Хаж ҡылыусыларҙы исламға саҡырыу

Хаж ҡылыусыларҙы исламға саҡырыу

Пәйғәмбәрлек килгәндең ун беренсе йылында, хаж ҡылыу мәле еткәс, Пәйғәмбәребеҙ ﷺ, Әбүбәкер менән Ғәлиҙең оҙатыуында, хажиҙар туҡталған урынға бара.

 

Мина яланында ул үҙ-ара бирелеп һөйләшеп ултырған алты кеше эргәһенә килә. Улар Йәсрибтән килгән Хазрадж ырыуы кешеләре булып сыға. Үҙҙәре йәшәгән ҡалалағы йәһүдтәрҙән ишетеп, улар һуңғы пәйғәмбәр килерен белә. Йәһүдтәр уларға һәр ваҡыт: «Һуңғы пәйғәмбәр киләсәк, беҙ уның артынан эйәрәсәкбеҙ һәм, ғәдит халҡын юҡ иткән кеүек, пәйғәмбәр менән бергә ҡалалағы бөтә мөшриктәрҙе ҡырып бөтөрәсәкбеҙ», − тип әйтә килә.

Пәйғәмбәребеҙ ﷺ был кешеләргә ислам тураһында һөйләй, Изге Ҡөрьән аяттарын уҡый һәм уларҙы бары тик бер Аллаһу Тәғәләгә генә табынырға саҡыра. Йәш кешеләр үҙ-ара фекерләшә башлай: «Билләһи, йәһүдтәр беҙҙе ҡурҡытҡан Аллаһ Рәсүле ошо бит. Беҙгә уның динен хәҙер үк ҡабул итеү хәйерле», − тиешәләр.

Улар Пәйғәмбәргә ﷺ ошондай һүҙҙәр менән мөрәжәғәт итә: «Беҙ бында хаж ҡылырға килдек, ә беҙҙең ырыуҙаштарыбыҙ үҙ-ара ыҙғыша. Ҡайтыу менән беҙ уларҙы һинең динеңә саҡырасаҡбыҙ. Бәлки, һинең ярҙамың менән Аллаһ беҙҙе берләштерер. Әгәр һинең динең беҙҙе берләштерһә, һин беҙҙең өсөн донъяла иң ҡәҙерле кеше буласаҡһың». Шунан улар, шәһәҙәт әйтеп, ислам ҡабул итә.

Был бәхетле кешеләр Әсәд ибне Зурара, Әүф ибне Харис ибне Рафиа, Рафи ибне Малик ибне Әжлән, Ҡотба ибне Әмир ибне Худида, Ғуҡба ибне Нәби һәм Джәбир ибне Абдуллаһ була.

 

Әҡабәләге тәүге ант

Пәйғәмбәрлектең ун икенсе йылында, йәғни, 621 йылда, Йәсрибтән Мәккәгә хаж ҡылырға ун ике кеше килә. Бишәүһе уҙған йыл Пәйғәмбәр ﷺ менән осрашып ислам ҡабул иткән егеттәр була. Улар менән тағы ете кеше – Мүғәз ибне Харис, Закуан ибне Әбделҡайс, Ғүбәдә ибне Самит, Йәзид ибне Саләбә, Ғәббәс ибне Ғүбәдә, Увайм ибне Сәғәдә була.

Улар, кешеләрҙән йәшеренеп, Мина яланындағы Әҡабә тигән урында Пәйғәмбәр ﷺ менән осраша. Аллаһ Илсеһе ﷺ, исламдың асылын аңлатҡас, уларға әйтә: «Һеҙ миңә Аллаһтан башҡа бер кемгә лә табынмаҫҡа, урлашмаҫҡа, зина ҡылмаҫҡа, сабыйҙарҙы үлтермәҫкә, башҡаларға яла яҡмаҫҡа һәм, мин һеҙгә нимә өйрәтәм, шуларҙы эшләргә һүҙ бирергә тейешһегеҙ. Кем биргән вәғәҙәһенә тоғро ҡала, Аллаһ уны бүләкләйәсәк, һәм ул Ожмахҡа эләгәсәк. Ә кем антын боҙа, Аллаһ ул кешенең гонаһын, бәлки, был донъяла йәшерер, әммә теге донъяла язаһын бирер йәки ғәфү итер».

