Мөхәммәд Пәйғәмбәр ﷺ

Мөхәммәд Пәйғәмбәр ﷺ

Мөхәммәд Пәйғәмбәр ﷺ

Ғабдуллаһтың Әминәгә өйләнеүе

Ғабдуллаһ бәлиғ булғас, атаһы уға иң яҡшы кәләш һайлай. Ул Ғабдулманафтың улы Үәһбтең ҡыҙы Әминә, саф ҡорайыш нәҫеленән иң аҫыл һәм тыйнаҡ ҡыҙ була. Ҡорайыштар уның атаһы Үәһбте ныҡ хөрмәтләйҙәр һәм ололайҙар. Ул Бану Зөһәр ҡәбиләһенең башлығы була. Ғабуллаһ Әминә менән бер аҙ йәшәгәс, Шәм яҡтарына юллана. Ул ваҡытта уның ҡатыны ауырлы булған була. Әммә атаһына үҙенең улын күрергә насип булмай: Шәмдән ҡайтып килгәндә, Ғабдуллаһ егерме биш йәшендә Йәсрибтә мәрхүм була.

 

Абраханың ғәскәрен юҡ итеү

Йәмәндәге Эфиопия импера-торының наместнигы Абрахаға бөтөн тирә-яҡтағы ғәрәптәрҙең Мәккәләге Ҡәғбәгә зыярат ҡылыуы тураһында билдәле була. Ул артабан Санала ҙур сиркәү төҙөй һәм бар халыҡ алдында бынан ары хажды Санаға килеп үтәргә ҡуша. Быны Кинана ҡәбиләһенән бер ғәрәп ишетеп ҡала, шунан ул төнөн сиркәүгә инеп, уның стеналарын нәжескә буяп сыға. Был турала Абраха белеп ҡалғас, асыуынан етмеш меңлек ғәскәр йыйып, Мәккәгә барып Ҡәғбәне емерергә була. Юлында осраған ерҙәрҙе яулап һәм талап, ғәскәр Мәккәгә яҡынлаша. Ҡорайыштар һәм Мәккә тирәһендәге башҡа ғәрәптәр, ҙур әрмегә ҡаршы тора алмаҫтарын белеп, тауҙарҙа йәшенәләр. Абраханың һалдаттары урындағы халыҡтың малын ҡыуып алып китә башлай. Шул малдар араһында Ғабделмотталиптың ике йөҙ дөйәһе лә була. Быны белгәс тә, ул, малдарын кире ҡайтарыу буйынса һөйләшеп, килешер өсөн, Абрахаға осрашыуға бара. Әммә наместник: «Мин һеҙҙең Ҡәғбәгеҙҙе емерергә килдем. Ә һин уны яҡлар урынына, миңә үҙеңдең дөйәләреңде юллап килгәнһең!» – ти. «Мин – дөйәләрҙең хужаһы, Ҡәғбәнең үҙ Раббыһы бар. Ул уны һаҡлаясаҡ», – тип яуап бирә Ғәбделмотталип. Абраха тәкәббер рәүештә уға берәү ҙә ҡаршы тора алмаясағын белдерә, әммә Ғәбделмотталипҡа дөйәләрен кире ҡайтара.

Мина менән Мөздәлифә араһындағы Мөхәссар тигән урынға Абраханың ғәскәре барып еткәс, алда барған ҙур хәрби фил ҡапыл туҡтап, сүгә. Уны Мәккә яғына нисек кенә ҡыуып, хатта туҡмап ҡарамаһындар − ул урынынан ҡуҙғалмай.

