Әҙәптәр

Әҙәптәр

Мәсеттә булыу әҙәптәре

  • Уң аяҡ менән кереү
  • Мәсеткә инер алдынан аяҡ кейемен таҙартыу
  • Аллаһты иҫкә алыу
  • Мәсеттәге кешеләр менән иҫәнләшеү
  • Мәсеттә, бер кем булмаһа ла, иҫәнләшеү
  • Аллаһтан бәрәкәт һорау
  • Ҡибла тарафына йүнәлеү
  • Үҙ халәтең һәм ҡылған эштәрең тураһында уйланыу
  • Әҙ һөйләшеү
  • Бер кемде лә ҡарғамау
  • Ҡысҡырып һөйләшмәү
  • Кешеләрҙе рәнйетә торған ғәмәлдәрҙән һаҡланыу
  • Мәсеттә тик Аллаһты иҫкә алыу менән мәшғүл булыу
  • Юғалған әйберҙәрҙе эҙләмәү
  • Алыш-биреш менән шөғөлләнмәү
  • Мәсеттән һул аяҡ менән сығыу
  • Аллаһтан рәхмәттәр һорау

 

Иғтикәф әҙәбе

  • Арымай-талмай Аллаһты иҫкә алыу
  • Иғтибарлы булыу
  • Һөйләшмәү
  • Бер ерҙән икенсе ергә күсеп, урынды йыш алмаштырмау
  • Нәфсе теләктәренә юл ҡуймау
  • Нәфсене яратҡан нәмәләренән тыйыу
  • Нәфсене Аллаһҡа ғибәҙәт ҡылырға мәжбүр итеү

 

Аҙан ҡысҡырыу әҙәбе

  • Намаҙ ваҡытына ҡағылған мәсьәләләргә мәзин бик иғтибарлы булырға тейеш
  • Аҙан ҡысҡырған ваҡытта ян-яҡҡа ҡарамау
  • Аҙанда “сәләх” һәм “фәләх” тигәндә башта уң яҡҡа, аҙаҡ һул яҡҡа бороу
  • Аҙанды яйлап, асыҡ итеп ҡысҡырыу, ә иҡамәтте – тиҙ әйтеү.

 

(Дауамы бар. Башы гәзиттең үткән һандарында)

 

 

Имам Әбү Хәмид әл-Ғазалиҙың «Әҙәптәр» китабынан

2026-03-01 (Рамаҙан, 1447 йыл.) №3.


Нимә ул оялсанлыҡ?

Исламдағы «хая» (оялсанлыҡ) тигән төшөнсә бер ҡасан да кешене насарлыҡҡа этәрмәҫ. Дин ғалимдары әйтеүенсә, хая – ул Аллаһу Тәғәлә алдында йәки кешеләр алдында ғәйеп эш ҡылып ҡуйыуҙан ҡурҡыу сәбәпле, күңелдә тыуған баҫалҡылыҡ, тыйнаҡлыҡ. Был күркәм, юғары әхлаҡи сифат кешенең күңел...


Иремде юғалттым

Ауыр хәлгә дусар булдым – ҡапыл ғына ҡәҙерле иремде юғалттым. Беҙ 30 йылдан ашыу бергә йәшәнек, бер-беребеҙҙе аңлап, пландар төҙөнөк. Барлыҡ хыялдар бер мәлдә өҙөлдө. Артабан нисек йәшәргә икәнен аңламайым.   Р., Колпино ҡалаһы   Дин белгесе яуабы Был донъяға килгән һәр кеше Аллаһу Тәғәлә...


ДОҒАЛЫ ЙОРТ

Кейем кейгәндә «Әл-хәмдү лил-ләәһил-ләҙии кәсәәнии һәәҙәҫ-ҫәүбә үә разәҡанииһи мин ғайри хәүлин миннии үә ләә ҡуүүәһ». Мәғәнәһе: «Мин үҙем көс менән ҡеүәткә эйә булмаһам да (йәғни, ошо кейемде үҙем таба алырлыҡ көс менән ҡеүәткә эйә булмаһам да), миңә ошо кейемде кейҙергән һәм...


Ике бөйөк шәхес дуҫлығы

1891 йылдан ҡазый булып һайланған Ризаитдин Фәхретдинов, Аҡмулла менән был һөйләшеүҙән һуң, мөфтөй Мөхәмәтйәр Солтановтың ризалығын алып, уның менән осрашыу мәжлесе ойоштора. Мәжлестә шағир Мөхәмәтсәлим Өмөтбаев, Хайрулла ахун һ.б. ҡатнаша. Ғәҙәттәгесә, зыялылар өсөн М. Өмөтбай менән Аҡмулла...


Талут батша һәм Дауыт

Бер ваҡыт Талут ҡунаҡ йыя һәм кейәүе Дауытты ла саҡыра. Ҡунаҡтар таралышҡас, Дауытҡа йоҡлар урынын күрһәтә. Дауыт Талутҡа ышанмай һәм йәйелгән урынға буҙалы ҙур турһыҡты һала ла өҫтөнә юрған ҡаплай, ә үҙе ситкәрәк китеп күҙәтеп тора.   Төн уртаһында Талут килә, Дауытты үлтерергә теләп,...