ХУШАФ – ФИНИКЛЫ ҺӨТ

ХУШАФ – ФИНИКЛЫ ҺӨТ

Хушаф – бик туҡлыҡлы, файҙалы эсемлек. Ғәрәп илдәрендә ул бик билдәле, уны яраталар һәм йыш эшләйҙәр. Хушафты иртән эсеү организмға айырыуса яҡшы тәьҫир итә, тәнгә хәл индерә, көс бирә.

Был эсемлектең рецебы бик еңел. 1 литр һөткә 25-30 финик һәм бер семтем тоҙ кәрәк буласаҡ. Ҡайһы саҡта ваниль йәки шәкәр ҡушырға ла тәҡдим итәләр. Әммә финик былай ҙа шәкәрле, шуға, шәкәр кәрәкмәй, тип уйлайым. Финиктарҙы йыуырға, тостарын алырға кәрәк. Әгәр һеҙгә оҡшаһа, финиктарҙы ваҡлап турарға була. Шунан өҫтөнә һөт ҡойоп, утҡа ҡуябыҙ. Ҡайнап сыҡҡас, утты кәметәбеҙ ҙә 6-7 минут ҡайнатабыҙ. Утты һүндереп, эсемлекте һыуытырға ҡуябыҙ. Бүлмә температураһына тиклем һыуынғас, блендер аша үткәрәбеҙ.

Артабан эсемлекте һыуытҡысҡа ҡуйырға мөмкин йәки йылы көйөнсә эсергә була. Һыуытҡыста 2-3 сәғәттән алып 4-6 сәғәткә тиклем ҡалдырырға мөмкин. Ул ваҡытта уның тәме туңдырманыҡына оҡшаясаҡ. Һәм оҙаҡ торған һайын финиктарҙың тәме нығыраҡ сығасаҡ. Ошо ике аҙыҡтың файҙалы булыуы тураһында изге Ҡөрьәндә лә, хәҙистәрҙә лә әйтелә. Һөт − витаминдар сығанағы. Унда фосфор, Д витамины, магний, кальций бар. Кешегә кәрәкле бар аминокислоталар булыуы билдәле. Ибне Ғәббәс әйткәнсә: “Бөтөн эсемлектәр араһынан Рәсүлебеҙ e һөттө ярата торғайны” (Әбү Нуайм)

Финикка килгәндә, ул тәнгә көс биреүсе, төрлө ауырыуҙарҙан һаҡлаусы ғәжәйеп емеш. Мөхәммәд пәйғәмбәребеҙ e финикты йөрәк ауырыуҙарынан ашарға тәҡдим иткән. Сөнки унда калий күп. Хәҙерге ғалимдар фекеренсә, бер финик менән бер стакан һөт организмды көндәлек туҡлыҡлы матдәләр менән тәьмин итә икән. Был файҙалы эсемлекте һеҙ ҙә эшләп, тәмләп ҡарағыҙ. Ҡышын ул йылытыр, йәйен һыуытыр. Әммә иң мөһиме, ул − тәнгә бик файҙалы һәм һаулыҡты нығытыусы эсемлек.

ЛӘЙСӘН БӘХТИЕВА ӘҘЕРЛӘНЕ

2026-07-01 (Мөхәррәм, 1448 йыл) №7.


Һаҡланыу доғаһы

«Аллааһүммә әнтә Раббии ләә иләәһә иләә әнт. Ғәләйкә тәүәккәлтү үә әнтә Раббүл-ғәршил-ғәҙыым. Ләә хәүлә үә ләә ҡуүәтә илләә билләәһил-ғәлиййил-ғәҙыым. Мәә шәә` Аллааһү кәәнә үә мәә ләм йәшә`ләм йәкүн. Әғләмү әннәллааһә ғәләә күлли шәй`ин ҡадиир. Үә әннәллааһә ҡад әхәәта бикүлли шәй`ин ғилмән...


Бәйт әл-Мөҡәддәстең яҙмышы

Бәйт әл-Мөҡәддәсте төҙөп бөткәс, донъяла тиңе булмаған байрам ойошторола. Бик күп ҡорбан салына. Сөләймән, Аллаһу Тәғәләнән бөтә кешеләр өсөн бәрәкәт һорай: «Кем, ошо мәсеткә инеп, Һинең ризалығың өсөн ике рәҡәғәт намаҙ уҡый, ул, яңы тыуған сабыйҙай, гонаһтарҙан пак булып ҡалһын». Ул...


«Заһиҙиә» мәҙрәсәһе

Ата-бабаларыбыҙ белем алған урындағы мәҙрәсәләр тарихын яҡтыртыу теләге менән «Әс-Сәләм» гәзите биттәрендә ошо рубриканы асҡайныҡ.   Ҡыҙғанысҡа ҡаршы, был юҫыҡта әүҙемлек күҙәтелмәй. Киң билдәле «Рәсүлиә», «Ғәлиә», «Ғосмания» кеүек мәҙрәсәләр...


Тештәрегеҙ һау булһын!

Тештәрҙе һәм стамотологик сирҙәрҙе дауалағанда, иң отошло ысул − мисүәк ҡулланыу. Сифатлы мисүәк һығылмалы, саф еҫле, тештәрҙе таҙартканда, епсәләргә таралып китә.   Хәҙистәрҙә һәр намаҙ һайын тештәрҙе таҙартырға тәҡдим ителә. «Мисүәк менән тештәрҙе таҙартып, тәһәрәтләнеп уҡылған...


«Уҡыған һайын күңелдә еңеллек тойҙом...»

Красноусол ҡасабаһына юлланған һуңғы автобус китергә әҙ генә ваҡыт ҡалған. Автовокзалға ике туҡталыш ҡалғас, трамвай боҙолдо. Бына-бына автобус ҡуҙғалырға торғанда барып еттем етеүен, билетһыҙ ултыртмайбыҙ, тип, кондуктор алманы.   Күптән ниәтләгән сәфәр өҙөлөп ҡалыуына, бер аҙ күңел кителеп...