Шунан Аллаһ ҡушыуы буйынса диңгеҙҙән Әбәбил тигән ҡош өйөрө күренә. Һәр ҡош борсаҡ дәүмәлендә өс таш алып килә: береһе – суҡышында, ҡалған икеһе тәпәйҙәрендә була. Улар Абраханың ғәскәренә ташлы ямғыр яуҙыралар. Һәр таш баҫҡынсыларҙың башын үтәләй тишеп, табанынан килеп сыға. Шулай итеп, ғәскәрҙең күп өлөшө ҡырыла. Абраха менән тере ҡалғандар ҡасып китәләр. Әммә ҡайтып барған саҡта, ҡурҡыныс ауырыу ҡалған ғәскәрҙе лә юҡҡа сығара. Баҫҡынсыларҙың ағзалары тәндәренән бүленә башлай. Был ваҡиға тураһында изге Ҡөрьәндең бер сүрәһендә иҫкә алына.

Шул йылды ғәрәптәр, Мәккәгә һөжүм итеүҙән баш тартҡан хәрби фил хөрмәтенә, Фил йылы тип атайҙар. Ошо ваҡиғаларҙан һуң ике йыл үткәс, Пәйғәмбәребеҙ ﷺ донъяға килә.

 

 (Дауамы бар. Башы гәзиттең үткән һандарында)

 

Магомед Гамзаевтың «Мөхәммәд Пәйғәмбәр» китабынан

 

2026-02-01 (Шәғбән, 1447 йыл.) №2.


Шәғбән айының биҙәге – Бәраәт кисәһе

Шәғбән – Пәйғәмбәребеҙ ﷺ айы, шуның өсөн күп тапҡырҙар салауат әйтеү, истиғфар ҡылыу, «Әл-Ихлас» сүрәһен уҡыу тәҡдим ителә. Шәғбән айының 14-се кисенән 15-се көнөнә ҡаршы кисе Бәраәт кисе тип атала.   Быйыл ул 2-3 февралгә тура килә. Был көндә ғәмәл дәфәтеребеҙ алмашына. Шуға ла Бәраәт кисәһендә...


Китә алмайым...

  Пакистандан бер ғалим нурлы Мәҙинә ҡалаһына Пәйғәмбәребеҙ Мөхәммәд ﷺ мәсетенә, уның ҡәберенә зыярат ҡылырға килә.   Бер көн ул ҡунаҡхана алдындағы майҙансыҡҡа, ҡоштарҙы ашатырға тип, икмәк валсыҡтары алып сыға. Күпмелер ваҡыттан ул ҡоштарға тип һалынған валсыҡтарҙы йыйып алып ашаған бәләкәй...


Тәбүтте ҡайтарыу

Тәбүттең (һандыҡ, табут) тарихын ҡыҫҡаса һөйләп үтәйек.   Әҙәм ғәләйһиссәләм Ожмахтан ергә күсерелгәс, Ғаләмдәр Раббыһы уға тәбүт бирә. Уның оҙонлоғо − өс, киңлеге ике беләк үлсәме була, тип әйтелә «Ас-Сауи» һәм «Ғәраис» китаптарында. Һандыҡ Ожмахтағы шәмшәз...


Мал тотоу – ҡот тотоу

(йәки әсәйемдең ауылдаш ҡатындың күҙһенгән һыйырын миңә нисек тәрбиәләргә өйрәтергә тырышыуы)   Электән һәр оҫта үҙ һөнәрен өйрәнсеккә ҡалдырған. Нәҫелдән килгән оҫталыҡмы, ҡайҙалыр, йә кемдәндер өйрәнгәнһеңме – мөһим түгел. Эшеңде дауам итеүсе үҙ һөйәгең булһа, тағы ла яҡшылыр...


Сафланыу айы Рамаҙан

  Беҙҙе бәләкәйҙән таҙалыҡҡа, бөхтәлеккә өйрәттеләр. Өҫ-башың таҙа, бөхтә булырға тейеш, тип йыш әйтә торғайны өләсәйем. Таҙалыҡ, тәртип – уңыштың нигеҙе. Кейем-һалым бысранһа, уны тиҙ генә йыуып, кейергә була. Ә бына күңел бысранһа, хатта бәләкәй генә тап төшһә лә, уны таҙартыуы ауыр...