Улар бөтәһе лә Пәйғәмбәргә ﷺ уның талаптарына буйһонорға ант итә. Улар араһынан икәү − Аус ҡәбиләһенән, ун кеше Хазрадж ҡәбиләһенән була. Был вәғәҙә «Әҡабәләге тәүге ант» булараҡ тарихҡа инә.

 

 

Пәйғәмбәребеҙ ﷺ әйткән: «Аллаһтың йөҙ рәхмәте бар. Уның береһе Раббының әмере менән кешеләргә, ендәргә, йәнлектәргә һәм бөжәктәргә төшөрөлгән, шул сәбәпле улар бер-береһен йәлләй. Шул арҡала, хатта йыртҡыс хайуандар ҙа балалары тураһында хәстәрлек күрә. Ҡалған туҡһан туғыҙ рәхмәтте Аллаһ, Мәңгелек донъяла Үҙенең ҡолдарына бирер өсөн, Ҡиәмәт көнөнә тиклем һаҡлай».

 

 

Сахих хәҙистә әйтелә: «Ҡиәмәт көнөндә үлсәүҙә яҡшы ғәмәлдәрҙең иң ауыр тартҡаны изгелекле холоҡ эйәһенеке булыр. Аллаһу Тәғәлә, теленә ни килә, шуны һөйләгән тупаҫ һәм намыҫһыҙ кешегә асыулы» (Аллаһ һаҡлаһын!).

 

 

 

Магомед Гамзаевтың «Мөхәммәд Пәйғәмбәр ﷺ» китабынан

2026-08-01 (Сәфәр, 1448 йыл.) №8.


Сәфәргә сыҡҡанда

«Аллааһу әкбәр» (3 ҡабат). Мәғәнәһе: «Аллаһ Бөйөк!» «Сүбхәәнәл-ләҙии сәххара ләнәә һәәҙәә үә мәә күˊннәә ләһүү мүҡриниин. Үә иннәә иләә ра́ббинәә ләмүнҡалибүүн». Мәғәнәһе: «Беҙгә быны буйһондорған Аллаһ кәмселектәрҙән Пак, сөнки беҙҙең быға көсөбөҙ...


Ике донъя араһында йәшәү...

Сафия өләсәйем Йылайыр районының Һаҡтау ауылында доньяға килә. Буй етер-етмәҫтән 16 йәшен дә тултырмаған ҡыҙҙы, урман аша алыҫ түгел Аралбай ауылындағы ҡатыны вафат булған тол иргә димләп, кейәүгә бирәләр.   Ауылдың бик күренекле муллаһы Абдулла Ыласыновтар араһына килен булып төшә. Балалары...


Ғималетдин мулла

«Беҙҙең Сәйетбаба ауылы тарихы яҙылһа, ул бер китап түгел, томдар булыр ине, – ти ауылыбыҙҙың ихтирамлы ағинәйе 93 йәшлек Фәриҙә апай Ғилманова. –Һуғыштан һуңғы йылдарҙа Өйәнең биръяғында ғына ирҙәре һуғышта үлеп тол ҡалған ҡатындарҙың һаны ҡырҡҡа яҡын ине. Кешеләр яҙмышы ил...


Милли кейем

Милли кейем – ул халҡымдың Сағылышы, йөҙө. Оҫта ҡулы, көс-ҡеүәте, Сәсәнлеге, һүҙе. Ҡыҙҙарының гүзәллеге, Ир-атының сәме. Ағинәйҙәр аҡылы ла, Аҡһаҡалдар ғәме. Милли кейем – ул халҡымдың Ҡабатланмаҫ йәме. Бал, ҡорото, сәксәгенең, Ҡымыҙының тәме. Меңдәр янында танытҡан Рух...


Сөләймән һәм Билҡис

Мөнҙир Сөләймән менән булған хәлдәр тураһында бөтәһен дә һөйләп биргәс, Билҡис Сөләймәндең пәйғәмбәр икәнен һәм уның менән көрәшеүҙән мәғәнә булмаҫын аңлай.   Ул пәйғәмбәргә, уның янына барырға һәм уның дине менән танышырға йыйыныуын белдереп, хат яҙа. Хатты сапҡын менән ебәрә һәм...