауаның Цельсий буйынса 20 градустан өҫтә һәм дымлылыҡтың 60% юғары булыуы.

Нимәһе мөһим, үңәҙҙе асыҡ һауалы һәр бүлмәлә табырға була. Ҡайһы бер бәҫтәр һыуытҡыста, тоҙланған ризыҡтарҙа, джемдарҙа, ҡайнатмаларҙа, әсетелгән аҙыҡтарҙа үҙҙәрен яҡшы тоя.

Бәҫләнгән ашамлыҡты яңынан ҡайнатып йәки ситен ҡырҡып ҡотҡарырға кәрәкмәй. Сөнки термик эшкәртеү бәшмәк менән бактерияның спораларын боҙасаҡ, әммә аҙыҡта микротоксиндар барыбер ҡаласаҡ.

Үңәҙҙең микроскопик ҙурлығы арҡаһында споралары бөтөн аҙыҡҡа тарала. Икмәктең йәки йәшелсәнең төбөнә төшә, ә йәшел утрауҙар тик күҙгә күренгән, үҫешкән колония утрауҙары ғына.

 

Организмға тәъҫире

Үңәҙ һаулыҡҡа зыян килтерә торған токсиндарҙы барлыҡҡа килтерә. Бәҫтең споралары аҙыҡта, тирелә йыйылып, тәнгә танау һәм ауыҙ аша инә ала. Һөҙөмтәлә аллергия, йүткереү, баш ауыртыуы, танауҙан ҡан ағыуы, ашҡаҙандың эшмәкәрлеге боҙолоуы мөмкин. Үңәҙ пневмония, астма ауырыуҙарын, бауыр менән бөйөрҙәрҙең зарарланыуына килтерә ала.

 

Ҡайҙа эҙләргә?

Әгәр ҙә өйҙө тулыһынса таҙартып сыҡҡандан һуң да, бүлмәлә һаҫыҡ еҫ булһа, был үңәҙҙең үрсеүе тураһындағы билдә. Ул обой артында, йорт йыһаздарында, китаптарҙа, кейемдә булыуы мөмкин. Шулай уҡ ванна бүлмәһендәге ике плитка тоташҡан йөйгә иғтибар итергә, шулай уҡ турағыс таҡтаны, һауыт-һаба йыуған губканы, раковинаны, кондиционерҙы, вентиляция рәшәткәһен, компьютер клавиатураһын ҡарарға кәрәк. Белгестәр фекеренсә, өйҙәге бөтөн ерҙе ентекле таҙалап ҡына, үңәҙҙән ҡотолорға мөмкин.

 

Мөхәммәт Дибиров.

Ләйсән Бәхтиева тәржемә итте

2026-08-01 (Сәфәр, 1448 йыл.) №8.


Сәфәр айы уңышһыҙ аймы?

Сәфәр айы хәүеф-хәтәрле аймы? Ул бары тик бәхетһеҙлектәр һәм бала-ҡазалар килтерәме? Сәфәр айы башланыу менән барлыҡ мөһим сараларҙан һәм сәфәрҙәрҙән баш тартырға кәрәкме? Сәфәр айында ғаилә ҡорһаң, никах бәхетһеҙ буламы? Әйҙәгеҙ әле ошо һорауҙарға һәм ышаныуҙарға дөрөҫ сығанаҡтарҙан яуап...


Оҙаҡ йәшәү серҙәре

Окинава Япон утрауында йәшәүселәрҙең уртаса ғүмер оҙонлоғо ҡатын-ҡыҙҙар араһында 92, ир-егеттәр араһында 88 йәш. Бының сере куркума (һинд зәғферәне) нигеҙендә әҙерләнгән эсемлектәр ҡулланыуҙа, тигән фекерҙә ғалимдар. Эсемлекте даими ҡулланыу онкология сирҙәрен кәметә, инсульт, инфаркт осраҡтарын...


Ни өсөн Мөхәммәд Пәйғәмбәрҙе ﷺ яратырға кәрәк?

14 августа Рәбиғел айы башлана. Уны Мәүлит айы тип тә йөрөтәләр, йәғни, Пәйғәмбәребеҙ Мөхәммәд ﷺ ошо айҙың 12-се көнөндә, дүшәмбелә, сәхәр ваҡытында донъяға килә. Күркәм ай алдынан һәр беребеҙҙең йөрәгендә йәшәгән оло мөхәббәт тураһында һөйләшеп алайыҡ.   Пәйғәмбәребеҙҙе ﷺ яратыуы-быҙҙың...


Башлаған проектым уңышһыҙлыҡҡа осраны

Эшҡыуарлыҡ буйынса бер лекторҙың сығыштарын оҙаҡ ваҡыт тыңланым, уның бер нисә түләүле курстарын үттем. Әйткәндәренән илһамланып, ниһайәт, үҙ эшемде башлап ебәрҙем. Әммә, уның бөтә кәңәштәренә таянып эш итеүемә ҡарамаҫтан, башлаған эшем уңыш килтермәне, ҙур бурысҡа баттым. Был хәлдән һуң күңел...


Ни ҡылаһың – шул ҡайта

Мәктәптә барыбыҙ ҙа математика дәрестәрен уҡыныҡ. Унда, иҫәпләп, һанарға ғына өйрәнмәнек, төрлө математик закондарҙы ла үҙләштерҙек. Миңә иң ныҡ иҫтә ҡалған закон – пропорционаллек, йәиһә ике дәүмәл араһында математик бәйлелек. Бында бер дәүмәлдең артыуы икенсеһенең артыуына килтерә. Тимәк,...